30 leuke feiten over Radar

Waarvan is het woord radar oorspronkelijk een acroniem?

Het woord is zo ingeburgerd dat het ook in het Engels niet meer in hoofdletters wordt geschreven.

Met welke snelheid plant een radarpuls zich in de open lucht voort?

De tijdbasis op het scherm, gekalibreerd in meters, kilometers of mijlen, voert de afstandsberekening als het ware zelf uit.

Welke Duitser demonstreerde in 1888 het bestaan van elektromagnetische golven?

Pas in de jaren 30 ging men radiogolven serieus inzetten om aanvallen van bommenwerpers vroegtijdig te detecteren.

Welk effect laat een continuous-wave-radar de snelheid van een doel bepalen?

Door het uitgezonden signaal te moduleren kan zo'n radar, die doorlopend zendt en ontvangt, ook de afstand bepalen.

Welk operationeel radarwaarschuwingssysteem ontwikkelde Groot-Brittannië in 1937?

Het systeem werkte op een tegenwoordig onpraktisch lage frequentie; de meeste geallieerde radars van eind jaren 30 zaten tussen 75 en 200 MHz.

Bij welke slag was het Britse radarwaarschuwingssysteem medebepalend?

Dankzij het systeem konden de weinige Engelse vliegtuigen effectief en op tijd op de juiste plaatsen worden ingezet.

Hoe wordt de heldere vlek van een echo op een radarscherm soms genoemd?

Een fosforlaag met lange nagloeitijd hield de vlek nog even zichtbaar nadat de elektronenstraal eroverheen was gegaan.

Hoe heet het apparaat aan boord dat antwoord geeft op de aanstraling door een secundaire radar?

In de commerciële luchtvaart is zo'n apparaat verplicht; kleine sportvliegtuigjes worden vaak alleen door de primaire radar gezien.

Welk systeem werd nodig omdat radar zelf geen onderscheid kan maken tussen vriend en vijand?

De NAVO-krijgsmachten gebruiken daarvoor een eigen secundair radarsysteem, in het Nederlands Identificatie Vriend of Vijand.

In de strijd tegen welke Duitse wapens was radar in vliegtuigen in 1943 van groot belang?

Radars konden nu in vliegtuigen worden ingebouwd, waardoor een snuiverende boot ook 's nachts op grote afstand werd opgemerkt.

In welke stad zit de Nederlandse vestiging van Thales die radarsystemen levert?

Het bedrijf is vooral actief op militair gebied; Tidalis in Apeldoorn doet voornamelijk civiele projecten.

Welk toepassingsgebied zag de uitvinder van het radarprincipe vooral voor zijn vinding?

De luchtvaart stond toen nog in de kinderschoenen; ondanks grote belangstelling raakte de techniek daarna tientallen jaren vergeten.

Welk instrument gebruikte men in het begin van de radargeschiedenis als beeldscherm?

Het grote nadeel was dat wel de afstand, maar niet de richting van een voorwerp was af te lezen.

Bij de aanval op welke stad zetten de Britten in juli 1943 voor het eerst antiradarsneeuw in?

Kort daarvoor was gebleken dat de Duitse radars maar drie frequentiebanden gebruikten.

Hoe heet de effectieve oppervlakte van een object die de gereflecteerde radarenergie bepaalt?

In het Engels heet deze grootheid de radar cross section, afgekort RCS.

Tussen welke steden bracht Philips in 1935 een straalverbinding met korte golven tot stand?

Philips had daarvoor in 1935 een magnetronzendbuis ontwikkeld; de verbinding gebruikte een golflengte van 15 cm.

Hoeveel keer zoveel zendvermogen is nodig om een radar twee keer zo ver te laten kijken?

Wie drie keer zo ver wil kijken, heeft zelfs 81 keer zoveel vermogen nodig.

Hoe noemde de RAF antiradarsneeuw vroeger?

De Britten en Duitsers ontwikkelden de techniek onafhankelijk van elkaar, maar durfden haar eerst niet te gebruiken om het principe niet te verraden.

Wie werkte als eerste het basisprincipe van radar uit en vroeg er in 1904 patent op aan?

Hij werkte het principe zeer goed uit, inclusief roterende antenne en radome, maar kreeg nooit een goed werkende installatie gebouwd.

Welke vogel stoorde rond 1930 de verbinding tussen twee Nederlandse militaire radioapparaten?

Een dag later bleek een besteld militair vliegtuig hetzelfde effect te geven, wat de richting wees naar een 'electrisch luistertoestel'.

Wat onderscheidde de Nederlandse radarinstallatie van 1940 van de Britse?

Gezien de omvang van de antennes was dat een hele verbetering; twee installaties werden in 1940 naar Engeland gebracht.

Met welke macht van de afstand neemt de energie van een radar-echo af?

Daarom heeft een radar een zender met hoog vermogen, een stabiele frequentie en een uiterst gevoelige, ruisarme ontvanger nodig.

Welke buis ontwikkelden de gebroeders Russell en Sygurd Varian aan de Stanford-universiteit?

Het reflexklystron diende als laagvermogenoscillator in radarontvangers; later namen halfgeleiders die rol over.

Hoe noemde de Duitse uitvinder van het radarprincipe zijn vinding uit 1904?

De vinding was vooral bedoeld voor schepen: grote metalen voorwerpen die radiogolven uitstekend weerkaatsen.

Wat is het maximale bereik van een radar met een pulsherhalingsfrequentie van 1000 Hz?

Bij 1000 Hz zit er 1 milliseconde tussen twee pulsen, waarin het signaal 300 km aflegt; de puls moet de afstand echter tweemaal afleggen.

In welk jaar demonstreerden Von Weiler en Gratama een werkend Nederlands radarprototype?

Het systeem was pulserend, waarbij zenden en ontvangen elkaar afwisselden; in de meidagen van 1940 waren vier toestellen gereed.

Met welke radarsystemen waren de Duitsers technisch al verder dan de Britten?

Het Duitse radarprogramma kreeg, zeker in het begin van de oorlog, veel minder prioriteit dan het Britse.

Wie perfectioneerde in 1939 met zijn groep in het geheim de microgolf-resonantiemagnetron?

Met deze buis kreeg de industrie een component met zeer hoog vermogen, waardoor radars op microgolffrequenties konden werken.

Op welke frequentie ondervraagt een secundaire radar een vliegtuig?

Het antwoord komt terug op 1090 MHz en bevat bijna altijd een afgesproken code met informatie over het object.

Aan boord van welke torpedobootjager installeerden Von Weiler en Staal de Nederlandse radar?

Het schip was een van de weinige niet-Britse schepen met artillerieradar aan boord.