30 leuke feiten over Pasen

Op welke dag herdenken christenen het lijden en de kruisdood van Jezus?

De opstanding die twee dagen later wordt gevierd, heet in kerkelijke taal ook wel de verrijzenis.

Op welke twee dagen van de week wordt Pasen gevierd?

Beide dagen heten afzonderlijk eerste en tweede paasdag; daarna volgt een kerkelijke periode van vijftig dagen tot Pinksteren.

Door wie werd Jezus op de Olijfberg verraden, waarna hij werd gearresteerd?

De arrestatie werd uitgevoerd door soldaten in dienst van de hogepriester, die hem vervolgens naar de Romeinse gouverneur brachten.

Welke Romeinse gouverneur was als enige bevoegd om Jezus ter dood te veroordelen?

Hij verklaarde openlijk geen reden voor een doodvonnis te zien, maar gaf toe aan de aanklagers en waste zijn handen 'in onschuld'.

Hoe heet de periode die in het liturgische jaar direct aan Pasen voorafgaat?

In Jeruzalem kreeg de paasliturgie na 313 een 'historisering': elke gebeurtenis kreeg een eigen dag en plaats in het Triduum Sacrum.

Bij welk populair paasspel wint degene wiens ei heel blijft?

Tot eind 18e eeuw deden ook volwassenen mee aan dit spel, waarbij twee eieren tegen elkaar worden geslagen.

Welke ongerezen broden herinneren in Nederlandse supermarkten rond Pasen nog aan Pesach?

De joden moesten vlak voor hun vertrek uit Egypte snel brood bakken zonder zuurdesem; tegenwoordig eten ook niet-joden ze met Pasen.

In welk deel van Nederland zijn paasvuren vooral populair?

Wanneer het gebruik is ontstaan, is onbekend; vergelijkbare vreugdevuren branden rond dezelfde tijd op de Balkan en in Iran.

Welke zegen geeft de paus op eerste paasdag bij de Sint-Pietersbasiliek?

De toespraak wordt in veel landen rechtstreeks op televisie uitgezonden, zodat katholieken buiten Rome de zegen kunnen ontvangen.

Welke misdadiger koos het volk om vrij te laten in plaats van Jezus?

Het was traditie dat bij het joodse feest Pesach een veroordeelde gratie kreeg; Pilatus rekende erop dat het volk geen moordenaar zou kiezen.

Op welke dag wordt sinds 2011 jaarlijks The Passion opgevoerd in een Nederlandse stad?

Het evenement verhuist elk jaar naar een andere stad; in de kerkelijke traditie herdenkt die dag de instelling van de eucharistie.

In welk land werd de paashaas voor het eerst beschreven?

Mogelijk brachten Duitse migranten het gebruik naar Nederland, net zoals Duitsers hier de kerstboom introduceerden.

Wie brachten de paaseieren volgens het verhaal van rooms-katholieke ouders?

Na het luiden tijdens de mis kregen ze vleugeltjes en vlogen ze door de lucht om de eieren op te halen.

Wie begroef Jezus in een graf dicht bij Golgotha?

Jezus stierf op vrijdag, kort voor de joodse sabbat en op de vooravond van Pesach.

In welk jaar legde het Concilie van Nicea de regel voor de paasdatum vast?

Sindsdien valt het feest op de zondag na de eerste volle maan in de lente; bij datzelfde concilie werden Pesach en Pasen officieel ontkoppeld.

Welke paus voerde in 1582 de kalenderhervorming door die de orthodoxe kerken niet volgden?

Doordat de orthodoxe kerken de juliaanse kalender aanhielden, valt hun paasdatum meestal op een andere dag dan die van de westerse kerken.

Op welk moment herkenden de Emmaüsgangers de opgestane Jezus?

De twee volgelingen haastten zich daarna terug naar Jeruzalem, waar Jezus tijdens hun verslag plotseling in het midden van de discipelen verscheen.

In welke Nederlandse plaats wordt met Pasen het vlöggeln gehouden, een unieke optocht?

Uit dezelfde streek stamt het 20e-eeuwse paaslied 'Daar nu het feest van Pasen is', dat ook in Denekamp wordt gezongen.

Welk feest vormde met Pesach en Sjavoeot de drie grote joodse pelgrimsfeesten?

Van heinde en ver reisden mensen dan naar de tempel in Jeruzalem; Pesach werd samen met het Massotfeest in feite als één feest gevierd.

Wat gaat de paashaas in de Betuwe volgens een plaatselijk verhaal in het najaar plukken?

Ook buiten de lente heeft de haas volgens dit verhaal zijn mandje op de rug; in Australië is zijn concurrent sinds 1968 een buideldas.

Welk concilie herstelde de liturgische eenheid van het paastriduüm?

Van de middeleeuwen tot halverwege de 20e eeuw werd paaszondag min of meer los gezien van de overige paasdagen.

In welk jaar werd de paashaas voor zover bekend voor het eerst in een boek beschreven?

Via een vertaald Duits boek was het dier in ieder geval in 1825 ook in Nederland bekend; het had van oorsprong een pedagogisch karakter.

Welke cantate schreef Johann Sebastian Bach voor de eerste paasdag?

Het werk draagt nummer 4; voor de tweede paasdag volgde cantate nummer 6, over de avond die valt op de weg naar Emmaüs.

Welk dier brengt in Thüringen en Westfalen de paaseieren in plaats van de haas?

Elders in het Duitse taalgebied lopen de varianten uiteen: een haan in Beieren, een kip in Tirol en een koekoek in Hannover.

Welk loflied werd volgens de Evangeliën gezongen tijdens het Laatste Avondmaal?

De maaltijd was een Pesachviering in Jeruzalem, met wijn en brood; de vereiste kruiden en het woord 'ongezuurd' worden niet genoemd.

Met welke heiligendag valt Ederlezi samen, het Balkanfeest met eieren en vreugdevuren?

Het feest valt op 6 mei, dezelfde dag waarop de Alevieten in Turkije hun voorjaarsvuren ontsteken.

Wat betekent het Litouwse woord aušrà, dat nauw verwant is aan de oorsprong van 'Easter'?

De woorden Ostern en Easter gaan terug op het Oergermaanse woord voor de windrichting waar de zon opkomt; het feest lijkt vernoemd naar de terugkerende zon.

Welke pelgrim schreef eind 4e eeuw een vroeg verslag van de paasviering in Jeruzalem?

Na het Edict van Milaan in 313 konden pelgrims de paasgebeurtenissen vieren op de plekken waar ze zich volgens het verhaal hadden afgespeeld.

Welke vroegchristelijke groep werd geëxcommuniceerd omdat ze de oude paasdatum aanhield?

Andere stromingen wilden het feest op de eerste zondag na 5 april of op de eerste zondag na het joodse paasfeest; aan een vaste datum dacht amper iemand.

In opdracht van welke kerk worden de paasbloemen op het Sint-Pietersplein ingezegend?

Het plein wordt traditiegetrouw rijkelijk versierd met bloemen die door Nederland worden geleverd voor de paastoespraak van de paus.