Szwajcaria — 30 ciekawostek

Które miasto jest faktyczną stolicą Szwajcarii jako siedziba rządu federalnego?

Szwajcaria formalnie nie ma stolicy; na wschód od tego miasta przeważa język niemiecki, a na zachód – francuski.

Z iloma państwami graniczy Szwajcaria?

Najdłuższa granica, licząca 740 km, dzieli Szwajcarię od Włoch; najkrótsza, 41-kilometrowa, od Liechtensteinu.

Od którego roku Szwajcaria jest państwem neutralnym?

Neutralność potwierdził kongres wiedeński; w obu wojnach światowych kraj ją proklamował, choć Niemcy planowali jego zajęcie.

Wzdłuż której rzeki biegnie większość północnej granicy Szwajcarii z Niemcami?

Rzeka wpływa do Szwajcarii w pobliżu Szafuzy, gdzie niedaleko hydroelektrowni działają huty aluminium.

Które miasto jest głównym ośrodkiem szwajcarskiej produkcji leków?

Eksport leków o niskiej elastyczności cenowej popytu zapewnia szwajcarskiej gospodarce odporność na szoki walutowe.

Na ile kantonów dzieli się Szwajcaria?

Kraj składa się ponadto ze 143 okręgów i 2131 gmin, a każdy kanton ma charakter organizmu państwowego.

W którym roku Szwajcaria przystąpiła do Organizacji Narodów Zjednoczonych?

Decyzję przegłosowano w referendum minimalną większością 52% głosów; Szwajcaria nadal pozostaje poza Unią Europejską.

Od którego kantonu wywodzi się nazwa Szwajcarii?

W 1291 roku ten kanton wraz z Uri i Unterwalden podpisał akt utworzenia „związku wieczystego”, by uwolnić się spod wpływu Habsburgów.

W którym roku kobiety w Szwajcarii uzyskały prawa wyborcze na szczeblu federalnym?

Nie dotyczyło to całego państwa – jeden z kantonów ustąpił dopiero przed wyrokiem sądu najwyższego w 1990 roku.

W którym kantonie najpowszechniejszym językiem jest włoski?

Po włosku mówi 6,5% mieszkańców Szwajcarii; na uniwersytecie w tym kantonie studiuje się właśnie w tym języku.

Która republika jest jedyną starszą od Szwajcarii wśród najstarszych republik Europy?

Związek części szwajcarskich kantonów trwa nieprzerwanie 700 lat, co czyni kraj również jedną z najstarszych federacji świata.

Kto przeważa wyznaniowo w słabiej zaludnionych kantonach alpejskich Szwajcarii?

Kantony na Wyżynie Szwajcarskiej są gęściej zaludnione i uprzemysłowione, a zamieszkują je z reguły protestanci.

Jak nazywa się najwyższy szczyt Szwajcarii?

Szczyt wznosi się 4634 m n.p.m.; Alpy zajmują południową, południowo-zachodnią i wschodnią część kraju.

Jak nazywa się okres 1798–1803, gdy Szwajcaria miała narzuconą przez Francję konstytucję?

Nowy system osłabił kantony i wzmocnił rząd centralny, niszcząc wielowiekowe tradycje – był bardzo niepopularny wśród Szwajcarów.

W którym kantonie najczęściej używany jest język romansz?

Romansz wywodzi się z łaciny ludowej i jest językiem ojczystym zaledwie 0,5% Szwajcarów.

Który papież utworzył w 1506 roku Gwardię Szwajcarską?

Gwardia pełni swoją funkcję po dziś dzień, choć obecnie ma charakter raczej reprezentacyjny.

Ile wynosi rozciągłość Szwajcarii ze wschodu na zachód?

Z północy na południe kraj mierzy zaledwie 220 km; jego całkowita powierzchnia to 41 291 km².

Które jezioro jest najniższym punktem Szwajcarii?

Leży zaledwie 195 m n.p.m., podczas gdy najwyższy punkt kraju sięga 4634 m.

W którym roku cesarz oficjalnie uznał niepodległość Szwajcarii na mocy pokoju westfalskiego?

Pokój kończył wojnę trzydziestoletnią; od tego czasu Szwajcarię zaczęto nazywać Związkiem Szwajcarskim.

Który kanton jako ostatni, dopiero w 1990 roku, przyznał kobietom prawa wyborcze?

Kanton ustąpił dopiero przed wyrokiem sądu najwyższego, niemal dwie dekady po wprowadzeniu praw wyborczych kobiet na szczeblu federalnym.

W której bitwie 15 listopada 1315 roku Szwajcarzy pokonali armię Habsburgów?

To zwycięstwo było przełomem i przyczyniło się do późniejszych akcesji kolejnych kantonów do konfederacji.

Który książę habsburski zginął w bitwie pod Sempach w 1386 roku?

Pogrom armii Habsburgów w tej bitwie zapewnił Szwajcarii faktyczną niezależność.

Które trzy kantony przyłączono do Szwajcarii w czasie kongresu wiedeńskiego?

Kongres potwierdził też neutralność kraju; ostatnim kantonem, utworzonym dopiero w 1979 roku, jest Jura.

Jaki kryptonim nosił niemiecki plan zajęcia Szwajcarii w czasie II wojny światowej?

Szwajcaria przyjęła wtedy postawę antyniemiecką, przygotowała długotrwałą obronę w Reducie Centralnej i przyjęła 51 219 uchodźców.

Jaką powierzchnię miały szwajcarskie lodowce w 2019 roku?

W 1850 roku lodowce zajmowały 1621 km²; jeśli ocieplenie nie zostanie zahamowane, od około 2050 roku sporty zimowe mogą stać się w Szwajcarii niemożliwe.

Kto według legendy rzucił się na lance habsburskiej piechoty pod Sempach?

Jego czyn miał umożliwić przełamanie szyków piechoty i odniesienie zwycięstwa 9 lipca 1386 roku.

Który generał dowodził armią szwajcarską zmobilizowaną podczas II wojny światowej?

Niemieckie plany inwazji wydawały się wówczas nieuniknione, dlatego kraj mimo neutralności przyjął postawę antyniemiecką.

Który pokój z 1531 roku ustalił podział wyznaniowy kantonów Szwajcarii?

W XVI wieku Szwajcaria była jednym z głównych ośrodków reformacji, która objęła głównie bogatsze kantony miejskie.

Jak nazywał się dokument z 1803 roku, który przywrócił w Szwajcarii system federacyjny?

Porozumienie „republikanów” i „federalistów” wynegocjowano na spotkaniu zorganizowanym przez Napoleona w Paryżu.

W której miejscowości działa ostatni szwajcarski reaktor jądrowy, zamykany w 2034 roku?

Decyzję o niebudowaniu nowych reaktorów parlament podjął w czerwcu 2011 roku; energia jądrowa daje 40% prądu, a elektrownie wodne 58%.