Szwecja — 30 ciekawostek
Dowiedz się czegoś nowego, a potem sprawdź się w quizie.
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Wiesz to wszystko? Udowodnij.
Rozwiąż quiz z 30 pytańWschodnią część którego półwyspu tworzy Szwecja?
Od zachodu kraj zamyka pasmo górskie ciągnące się wzdłuż granicy, a od wschodu długa, mocno rozwinięta linia brzegowa nad Bałtykiem.
Jaki ustrój polityczny ma Szwecja?
Król jest głową państwa, ale ma niewielkie uprawnienia – utracił nawet funkcję zwierzchnika sił zbrojnych.
Kto był najbardziej znanym szwedzkim reżyserem filmowym?
Nie był spokrewniony ze słynną aktorką noszącą to samo nazwisko, która urodziła się w Sztokholmie.
Który szwedzki pisarz i dziennikarz jest autorem trylogii „Millennium”?
Współczesną literaturę szwedzką najczęściej tłumaczy się na język niemiecki.
Jak nazywają się szwedzkie kulki mięsne z mięsa wołowego lub wołowo-wieprzowego?
Podaje się je zwykle z purée ziemniaczanym i dżemem z borówek.
Nad którą zatoką leży wschodnie wybrzeże Szwecji?
Całkowita długość szwedzkiego wybrzeża to 3218 km, a linia brzegowa jest długa i mocno urozmaicona.
Nad którą cieśniną biegnie most łączący Szwecję z Danią?
Po polsku tę cieśninę nazywa się też Sundem; most łączy południowo-zachodni kraniec kraju z sąsiadem.
Które wyznanie przyjęto w Szwecji w 1527 roku?
Kościół ewangelicki pozostał w Szwecji kościołem państwowym aż do 2000 roku, kiedy rozdzielono państwo od kościoła.
Jaką kiszoną rybą jest szwedzki surströmming, znany z silnego zapachu?
Ten specjał sprzedaje się w puszkach, w zalewie solnej.
Którą świętą, przynoszącą światło, Szwedzi tradycyjnie czczą 13 grudnia?
Szwedzi obchodzą też święta o tradycji pogańskiej: Noc Walpurgi 30 kwietnia i Noc świętojańską, czyli Midsommar.
Z którym państwem Szwecję łączyła unia w latach 1592–1599?
Już w następnym stuleciu oba kraje toczyły ze sobą wojny, gdy Szwecja walczyła o dominację w rejonie Morza Bałtyckiego.
W którym melodramacie z 1942 roku Ingrid Bergman zagrała Ilsę Lund?
Aktorka urodziła się w Sztokholmie, podobnie jak inna gwiazda kina – Greta Garbo.
Jak nazywa się unia, która od 1397 roku łączyła Szwecję z dwoma sąsiednimi królestwami?
Zerwanie tej unii nastąpiło w 1523 roku, a tylko niektóre z pozyskanych wtedy ziem włączono do kraju jako prowincje.
W którym roku Szwecja wstąpiła do Unii Europejskiej?
Członkostwo zaczęło się 1 stycznia, ale wspólnej waluty kraj nie przyjął – o pozostaniu poza strefą euro przesądziło referendum.
Udział w której wojnie dał Szwecji w XVII wieku pozycję mocarstwa?
Szwedzi walczyli w niej w latach 1630–1648. W tym samym stuleciu kraj włączył do swojego terytorium całą Estonię.
Które jezioro jest największe w Szwecji?
Jego powierzchnia to 5546 km², a wody zajmują łącznie 39 010 km² terytorium kraju.
Z której dynastii wywodzi się Karol XVI Gustaw, król Szwecji od 1973 roku?
Założycielem rodu był marszałek Francji, który wstąpił na szwedzki tron jako Karol XIV Jan.
Kto pod koniec XIX wieku stworzył nowoczesną literaturę szwedzką?
Wśród innych ważnych postaci szwedzkiej literatury są Pär Lagerkvist, Harry Martinson i Eyvind Johnson.
Który władca doprowadził w 1523 roku do usamodzielnienia się Szwecji?
Dał początek nowej dynastii, a na jego pogrzebie w 1560 roku po raz pierwszy zestawiono razem godła wszystkich krain historycznych kraju.
Którym z kolei członkiem NATO została oficjalnie Szwecja 7 marca 2024 roku?
Wniosek o przyjęcie do sojuszu Szwecja złożyła 18 maja 2022 r. w odpowiedzi na rosnące zagrożenie ze wschodu.
Na ile regionów administracyjnych podzielona jest Szwecja?
Region to po szwedzku län. Największe miasta, takie jak Sztokholm, Göteborg czy Malmö, leżą na terenie co najmniej dwóch gmin.
Jak nazywa się okres rozkwitu szwedzkiego parlamentaryzmu w latach 1718–1772?
Okres ten zaczął się po śmierci króla Karola XII, a polityczne wpływy tronu wyraźnie wtedy zmalały.
Który król Szwecji odnowił władzę absolutną drogą zamachu stanu?
Jego przewrót zakończył trwający ponad pół wieku okres, w którym nad tronem górował parlament.
Który premier rządził Szwecją w latach 1946–1969?
W Szwecji często zdarzają się długoletnie rządy jednego szefa gabinetu – sprzyja temu jego niezwykle silna pozycja w Radzie Ministrów.
Na ile gmin, zwanych kommuner, dzieli się Szwecja?
Podatki płaci się w Szwecji zarówno państwu, jak i gminie – mniej więcej po równo. Gminy finansują między innymi edukację i służbę zdrowia.
Jaki odsetek powierzchni Szwecji stanowią grunty orne?
Mimo to rolnictwo jest wysoce zmechanizowane i intensywne, a lasów jest w kraju wyjątkowo dużo w stosunku do zaludnienia.
W której miejscowości zawarto w 1721 roku pokój kończący mocarstwową pozycję Szwecji?
Pokój zamknął wojnę północną, toczoną od 1700 roku. Po klęsce Karola XII Szwecja straciła większość wcześniejszych zdobyczy.
Który z dokumentów tworzących konstytucję Szwecji pochodzi z 1810 roku?
Konstytucja Szwecji nie jest jednolitym aktem prawnym – składa się z kilku oddzielnych dokumentów, z których najmłodszy uchwalono w 1991 r.
Która kraina Szwecji powstała na początku XIX w. z podziału Västerbotten?
Z czasem uznano ją za krainę historyczną na równi z pozostałymi, a w 1995 roku nadano jej nawet własne godło.
Kto przewodniczył komisji, która nie znalazła przesłanek do przyjęcia przez Szwecję euro?
Komisja uznała, że utrata własnej polityki monetarnej odebrałaby krajowi narzędzie walki z nieprzewidzianymi szokami.