Naar de inhoud

30 feiten

30 leuke feiten over James Webb-ruimtetelescoop

Leer iets nieuws en test jezelf daarna met de quiz.

Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.

Wist je dit allemaal? Bewijs het.

Doe de quiz van 30 vragen
1

Op welke datum werd de James Webb-ruimtetelescoop gelanceerd?

De telescoop volgt zowel Hubble als de Spitzer Space Telescope op en kijkt in zichtbaar en in infrarood licht.

2

Kort na welke gebeurtenis ontstonden de oudste sterrenstelsels die de James Webb wil zien?

Een ander doel van de missie is bepalen hoe die oudste sterrenstelsels daarna zijn geëvolueerd.

3

Welke vorm hebben de segmenten van de hoofdspiegel van de James Webb?

Het uitlijnen van de segmenten verliep in zeven geplande stappen; eind februari 2022 was de derde daarvan afgerond.

4

Met welke raket werd de James Webb-ruimtetelescoop de ruimte in gebracht?

Arianespace had eerst een week eerder als doel gesteld, maar eind november liep het schema enkele dagen uit door extra tests.

5

Waardoor werd het testen van de James Webb-ruimtetelescoop in maart 2020 opgeschort?

Een maand eerder was de telescoop afgebouwd en was het ontplooiingsmechaniek al meermaals getest.

6

In welk gebied ligt Kourou, de ruimtebasis vanwaar de James Webb vertrok?

De Europese ruimtebasis werd al in december 2015 als lanceerplaats genoemd; toen stond de start nog voor oktober 2018 gepland.

7

Bij welk Lagrangepunt van zon en aarde is de James Webb geplaatst?

De plek is zo gekozen dat de telescoop van zon en aarde afgewend blijft en toch genoeg zonlicht vangt voor zijn stroomvoorziening.

8

Hoeveel miljard dollar kost de James Webb ongeveer, gerekend over 24 jaar?

Het grootste deel daarvan ging tussen 2003 en 2021 naar de ontwikkeling van de telescoop.

9

Uit hoeveel elementen bestaat de primaire spiegel van de James Webb-ruimtetelescoop?

Elk element is gecoat met een laagje goud; samen vormen ze één grote primaire spiegel.

10

Waar verscheen in 2023 de James Webb-documentaire ‘Unknown: Cosmic Time Machine’?

De documentaire verscheen op 24 juli 2023 en laat de hele chronologie van het project zien.

11

Waarvoor dient de goudlaag op de spiegel van de James Webb-ruimtetelescoop?

Het goud ligt als dunne laag over spiegelelementen van een metaal dat zowel robuust als licht is.

12

Welk onderdeel van de James Webb scheurde tijdens de testwerkzaamheden op aarde?

De bouw was eind 2016 voltooid; daarna begon een uitgebreide testfase, die in maart 2018 tot nieuw uitstel leidde.

13

Welk licht en robuust metaal in Webbs spiegel kan inslagen van micrometeorieten weerstaan?

Over het metaal ligt nog een dunne laag goud, zodat de spiegel infrarood licht zo goed mogelijk weerkaatst.

14

Waardoor kan de James Webb waarschijnlijk langer operationeel blijven dan gedacht?

De besparing ontstond bij de eerste koerscorrecties direct na de lancering, op weg naar de uiteindelijke baan.

15

Welk onderdeel van de James Webb ontvouwde zich kort na de afkoppeling van de raket?

In de eerste week van januari 2022 volgde het grote scherm dat de telescoop tegen de warmte van de zon beschermt.

16

Op welke dag in 2022 werd de eerste foto van de operationele James Webb gepubliceerd?

De eerste beelden waren voor de zomer van 2022 aangekondigd, na maanden van afkoelen, testen en kalibreren.

17

Tot op welke eenheid nauwkeurig werd de hoofdspiegel van de James Webb uitgelijnd en geijkt?

Het werk begon pas toen de temperatuur genoeg gedaald was en nam zo'n drie maanden in beslag.

18

Welke aannemer schetste volgens onderzoekers in 2018 een te optimistisch beeld van de bouw?

In de planning waren pech, menselijk falen en extra tijd voor het vinden van oplossingen niet meegenomen.

19

Voor welk jaar was de lancering van de James Webb aanvankelijk gepland?

De ontwikkeling begon in 1996, met een budget van 500 miljoen dollar.

20

Waardoor vallen de totale kosten van de James Webb over de hele levensduur nog hoger uit?

Voor de eerste vijf jaar in bedrijf is 861 miljoen dollar aan operationele kosten voorzien.

21

Welke ruimtevaartorganisatie leverde NIRSpec, de spectrograaf van de James Webb?

Onderdelen kwamen van NASA/GSFC; met een spectroscoop kan het instrument de aard van het waargenomen materiaal bestuderen.

22

Waardoor werkte het automatische uitlijningssysteem bij twee spiegels van de James Webb niet?

Het team liet het defect zitten en koos voor handmatig uitlijnen; repareren had betekend dat de al ingevouwen sonde weer open moest.

23

In welk sterrenbeeld staat HD 84406, de eerste ster die de James Webb fotografeerde?

De foto kwam in februari 2022 op aarde aan, toen de telescoop nog volop werd afgesteld.

24

Hoeveel miljard dollar zou de James Webb volgens de missieleiders in 2002 gaan kosten?

In dat jaar werd ook het bedrijf gekozen dat de bouw van de telescoop zou leiden.

25

In welk jaar onderging het project James Webb een groot herontwerp?

Het project kampte toen al met meerdere vertragingen en kostenoverschrijdingen.

26

Van welke universiteit komt NIRCam, de nabij-infraroodcamera van de James Webb?

De camera werkt van 0,6 tot 5 micron en is geoptimaliseerd om het licht van de allereerste sterrenstelsels te zien.

27

Tot welke golflengte in micrometer kan de James Webb-ruimtetelescoop waarnemen?

Het bereik begint bij 0,6 micrometer; verre en vroege objecten zijn juist in het infrarood goed waarneembaar.

28

Hoeveel kritieke faalpunten konden de missie van de James Webb na de lancering doen mislukken?

Toen begin januari 2022 de spiegels en instrumenten in positie stonden, waren er daarvan nog 49 over.

29

Hoeveel seconden vuurde de James Webb op 24 januari 2022 zijn stuwraketten af?

Deze laatste koerscorrectie na de lancering, de zogenaamde MCC2 burn, bracht de telescoop in zijn uiteindelijke baan.

30

Welk vluchtnummer had de lancering van de James Webb-ruimtetelescoop bij Arianespace?

Het vluchtnummer lag al in september 2021 vast, toen nog met een streefdatum een week voor de uiteindelijke start.

Ken jij James Webb-ruimtetelescoop?

Test deze feiten in de interactieve quiz.

Doe de quiz van 30 vragen
30 feiten over James Webb-ruimtetelescoop