Naar de inhoud

20 feiten

20 leuke feiten over Synoniemen

Leer iets nieuws en test jezelf daarna met de quiz.

Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.

Wist je dit allemaal? Bewijs het.

Doe de quiz van 30 vragen
1

Welk woord is een synoniem van 'portemonnee'?

Ook auto en wagen of douche en stortbad gelden als (gedeeltelijke) synoniemen in het Nederlands.

2

Welk woord is een synoniem van 'duimspijker'?

Zulke paren zijn gedeeltelijke synoniemen: hun gevoelswaarde kan onderling sterk verschillen.

3

Welke taal is voor het Nederlands de nieuwe lingua franca?

Ontleningen uit deze taal vervangen tegenwoordig bij voorkeur de oudere Franse ontleningen in het Nederlands.

4

Hoe heet het verschijnsel dat twee woorden min of meer dezelfde betekenis hebben?

Voorbeelden van dit verschijnsel in het Nederlands zijn portemonnee naast beurs en duimspijker naast punaise.

5

Via welke woorden ontstaan synoniemen bij het mengen van talen?

Zo heeft de taal van Engeland sinds de 11e eeuw veel woorden aan het Frans ontleend, aanvankelijk als synoniemen van bestaande woorden.

6

Waarvoor kan iemand worden versleten die een deftig synoniem boven het gangbare woord verkiest?

Het klassieke voorbeeld is iemand die zegt een stortbad te hebben genomen in plaats van een douche.

7

Wat voor woorden stelt een thesaurus beschikbaar?

Vaak, maar niet altijd, zijn de woorden in zo'n lijst synoniemen van elkaar.

8

Wat zijn volledige synoniemen in een taal strikt genomen?

Daarom legt het ene synoniem het in de evolutie van het taalgebruik meestal af tegen het andere.

9

Welk werkwoord is een synoniem van 'danken'?

Het gebruik van de uitdrukking 'te danken hebben aan' in negatieve zin is omstreden.

10

Wat heeft elk woord oorspronkelijk?

Pas in het algemene taalgebruik kunnen twee woorden in vergelijkbare contexten opduiken en zo uitwisselbaar worden.

11

Waaraan is het gebruik van een bepaald woord vaak gebonden?

Synonieme woorden, zinnen en uitdrukkingen zijn daardoor niet zonder meer in dezelfde context inwisselbaar.

12

Welk Nederlands woord is een andere benaming voor een synoniem?

Het gaat om een ander woord in dezelfde taal met min of meer dezelfde betekenis; een vertaling telt dus niet mee.

13

Hoe ontstaan synoniemen in eerste instantie?

Daarna kunnen beide woorden ongeveer even gangbaar blijven, of het ene kan het tegen het andere afleggen.

14

Wat overkomt oudere ontleende woorden in de regel?

In het Nederlands worden Franse ontleningen tegenwoordig bij voorkeur vervangen door ontleningen uit de nieuwe wereldtaal.

15

Wat vinden bepaalde lexicografen over synoniemen?

Factoren als etymologie, spelling, uitspraak, ambiguïteiten en gevoelswaarde zouden elk woord uniek maken.

16

Waarvoor vormen synoniemen ook een bron?

Een verhullend woord is vaak niets anders dan een synoniem met een mildere gevoelswaarde.

17

Welk uit het Frans ontleend woord kwam naast het oorspronkelijke 'calf' te staan?

Het woord betekende 'kalf' en kreeg in de loop der tijd een iets andere betekenis dan het oorspronkelijke woord.

18

Wat kan bij synoniemen onderling sterk verschillen?

De grondbetekenis van synoniemen is min of meer gelijk, maar het gebruik is vaak aan een bepaalde stijl gebonden.

19

Wat domineert doorgaans in het idioom van een taal of regio?

In de loop der tijden kunnen zich daarin verschuivingen voordoen, waardoor een verschil in beleving ontstaat.

20

Waarmee gaan volkeren zich vaak benoemen, ook bij twijfelachtige verwantschap?

De oorspronkelijke reden voor zo'n betekenisverschil raakt na lange tijd vaak vergeten.

Ken jij Synoniemen?

Test deze feiten in de interactieve quiz.

Doe de quiz van 30 vragen
20 feiten over Synoniemen die je nog niet kende