30 leuke feiten over Plato

Hoe heette het instituut voor hoger onderwijs dat Plato in Athene stichtte?

Het gold als het eerste instituut voor hoger onderwijs in het Westen; leden werden zelfs als politiek adviseurs naar buitenlandse hoven gestuurd.

Welke allegorie bedacht Plato om de opgang naar ware kennis te verbeelden?

Volgens Plato is een filosoof iemand die het zien van de waarheid liefheeft en die mening van kennis leert te onderscheiden.

Wie beschouwde Plato in zijn Politeia als de ideale leiders van de ideale staat?

Zij weten volgens Plato wat rechtvaardigheid is en kunnen die daardoor het best realiseren in de wereld om ons heen.

Hoe noemt Plato de drift die de mens kan opstuwen in de richting van de Ideeën?

Die energie kan ook slecht worden aangewend: dan doet ze de mens verlangen naar en hechten aan de zinnelijke wereld.

Welke Nederlandse componist schreef in 1976 het muziekstuk „De Staat“?

Het stuk is gebaseerd op Plato's Politeia: zangeressen zingen citaten in het Oudgrieks. De première door het Nederlands Blazers Ensemble gold als een mijlpaal.

In welke dialoog beschrijft Plato de sterfdag van zijn leermeester Socrates?

Plato's toon varieert sterk per werk: tegenover de sereniteit van dit sterfbed staat de uitgelatenheid van het Symposium.

Welke van de vijf staatsvormen geldt in Plato's Staat als de ideale?

Ze wordt bestuurd door de besten in filosofisch en militair opzicht; in de vier andere vormen nemen de gebreken steeds verder toe.

Hoe heten de soldaten die in Plato's ideale staat de veiligheid moeten garanderen?

De ideale staat kent drie groepen: een selecte groep heersers met een zeer gedegen training, deze beschermers en de rest van het volk.

Hoeveel jaar verbleef Aristoteles aan de academie van Plato?

Vanuit Plato's werk vertrekken talloze lijnen die door latere denkers zijn opgepakt en uitgewerkt, te beginnen met deze beroemde leerling.

Welke denker bekritiseerde de communistisch aandoende inrichting van Plato's staat?

In Plato's ontwerp bestaat bijvoorbeeld geen privé-eigendom; het werk is ook berucht vanwege het totalitaire aspect van de ontworpen samenleving.

Welk werk geldt als het grootste en laatste van Plato?

Het beschrijft een staatsinrichting tot in detail en laat een tendens zien naar minder idealisme en meer realisme.

In welk jaar stierf de Griekse filosoof Plato?

Plato werd rond 427 v.Chr. in Athene geboren en stierf daar ook; hij kwam uit een van de meest vooraanstaande families van de stad.

Welke methode in Plato's werken geldt als een soort voorloper van de logica?

In de dialogen komen ook drogredenen aan bod: argumentaties die niet kloppen, maar wel aannemelijk lijken.

Welke filosoof noemde de Europese filosofie een aantal voetnoten bij het werk van Plato?

De uitspraak hoeft niet letterlijk genomen te worden, maar toont hoe moeilijk de geschiedenis van het denken zonder Plato voor te stellen is.

Waarmee sluit Plato zijn dialoog de Staat af?

Onderweg bespreken de personages rechtvaardigheid, de rol van de filosoof, de plaats van de poëzie en de onsterfelijkheid van de ziel.

Over een periode van ongeveer hoeveel jaar is het werk van Plato ontstaan?

Classici verdelen het oeuvre op grond van woordgebruik, stijl en verwijzingen in een vroege, een midden- en een late periode.

Welke deugd delen de drie klassen in Plato's ideale staat met elkaar?

Daardoor zijn de klassen tevreden met de rol die hun is toebedeeld; daarnaast heeft elke klasse een eigen kenmerkende deugd.

Welke Britse filosoof onderscheidde in 1945 drie delen in Plato's Staat?

Boek I-V gaat over de utopische samenleving, boek VI-VII over wat een filosoof precies is en boek VIII-X over de mogelijke regeringsvormen.

Door welke dieren wordt een democratie volgens Plato's Staat meestal bestuurd?

Plato onderscheidt exemplaren met angel, de criminelen, en zonder angel, de bedelaars; te veel vrijheid leidt volgens hem naar tirannie.

Van welk bewind maakten Plato's achteroom Critias en zijn oom Charmides deel uit?

Door die politieke omwentelingen en zijn ontmoeting met Socrates koos Plato zelf niet voor de politieke loopbaan waarvoor hij was voorbestemd.

Omstreeks welk jaar schreef Plato zijn beroemde dialoog de Staat?

Plato legde in dit werk de fundamenten van zijn politieke filosofie; ook zijn ethiek en zijn Ideeënleer komen erin aan bod.

Hoe heet bij Plato het herinneren van Ideeën die de ziel in een eerder leven aanschouwde?

De ziel herkent in de voorwerpen om ons heen flauwe afschaduwingen van wat ze ooit zag; Plato werkt dit uit in de Meno.

Welke literatuur staat Plato's ideale staat toe naast lofredes op goede mensen?

Kunst geldt in de Politeia als een groot gevaar voor de ziel, omdat ze zich tot emoties en begeerten richt in plaats van tot het verstand.

In welk jaar kwam door een verbod van keizer Justinianus I een einde aan Plato's academie?

Het verbod gold het verspreiden van heidense denkbeelden; een aantal filosofen vertrok daarop naar Gondesjapoer in het Sassanidische rijk.

Welke heerser wilde Plato op Sicilië na 367 v.Chr. voor een platonische politiek winnen?

Plato reisde er twee keer voor naar het eiland. Het werd een fiasco, maar het laat zien hoe belangrijk concrete politiek voor hem was.

Hoe heet in Plato's Timaeus de figuur die bezig is ons universum te vormen?

De wiskundige structuur die aan dit natuurfilosofische werk ten grondslag ligt, vertoont duidelijk pythagoreïsche trekken.

Wie volgde Plato na diens dood op als hoofd van de academie?

De opvolger was een neef van Plato; de school veranderde door de eeuwen heen meermaals van filosofische oriëntatie.

Vanaf welke leeftijd wordt in Plato's Staat een select groepje ingewijd in de filosofie?

Ieder lid van de militie krijgt eerst dezelfde lichamelijke, militaire en theoretische opleiding; pas veel later komen de besten in aanmerking voor de regering.

Welke sofist neemt deel aan het gesprek dat Socrates in Plato's Staat weergeeft?

Ook de oude Kephalos, zijn zoon Polemarchos en Plato's broers Glaukon en Adeimantos nemen aan het gesprek deel.

Hoe heten dialogen van Plato die zonder positieve uitkomst eindigen?

Zulke gesprekken leveren de gezochte definitie niet op, maar de ondervraagden denken niet langer te weten wat ze feitelijk niet weten.