Cypr — 30 ciekawostek

Które miasto jest stolicą Cypru?

Do największych miast kraju należy też Limassol, w którym działa jeden z dużych portów morskich wyspy.

Jakie wyznanie dominuje wśród greckiej ludności Cypru?

Turecka ludność wyspy wyznaje islam. W świątyniach obu religii obowiązują normy ubioru, a zwiedzający często mogą pożyczyć na miejscu spodnie lub chusty.

Jaka zasada ruchu drogowego obowiązuje na Cyprze, podobnie jak w Wielkiej Brytanii?

Większość cypryjskich dróg ma asfaltową nawierzchnię, a ich łączna długość sięga prawie 15 tys. km.

Które miejsce pod względem powierzchni zajmuje Cypr wśród wysp Morza Śródziemnego?

Wyspa ma 9,3 tys. km² powierzchni, a jej linia brzegowa liczy 648 km.

W którym roku Cypr uzyskał niepodległość?

Stało się to 16 sierpnia. Wyspa pozostała częścią Wspólnoty Narodów, a Brytyjczycy zachowali na niej suwerenne bazy wojskowe.

W którym roku Turcja rozpoczęła inwazję na Cypr?

Atak ruszył 20 lipca, pięć dni po zamachu stanu. Piechota utworzyła przyczółek na północnym wybrzeżu, a spadochroniarze zajęli turecką część stolicy.

W strefie jakiego klimatu leży Cypr?

Zależnie od części wyspy klimat ma typ śródziemnomorski albo półpustynny, z bardzo łagodnymi zimami i długimi, ciepłymi latami.

Z jakiego metalu zaczęto wyrabiać przedmioty na Cyprze w IV tysiącleciu p.n.e.?

Epoka brązu zaczęła się na wyspie w latach 2300–2200 p.n.e., co dokumentują znaleziska z grobów niedaleko Morfu.

Jakiego koloru „linię” wytyczyli Brytyjczycy, dzieląc stolicę Cypru na dwie części?

Żołnierze brytyjscy wymusili na niej zawieszenie broni po rozruchach z grudnia 1963 roku, w których w ciągu kilku dni zginęło 300 osób.

Pod czyje panowanie przeszedł Cypr w 395 roku po podziale Cesarstwa Rzymskiego?

Od 632 roku przez około 300 lat o wyspę toczyli walki Arabowie, którzy ostatecznie utracili ją w 965 roku.

W którym roku Cypr wszedł do strefy euro?

Wspólna waluta obowiązuje na wyspie od 1 stycznia tamtego roku, niespełna cztery lata po przystąpieniu do Unii Europejskiej.

Czego brakuje w sieci transportowej Cypru?

Duże porty morskie działają w Larnace, Limassolu i Famaguście, a z Turcji pływają promy na północne wybrzeże wyspy.

Jak nazywa się najwyższy szczyt Cypru, mierzący 1951 m n.p.m.?

Szczyt leży w Masywie Troodos, porośniętym wielkimi lasami, na południowym zachodzie wyspy.

Ile kilometrów dzieli Cypr od leżącej na północy Turcji?

Do Egiptu na południu jest z wyspy około 360 km. Na wschodzie i południowym wschodzie leżą Syria, Liban i Izrael.

Jaki ustrój polityczny obowiązuje na Cyprze?

Głowa państwa jest zarazem szefem rządu i pochodzi z wyborów powszechnych na pięcioletnią kadencję.

Jak nazywano ideę przyłączenia Cypru do Grecji?

Idea rozpowszechniła się po represjach z 1821 roku, gdy po greckim powstaniu władze tureckie zabiły m.in. 400 greckocypryjskich notabli.

Czyje nazwisko nosił plan zjednoczenia Cypru odrzucony przez Greków w 2004 roku?

Plan przewidywał m.in., że turecka armia pozostanie na wyspie jeszcze co najmniej 15 lat, co budziło obawy Greków o własne bezpieczeństwo.

Na ile dystryktów jest oficjalnie podzielony Cypr?

Tylko pięć z nich, w tym jeden w niewielkim fragmencie, znajduje się pod administracją Republiki Cypryjskiej.

Jakie zioło często dodaje się do cypryjskiego sera halloumi?

To półtwardy, biały i bardzo elastyczny ser. Dzięki wysokiej temperaturze topnienia nadaje się do smażenia i grillowania.

W którym roku turecka część Cypru zadeklarowała niepodległość?

Powstałe państwo uznaje tylko Turcja. Dla podkreślenia niezależności zmieniono w nim walutę i wydano miejscowe paszporty.

Ze struktur wojskowych jakiej organizacji wystąpiła Grecja po tureckiej inwazji na Cypr?

Ateny chciały w ten sposób okazać niezadowolenie z polityki USA, ale pozostały członkiem samej organizacji.

Jak nazywają się dwie brytyjskie bazy, z którymi graniczy Republika Cypryjska?

Brytyjczycy zachowali te tereny jako tzw. Sovereign Base Areas na mocy porozumień poprzedzających niepodległość wyspy.

Jaki odsetek cypryjskich Greków zagłosował na „nie” w referendum zjednoczeniowym z 2004 r.?

Turcy cypryjscy w większości poparli plan, ale przez sprzeciw drugiej strony do Unii Europejskiej faktycznie weszła tylko grecka część wyspy.

W którym szwajcarskim mieście zawarto 11 lutego 1959 r. porozumienie w sprawie Cypru?

Kilka dni później podobne porozumienie zawarto w Londynie. Dzięki obu układom ustały starcia, a wyspie obiecano suwerenność.

Ile tysięcy Greków opuściło swoje domy podczas tureckiej inwazji na Cypr?

Siły tureckie liczyły 40 tys. żołnierzy oraz 300 dział i czołgów, a broniąca wyspy Gwardia Narodowa miała 18 tys. ludzi.

Kto ogłosił niepodległość Tureckiej Republiki Północnego Cypru?

Stało się to za zgodą Ankary, po tym jak ONZ nakazała wojskom tureckim opuszczenie wyspy. Na północy osiedlono też 45 tys. osób z Turcji.

Jak nazywa się niemal bezdrzewna równina między pasmami górskimi Cypru?

Jedyne drzewa rosną tam na plantacjach oliwek i eukaliptusów. Większość ludności wyspy mieszka właśnie na tej nizinie i na wybrzeżach.

Jaki skrót noszą siły pokojowe ONZ, które dotarły na Cypr w marcu 1964 roku?

Żołnierze mieli pilnować zawieszenia broni, utrzymywać strefę buforową oraz nadzorować przestrzeganie prawa i porządku.

W którym traktacie Turcja uznała brytyjską aneksję Cypru?

Samą aneksję Londyn ogłosił już w listopadzie 1914 roku, gdy Turcja stanęła po stronie mocarstw centralnych.

W skład państwa której dynastii wszedł Cypr w 294 p.n.e.?

Wcześniej wyspą władali kolejno Egipcjanie (568–526 p.n.e.), a od 525 p.n.e. Persowie.