Hiszpania — 30 ciekawostek

Kto został królem Hiszpanii po śmierci generała Franco w 1975 roku?

Franco sam wyznaczył go na następcę; monarchia formalnie istniała już od lat 40., a generał pełnił funkcję regenta.

Jak ma na imię obecna królowa Hiszpanii, żona Filipa VI?

Jej mąż wstąpił na tron 19 czerwca 2014 r., gdy abdykował jego ojciec; Hiszpania jest dziedziczną monarchią parlamentarną.

Ile wspólnot autonomicznych ma Hiszpania?

Oprócz nich w skład państwa wchodzą dwa miasta autonomiczne w Afryce Północnej – Ceuta i Melilla – a wspólnoty dzielą się łącznie na 50 prowincji.

Które miejsce na świecie zajmuje Hiszpania jako producent oliwy z oliwek?

Pod względem eksportu owoców cytrusowych Hiszpania jest w ścisłej światowej czołówce, a rolnictwo daje 8% dochodu narodowego brutto.

Ile razy reprezentacja Hiszpanii zdobyła mistrzostwo Europy w piłce nożnej?

Tytuły z lat 1964, 2008, 2012 i 2024 uzupełniają dwa mistrzostwa świata – z 2010 i 2026 roku.

Który hiszpański kierowca jest dwukrotnym mistrzem świata Formuły 1?

Z Hiszpanii pochodzą też tenisista Rafael Nadal, koszykarze Pau i Marc Gasol oraz golfiści Seve Ballesteros i Sergio García.

Od którego roku Hiszpania należy do Unii Europejskiej (wcześniej EWG)?

Cztery lata wcześniej kraj przystąpił do NATO; dziś należy też do ONZ, OBWE, WTO, OEI i Unii Łacińskiej, a walutą jest euro.

Kto jest premierem Hiszpanii od 2 czerwca 2018 roku?

Szefa rządu mianuje król, a premier zawsze wywodzi się ze zwycięskiego ugrupowania; w wyjątkowych sytuacjach monarcha może wygłaszać orędzia do narodu.

Które miejsce pod względem powierzchni zajmuje Hiszpania wśród państw Europy?

Kraj ma 505 965 km² i ustępuje tylko Rosji, Ukrainie i Francji; jego ludność oscyluje wokół 50 mln.

Jaki jedyny gatunek małp europejskich występuje na Gibraltarze?

Do zwierząt niespotykanych nigdzie indziej w Europie należą też żeneta i koziorożec pirenejski.

Małżeństwo których władców w 1469 roku ostatecznie zjednoczyło Hiszpanię jako królestwo?

Zwani Królami Katolickimi, zburzyli wiele zamków szlachty i opracowali publiczny system podatkowy; za ich rządów ostatecznie wygnano muzułmanów.

Która rzeka, licząca około 1010 km, jest najdłuższa na Półwyspie Iberyjskim?

Na odcinku 50 km tworzy granicę hiszpańsko-portugalską i płynie na zachód doliną wciętą na 100–150 m; najdłuższą rzeką samej Hiszpanii jest Ebro.

W którym roku wojska arabskie pod wodzą Tarika wkroczyły na Półwysep Iberyjski?

Najeźdźcy błyskawicznie podbili prawie cały półwysep; wcześniej, w V wieku, własne królestwo stworzyli tu Wizygoci.

W którym mieście działa najstarszy uniwersytet Hiszpanii?

Ośrodkiem pielgrzymkowym o europejskiej sławie jest z kolei Santiago de Compostela, a w zabytki rzymskie obfitują Tarragona i Sagunto.

Które miasto, założone przez Fenicjan jako Gadir, uchodzi za najstarsze w Europie Zachodniej?

Fenicjanie, pierwsza wyższa cywilizacja na Półwyspie Iberyjskim, przybyli z terenów dzisiejszej Syrii.

Ilu turystów odwiedziło Hiszpanię w 2017 roku?

Przyniosło to 68 mld dolarów przychodu; częściej odwiedzana jest tylko Francja, a większe wpływy z turystyki mają jedynie USA.

Kto, zgodnie z tradycją, był przywódcą i pierwszym królem chrześcijan rozpoczynających rekonkwistę?

Był prawdopodobnie szlachcicem wizygockim, który schronił się w górach Asturii; w wąwozie Covadonga jego oddział liczył około 300 ludzi.

W którym roku w Hiszpanii proklamowano republikę po kompromitacji monarchii?

Pięć lat później wybuchła wojna domowa (1936–1939), po której władzę przejęli nacjonaliści generała Francisco Franco.

Jaki park narodowy jest największy w Hiszpanii?

Chroni jedyne w swoim rodzaju siedliska ptaków wędrownych z południa Afryki; w kraju jest 13 parków narodowych, a lasy pokrywają 31% powierzchni.

Jaka forma opery narodziła się w Hiszpanii w XVII wieku?

W kolejnych stuleciach ewoluowała w popularną tonadillę i sainete, a hiszpańska muzyka ulegała wpływom neapolitańskim za sprawą kastrata Farinellego.

W którym roku doszło do bitwy pod Covadongą, uznawanej za punkt zwrotny w historii Hiszpanii?

Rozbity oddział muzułmański miał charakter rozpoznawczy, a jego klęska nie miała dla najeźdźców większego znaczenia; mimo to powstało pierwsze minikrólestwo chrześcijańskie.

Jak nazywa się najwyższy szczyt Pirenejów (3404 m n.p.m.)?

Centralną wyżynę Mesetę Iberyjską dzielą Góry Kastylijskie na Starą i Nową Kastylię; wyżyny i góry zajmują około 90% obszaru kraju.

Ile obiektów w Hiszpanii wpisano na listę światowego dziedzictwa UNESCO?

Daje to trzecie miejsce na świecie; wśród najcenniejszych zabytków są Alhambra w Grenadzie i muzeum Prado w Madrycie.

Ile kilometrów liczy granica Hiszpanii z Gibraltarem?

Najdłuższa granica lądowa – 1224 km – łączy Hiszpanię z Portugalią; wybrzeże liczy ok. 4900 km, drugie w Europie po Rosji.

Które miasto było stolicą Królestwa Asturii?

Królestwo uformowało się między łańcuchami górskimi północno-zachodniej Hiszpanii; państwa chrześcijańskie północy często walczyły też ze sobą.

Który papież pośredniczył w traktacie z Tordesillas, dzielącym świat między Hiszpanię i Portugalię?

Ogromne ilości złota z Nowego Świata podniosły inflację i podminowały walutę, a napady floty Elżbiety I na hiszpańskie statki przyniosły dotkliwe straty.

Otwarcie której trasy AVE w grudniu 2010 dało Hiszpanii najdłuższą sieć szybkiej kolei w Europie?

System szybkiej kolei Renfe jest drugi co do wielkości na świecie; sieć autostrad i dróg ekspresowych (14 689 km w 2007 r.) jest największa w Europie.

Kiedy udaremniono próbę zamachu stanu, która umocniła autorytet hiszpańskiego króla?

Mimo autorytetu król nie ma realnej władzy: mianuje szefa rządu ze zwycięskiego ugrupowania i jest najwyższym dowódcą wojska.

Która rzeka jest najobfitsza w wodę na Półwyspie Iberyjskim?

Nawet jej wody znacznie opadają latem; progi rzeczne uniemożliwiają żeglugę, lecz sprzyjają wykorzystaniu energetycznemu.

Ile lat trwała rekonkwista Półwyspu Iberyjskiego, zakończona upadkiem Grenady?

Sam podbój mauretański zajął tylko 21 lat; ostatnia wojna Królów Katolickich z Grenadą trwała od 1481 do 1492 roku.