V symfonia Beethovena — 30 ciekawostek

Jaki rytm ma czteronutowy motyw otwierający V symfonię Beethovena?

Motyw przewija się przez wszystkie części dzieła, a w I części wraca nawet w akompaniamencie smyczków.

Pierwsze objawy jakiej dolegliwości wystąpiły u Beethovena w latach 1796–1798?

Początkowo sądził, że to przejściowa niedyspozycja; z czasem zrozumiał, że proces jest nieodwracalny.

Z ilu części składa się V symfonia Beethovena?

Otwierające ją Allegro con brio i zamykające Allegro przedziela wolniejsze Andante con moto oraz Scherzo.

Ile symfonii skomponował Ludwig van Beethoven?

Równie przełomowe okazały się jego sonaty i wariacje fortepianowe oraz muzyka kameralna, zwłaszcza kwartety smyczkowe.

W jakiej tonacji Beethoven napisał V symfonię?

Kompozytor pracował nad nią m.in. w 1806 r., gdy gościł na Śląsku u hrabiego Franza von Oppersdorffa.

W którym mieście urodził się Ludwig van Beethoven?

Już w młodości przeniósł się do Wiednia, gdzie szybko zyskał sławę pianisty wirtuoza, a potem wybitnego kompozytora.

W jakiej dynamice brzmią dwie frazy otwierające V symfonię Beethovena?

Po pierwszych taktach kompozytor rozwija temat w zwięzłych imitacjach i sekwencjach, które zlewają się w jedną potoczystą melodię.

Komu Beethoven pierwotnie zadedykował III symfonię, nazwaną później „Eroica”?

Kompozytor, zagorzały republikanin, usunął dedykację na wieść o koronacji konsula na cesarza.

Symbolem czego alianci uczynili „motyw losu” Beethovena podczas II wojny światowej?

Zrobili to Brytyjczycy i Amerykanie w ramach szerszej kampanii związanej z jedną literą alfabetu.

W którym roku odbyło się pierwsze wykonanie V symfonii Beethovena?

Symfonia w krótkim czasie zdobyła popularność, która nie słabnie do dziś.

W którym roku zmarł Ludwig van Beethoven?

Śmierć nastąpiła 26 marca późnym popołudniem; podobno nad Wiedniem rozpętała się wtedy ogromna burza.

W jakiej formie utrzymana jest I część V symfonii Beethovena?

Beethoven przejął ją po poprzednikach, Haydnie i Mozarcie; po przetworzeniu ze zmianami tonacji wraca sekcja początkowa, czyli repryza.

Co oznacza określenie attacca, z jakim następuje finał V symfonii Beethovena?

Poza tym jednym zabiegiem symfonia zachowuje standardowy, czteroczęściowy układ.

Jak bywa nazywany środkowy okres twórczości Ludwiga van Beethovena?

Dorobek kompozytora dzieli się zwykle na trzy okresy: wczesny, środkowy i późny, przy czym granice między nimi są orientacyjne.

Jaki numer opusowy nosi V symfonia Beethovena?

Dzieło należy do najczęściej wykonywanych utworów muzyki poważnej, a jego początek bywa nawet dzwonkiem w telefonach komórkowych.

W którym wiedeńskim teatrze odbyła się premiera V symfonii Beethovena?

Tego samego wieczoru, 22 grudnia, zabrzmiały też m.in. IV koncert fortepianowy G-dur i fragmenty Mszy C-dur.

Kto nazwał V symfonię Beethovena „jednym z najważniejszych dzieł epoki”?

O symfonii z podziwem pisali też romantyczni kompozytorzy Robert Schumann i Hector Berlioz.

W której miejscowości Beethoven odwiedził w 1806 r. zamek hrabiego Oppersdorffa?

Powitała go orkiestra zamkowa, która pod kierunkiem miejscowego dyrygenta Hoszka wykonała II symfonię D-dur.

Jak w kodzie Morse’a zapisuje się literę „V”, kojarzoną z „motywem losu” Beethovena?

Trzy sygnały krótkie i jeden długi to rytmiczny zapis słynnego motywu; „V” to pierwsza litera angielskiego słowa „victory”.

Z którego roku pochodzi tzw. Testament heiligenstadzki Beethovena?

Kompozytor opisał w nim dramatyczne przeżycia związane ze stopniową utratą słuchu.

Które instrumenty wprowadzają unisono temat II części V symfonii Beethovena?

Część ta, Andante con moto, ma swobodną formę wariacji.

Które instrumenty intonują temat scherza w V symfonii Beethovena?

Temat przejmują następnie skrzypce, a trio tej części uchodzi za jeden z najoryginalniejszych pomysłów kompozytora.

W jakiej tonacji pojawia się drugi temat I części V symfonii Beethovena?

To paralelna tonacja durowa; temat ma bardziej liryczny charakter, a prowadzi do niego wyjątkowo krótki łącznik rogów.

Na dworze w jakiej krainie zaproponowano Beethovenowi posadę w roku premiery V symfonii?

Kompozytor został jednak w Wiedniu, bo trzej arystokratyczni mecenasi zagwarantowali mu stałą roczną pensję.

Który instrument gra krótki solowy pasaż w repryzie I części V symfonii Beethovena?

Pasaż ma charakter quasi-improwizacji, a całą część zamyka masywna koda.

W którym roku alianci nadali pierwszą audycję z początkiem V symfonii Beethovena?

Audycję nadano 27 czerwca, a słynny początek służył w niej wojennej propagandzie.

Któremu wydawnictwu Beethoven zaproponował V symfonię, licząc na wyższą zapłatę?

Symfonia ukazała się drukiem w 1809 r. z dedykacją dla dwóch arystokratów.

Jaki znak nad czwartą nutą „motywu losu” Beethovena skłania część dyrygentów do zwalniania?

Dyrygenci spierają się o pierwsze takty: jedni trzymają ścisłe tempo Allegro, inni grają motyw wolniej, by podkreślić jego ciężar.

Ile guldenów rocznej pensji zagwarantowali Beethovenowi mecenasi, by nie opuścił Wiednia?

Jednym z gwarantów był arcyksiążę Rudolf, wieloletni uczeń kompozytora i późniejszy arcybiskup Ołomuńca.

Który instrument przejmuje łącznik w repryzie I części V symfonii Beethovena?

W ekspozycji ten wyjątkowo krótki fragment grają rogi.