30 leuke feiten over IJsland

Onder welke gletsjer barstte in april 2010 een vulkaan uit die het vliegverkeer ontregelde?

IJsland ligt op de Mid-Atlantische Rug én op een hotspot, vandaar de hoge vulkanische activiteit; de vulkanen worden in de gaten gehouden door NordVulk.

Welke bijzonderheid heeft Reykjavik, de hoofdstad van IJsland, onder alle hoofdsteden op aarde?

De stad telt ongeveer 140.000 inwoners; met de omliggende gemeenten woont ongeveer twee derde van alle IJslanders in de hoofdstadregio.

Wat heeft IJsland als enige van alle NAVO-lidstaten niet?

Tot 1 oktober 2006 bewaakten Amerikaanse strijdkrachten het land vanuit de marinevliegbasis in Keflavík, op basis van een verdrag uit 1951.

Welke twee leiders overlegden in 1986 in de villa Höfði in Reykjavik?

Volgens de Global Peace Index is IJsland het vredelievendste land ter wereld, mede door de afwezigheid van strijdkrachten en de lage criminaliteit.

Welk land stuurde oorlogsschepen tijdens de Kabeljauwoorlogen met IJsland (1958-1975)?

De tegenstander bond pas in nadat IJsland dreigde uit de NAVO te stappen; inzet was de uitbreiding van de maritieme grens rond de rijke visgronden.

Waarop worden IJslanders in telefoonboeken en andere alfabetische persoonslijsten gerangschikt?

Geslachtsnamen zijn zeldzaam: men gebruikt patroniemen als 'Karlsdóttir' (dochter van Karl) of 'Grímsson' (zoon van Grímur).

Welk dier is het enige oorspronkelijke landzoogdier van IJsland?

Rendieren werden pas in de 18e eeuw ingevoerd; muizen, ratten, nertsen en konijnen kwamen meestal per ongeluk mee.

Op welke datum werd IJsland een volledig onafhankelijke republiek met een president?

De personele unie met de Deense Kroon kon door de Duitse bezetting van Denemarken niet worden verlengd; de dag is nu het nationale volksfeest þjóðhátið.

Wat betekent de naam van het IJslandse meer Mývatn letterlijk?

Reptielen, amfibieën en giftige dieren zoals schorpioenen komen op IJsland helemaal niet voor.

Welk groot concertgebouw werd in 2011 in Reykjavik in gebruik genomen?

Het enige beroepsorkest van het land, het IJslands Symfonieorkest, heeft er zijn vaste basis.

Wie geldt volgens de overlevering als de eerste permanente bewoner van IJsland, in 874?

Deze Noor landde aan de zuidkust en vestigde zich omstreeks 877 aan een baai in het zuidwesten, die hij Reykjavík noemde; 60 jaar later was het land volledig gekoloniseerd.

Welke kerkelijke richting vormt de staatskerk van IJsland?

Ongeveer 3,9 procent van de IJslanders is rooms-katholiek; de meeste IJslanders gaan niet met regelmaat naar de kerk.

In welk jaar werd het Althing, het parlement van IJsland, opgericht?

De vergaderplaats was een vlakte die nog in gemeenschappelijk bezit was; in 1845 verhuisde het parlement naar Reykjavik.

Welke IJslandse waterval is qua watervolume de grootste van Europa?

In het IJslands heet een waterval 'foss'; omdat rivieren zich nog door hard basalt moeten slijten, telt het jonge eiland veel watervallen.

Welk eilandje ontstond vanaf 1963 bij de Vestmannaeyjar tijdens een vulkaanuitbarsting?

De uitbarsting duurde 3,5 jaar; het eiland IJsland groeit door vulkanisme nog altijd aan.

Welke bron is momenteel de enige op IJsland die aan de beschrijving van een geiser voldoet?

Tot circa 1950 kwamen er verspreid over IJsland zo'n 30 geisers voor; door boringen naar warm water in de buurt is het aantal afgenomen.

Welk percentage van de wereldpopulatie papegaaiduikers komt op IJsland voor?

Ook de zeekoet komt veel voor langs de klifkusten, en de wilde zwaan is zeer algemeen in Reykjavík.

In welk jaar verkreeg IJsland soevereiniteit van Denemarken, jaarlijks herdacht op 1 december?

Het werd toen het koninkrijk IJsland in een personele unie met de Deense Kroon voor 25 jaar, waarbij Denemarken de diplomatieke relaties verzorgde.

Welk gebied werd in 1928 het eerste Nationale Park van IJsland?

Op deze vlakte vond tijdens de volksvergadering onder meer de officiële overgang tot het christendom in het jaar 1000 plaats.

Welke stad is buiten de regio van Reykjavik de enige stad van enige omvang op IJsland?

De stad telde in 2005 zo'n 17.000 inwoners; 96 procent van de IJslanders woont in centra van steden en dorpen.

Hoe kwam de opgezette ijsbeer van Húsavík in 1969 op IJsland terecht?

Ook in de zomers van 2007 en 2008 kwamen ijsberen aan land; ze werden gedood omdat ze buiten hun habitat als gevaarlijk worden beschouwd.

Hoeveel meter hoog is de Hvannadalshnúkur, de hoogste berg van IJsland?

De top gaat grotendeels schuil onder de Öræfajökull; het binnenland van IJsland is vrijwel onbewoond.

Welke oprichter van de Beste Partij werd in 2010 burgemeester van Reykjavík?

De anti-establishmentpartij Besti flokkurinn was in 2009 opgericht als reactie op de bankencrisis en bestond niet lang.

Welke Nederlandse bisschop was van 1996 tot 2009 bisschop van Reykjavik?

In het IJslandse nationaal register wordt altijd bijgehouden welke religieuze overtuiging iemand aanhangt.

Welke Noorman nam drie raven mee die hem hielpen het nog onbewoonde IJsland te vinden?

Na een strenge winter waarin al zijn vee verhongerde vertrok hij berooid weer, maar niet voordat hij het land zijn naam had gegeven: IJsland.

Uit hoeveel tekens bestaat het IJslandse alfabet?

Nieuwe woorden voor technologische ontwikkelingen worden meestal gevormd door bestaande IJslandse woorden te combineren; een instituut ziet daarop toe.

Hoe heet de officiële residentie van de president van IJsland?

De president wordt via algemeen kiesrecht gekozen; IJsland is een parlementaire republiek naar Scandinavisch model.

Welke oud-premier werd in april 2012 door het tribunaal Landsdómur veroordeeld, zonder straf?

Hem werd verweten dat hij onvoldoende toezicht hield op de grote banken; zijn beroep bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens werd in 2017 afgewezen.

Wiens geboortedag, 16 november, wordt jaarlijks gevierd als de Dag van de IJslandse Taal?

IJslandse kinderen leren vanaf hun achtste of negende jaar Engels als tweede taal; ook Deens wordt veel gesproken.

Hoeveel liter kokend water per seconde levert de IJslandse bron Deildartunguhver?

Daarmee is het de grootste heetwaterbron van Europa; de aardwarmte voedt ook geothermische centrales zoals Nesjavellir.