Państwo Inków — 30 ciekawostek
Dowiedz się czegoś nowego, a potem sprawdź się w quizie.
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Wiesz to wszystko? Udowodnij.
Rozwiąż quiz z 30 pytańKtóre miasto na Płaskowyżu Andyjskim było stolicą państwa Inków?
Władców czczono tam jak bogów, a każdy z nich wznosił dla siebie nowy pałac, w którym po śmierci oddawano cześć jego mumii.
Jakie było jedyne zwierzę juczne Inków aż do hiszpańskiego podboju?
Inkowie nie znali koła i nie używali żadnych pojazdów, a mimo to pokryli swoje królestwo niezwykle gęstą siecią dróg.
Epidemia której choroby osłabiła imperium Inków jeszcze przed najazdem Pizarra?
Państwo wyniszczyła też wcześniejsza wojna domowa, co ułatwiło niewielkiej armii Hiszpanów opanowanie go w ciągu kilku lat.
Jak nazywał się inkaski zapis informacji za pomocą węzełków na sznurkach?
Tak trafiały do stolicy dane o stanie zapasów i liczbie ludności; do dziś nie wyjaśniono, jak dokładnie porozumiewano się tym sposobem.
Co dosłownie oznacza Tahuantinsuyu, nazwa państwa Inków w języku keczua?
W okresie największego rozkwitu obejmowało ono tereny dzisiejszego Peru i Ekwadoru oraz częściowo Boliwii, Chile, Kolumbii i Argentyny.
Co spotkało Machu Picchu ze strony Hiszpanów w czasie konkwisty?
Konkwistadorzy mieli notatki o miejscu zwanym „Piccho”, a tamtejsze święte skały pozostały nietknięte, inaczej niż w innych regionach Peru.
Do dróg którego starożytnego ludu często porównuje się szlaki Inków?
Sieć powstała szybko, bo włączono do niej trakty starszych kultur andyjskich, a każdy mężczyzna odpracowywał na rzecz państwa kilka tygodni w roku.
Co w języku keczua oznacza nazwa Machu Picchu?
To najlepiej zachowane miasto Inków leży na przełęczy w peruwiańskich Andach, a poniżej płynie rzeka Urubamba.
Liście której rośliny były u Inków zarezerwowane dla urzędników i arystokracji?
Wzmacniały one podczas wędrówek, a władca w dowód łaski posyłał lokalnemu zarządcy kilka koszy tego specjału.
Któremu amerykańskiemu uczonemu przypisuje się odkrycie Machu Picchu?
Był profesorem Uniwersytetu Yale; na miejsce wracał kilkukrotnie, a w 1912 roku prowadził tam wykopaliska archeologiczne.
W którym roku odkryto Machu Picchu, inkaskie miasto niewidoczne z dołu?
To zagadkowe miasto leży wysoko w górach, a jego mieszkańcy opuścili je z niewiadomych powodów.
Jak nazywało się piwo kukurydziane, które kurakowie pili razem z władcą Inków?
Wspólne picie było dla zarządcy regionu największym zaszczytem podczas święta Inti Raymi, na które wszyscy zjeżdżali do stolicy.
Jaka była najpopularniejsza broń dystansowa w armii Inków?
Miotano z niej kamienne pociski, czasem rozgrzane w ognisku, co pozwalało wzniecać pożary budynków krytych strzechą.
Na jaki rodzaj egzekucji Hiszpanie zamienili Atahualpie spalenie na stosie?
Warunkiem było przejście skazańca na chrześcijaństwo; jego ciało wierni Indianie wykopali potem nocą z grobu i ukryli.
Jak nazywano inkaskich biegaczy, którzy sztafetą przenosili wiadomości?
Wzdłuż szlaków mieli stacje, gdzie mogli odpocząć i przebrać się; kolejny biegacz wybiegał poprzednikowi na spotkanie i przejmował przesyłkę.
Na ponad ile kilometrów szacuje się łączną długość sieci dróg Inków?
Najważniejszą częścią tej sieci były dwa trakty biegnące przez całe imperium: jeden wzdłuż wybrzeża, drugi przez Andy.
Jak nazywa się andyjski produkt z ziemniaków na przemian odwadnianych i zamrażanych?
Inkowie znali aż czterdzieści odmian ziemniaków, a tak przetworzone bulwy łatwo było zachować i magazynować.
Do jakiej wysokości n.p.m. Inkowie budowali na stokach gór tarasy uprawne?
Na spód tarasu sypano kamienie stanowiące drenaż, potem warstwę piasku, a całość przykrywano ziemią uprawną.
Jak nazywały się państwowe zajazdy rozmieszczone wzdłuż dróg Inków?
Było ich kilka tysięcy, mniej więcej co dzień marszu; podróżni dostawali tam nocleg, wyżywienie, a w razie potrzeby nową odzież na koszt króla.
Kto w państwie Inków mógł zostać prefektem zarządzającym czwartą częścią kraju?
Prefektom podlegali urzędnicy, oficerowie armii i sędziowie, a dół piramidy społecznej stanowili robotnicy i rolnicy.
Które bóstwo Inków uważa się za odpowiednik azteckiego Quetzalcoatla?
Jego kult należał do najpopularniejszych obok kultu Słońca; porównuje się je także do Kukulkana czczonego przez Majów.
Na ilu wojowników ocenia się liczebność armii Inków w czasach konkwisty?
Wojsko stanowili piechurzy, a w końcowej fazie imperium dołączyli do nich łucznicy z Amazonii i niewielkie oddziały konne.
Do ilu osób mieszkało w Machu Picchu, gdy było ono posiadłością królewską?
Większość pełniła funkcje służebne, lecz nie byli to niewolnicy: mogli mieć własne nieruchomości, a czasem nawet farmy i gospodarstwa.
Na który rok datuje się początki inkaskiego królestwa Vilcabamba?
Doszło wtedy do dziesięciomiesięcznego oblężenia dawnej stolicy przez wojska Manco Inki, przerwanego z powodu głodu i słabego morale armii.
Na planie jakiego kształtu zbudowano Wieżę Słońca w Machu Picchu?
Prowadzono z niej obserwacje astronomiczne: okna usytuowano tak, by słońce podczas przesilenia zimowego oświetlało kamień we wnętrzu.
Jak dokończyć dosłowne znaczenie nazwy inkaskiego nadzorcy tokoyrikok: ten, który…?
Urzędnik ten miał jurysdykcję nad kurakami i przemierzał kraj jawnie lub w tajnej misji, by osobiście zdać władcy sprawę z uczciwości administratorów.
Badaczka z której uczelni odkryła inkaski moduł miary nazwany „łokciem królewskim”?
Dr Anna Kubicka wykazała, że tą jednostką rozmierzano obiekty o wyższej randze; do 2020 roku nikt nie spodziewał się istnienia drugiego modułu.
Jak nazywała się szkoła inkaskiej arystokracji założona według tradycji przez Incę Rocę?
Uczono w niej historii, mitologii, religii, prawa i tajników administracji, a młodzież z elit podbitych ludów poznawała też urzędowy język keczua.
Od którego przewodnika odkrywca Machu Picchu usłyszał słowo „machupicchu”?
Przewodnik władał językiem keczua i miał na myśli nie nazwę miasta, lecz miejsce, w którym się ono znajduje.
Jak nazywało się kilkudniowe święto będące egzaminem sprawności inkaskich uczniów?
Egzamin odbywał się w obecności króla i przypominał zawody sportowe: obejmował m.in. strzelanie z łuku, boks, zapasy i pojedynki na maczugi.