Naar de inhoud

30 feiten

30 leuke feiten over Platina

Leer iets nieuws en test jezelf daarna met de quiz.

Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.

Wist je dit allemaal? Bewijs het.

Doe de quiz van 30 vragen
1

Wat wordt van platina gemaakt omdat het onschadelijk is en niet snel dof wordt?

Het metaal is bovendien goed bestand tegen hoge temperaturen en chemisch stabiel.

2

Welke kleur glans heeft het buigzame en kneedbare metaal platina?

Het metaal is goed bestand tegen corrosie door cyaniden, halogenen en zoutzuur en oxideert niet aan de lucht.

3

Bij welke behandeling van kanker worden complexe platinaverbindingen gebruikt?

Zulke middelen hebben wel aanzienlijke bijwerkingen.

4

Welk Afrikaans land is een van de voornaamste vindplaatsen van platina?

Andere belangrijke vindplaatsen zijn de Oeral, het Poetoranagebergte, Ontario en het westen van de Verenigde Staten.

5

Tot welk type metaal wordt het element platina gerekend?

Platina wordt vaak gevonden samen met de andere metalen uit de platinagroep.

6

Welk grammaticaal geslacht heeft het woord platina in het Nederlands?

Het Spaanse plata is vrouwelijk, terwijl het daarvan afgeleide platino mannelijk is.

7

In de elektroden van welk medisch hulpmiddel zijn platinalegeringen bruikbaar?

Dezelfde legeringen zijn ook geschikt voor andere chirurgische implantaten.

8

De uitstoot van welke stoffen verminderen katalysatoren met platina in auto's?

Naast platina worden in auto's daarvoor ook rodium en palladium gebruikt.

9

Wat is het enige zuur waarin platina oplost?

Tegen zoutzuur is het metaal juist goed bestand.

10

Welk atoomnummer heeft het scheikundige element platina?

Het metaal wordt in formules afgekort met het symbool Pt.

11

Welke eigenschap is hoog bij de brandstoffen die de petrochemie met platina produceert?

In dezelfde industrie wordt het metaal ook gebruikt bij de raffinage van ruwe olie.

12

Waarom vormt platina geen probleem voor de volksgezondheid?

Platina is bovendien zo kostbaar dat het vrijwel altijd loont om afval ervan op te werken.

13

Wat is de medische naam voor botkanker, waartegen cisplatine wordt ingezet?

Het middel wordt ook gebruikt bij uitgezaaide eierstokkanker en bij zaadbalkanker.

14

In welk land troffen de Spanjaarden platina aan tussen het gedolven zilver?

De Spanjaarden waren er niet blij mee: ze beschouwden het metaal als een ongewenste verontreiniging.

15

In welk orgaan wordt platinadraad gebruikt om bloedingen door fistels te stoppen?

De draad blokkeert de betrokken ader, waardoor de bloeding stopt.

16

Wie onderschepten het schip dat in de 18e eeuw platinahoudend erts naar Spanje bracht?

Het erts was meegenomen na een geografische missie in Zuid-Amerika.

17

Tussen de strengen van welk molecuul legt het geneesmiddel cisplatine dwarsverbindingen?

Daardoor is het middel een celgroeiremmer, ook wel cytostaticum genoemd.

18

Welk metaal vormde 10% van de legering van de Parijse standaardmeter van 1889 tot 1960?

De overige 90% van de legering bestond uit platina.

19

Welke stof wordt met platinagaas geoxideerd bij de productie van kunstmest en salpeterzuur?

Het gaas kan geweven of gebreid zijn en speelt ook bij de productie van explosieven een rol.

20

Welke Spaanse astronoom ontdekte platina als chemisch element tijdens een missie naar Peru?

Hij deed zijn ontdekking rond 1740, toen hij op een geografische missie was.

21

Van de winning van welk metaal is commercieel verkregen platina vaak een bijproduct?

Een voorbeeld is de winning bij Norilsk, in het noorden van de Russische kraj Krasnojarsk.

22

Welke grootheid geeft het getal 100 in de naam van een Pt100-element aan?

Zulke elementen van platinadraad dienen als temperatuursensor, dankzij hun nauwkeurigheid en grote temperatuurbereik.

23

In legeringen met welk metaal krijgt platina goede magnetische eigenschappen?

Met andere metalen levert platina juist legeringen op die bruikbaar zijn in chirurgische implantaten.

24

Welke Britse wetenschapper wist platina in 1741 te isoleren?

Hij slaagde daarin los van de Spaanse ontdekking van het element in dezelfde periode.

25

Welke eigenschap van platina is vrijwel gelijk aan die van sommige glassoorten?

Daardoor is het metaal geschikt voor het sealen van glaselektroden.

26

Hoeveel stabiele isotopen van platina komen in de natuur voor?

Daarnaast komt er in de natuur één radioactieve isotoop met een zeer lange halveringstijd voor.

27

Welke Italiaan maakte als eerste in geschriften melding van platina?

De oorspronkelijke bewoners van Amerika gebruikten het metaal toen al lange tijd.

28

In welk mineraal wordt platina in de aardkorst aangetroffen?

Het metaal komt daarnaast ook ongebonden in de aardkorst voor.

29

Welke recordprijs in dollar per ounce bereikte platina op 4 maart 2008?

Op de internationale goederenmarkten wordt de prijs van het metaal altijd in Amerikaanse dollars uitgedrukt.

30

Hoeveel jaar bedraagt de halveringstijd van de instabiele isotoop 193Pt?

Van platina zijn nog een aantal andere instabiele isotopen bekend.

Ken jij Platina?

Test deze feiten in de interactieve quiz.

Doe de quiz van 30 vragen
30 feiten over Platina die je nog niet kende