Czekolada pitna i kakao — 30 ciekawostek

Skąd czekolada pitna została przywieziona do Europy?

W dawnych europejskich lokalach podawano ją nie tylko na gorąco, lecz także na zimno, na ostro i w stylu meksykańskim.

Jaką dodatkową rolę pełniły ziarna kakaowca w dawnych kulturach Ameryki Środkowej?

Ziarna były tam tak cenne, że traktowano je jak pieniądz, a nie tylko jak składnik potraw i napojów.

W jakich urządzeniach najczęściej spienia się mleko dodawane jako piana do czekolady pitnej?

Mleko spienia się gorącą parą pod ciśnieniem, tak samo jak przy przygotowywaniu pianki do kawowych napojów.

Kto przywiózł ziarno kakaowca do Europy?

Pierwszym europejskim dworem, na którym napój kakaowy zdobył uznanie, był dwór hiszpański.

Co robi się z owocami kakaowca bezpośrednio po zbiorze?

Dopiero po tym zabiegu wilgotne nasiona wraz z miąższem trafiają do pryzm, koszy lub skrzyń.

Na którym europejskim dworze napój warzony wedle przepisu Montezumy zdobył najpierw uznanie?

Przepis przypisywano azteckiemu królowi Montezumie, a napój długo pozostawał przysmakiem elit.

Z jakim innym napojem łączono czekoladę pitną w europejskich lokalach XIX i XX wieku?

Do czekolady dodawano wtedy spienione mleko lub bitą śmietanę, a bywała też przyrządzana na ostro.

Jak nazywał się oszałamiający napój kakaowy pity przez Majów i Azteków podczas obrzędów?

Napój ten pito podczas obrzędów i świąt religijnych, a nie na co dzień.

Z jaką mąką mieszano zmielone nasiona kakaowca w dawnej Ameryce?

Taką mieszankę gotowano z owocami papryki, więc dawne potrawy z kakao były raczej ostre niż słodkie.

Jaką barwę mają nasiona kakaowca po osuszeniu?

Świeżo wyjęte z owocu nasiona mają zupełnie inny kolor: od purpurowego po fioletowy.

Dlaczego w Ameryce Środkowej i Południowej nasiona kakaowca ceniono jako pokarm?

Nasiona najczęściej mielono na mąkę i gotowano, a nie spożywano w postaci słodyczy, jak dzisiaj.

Który alkaloid zawarty w kakao działa regenerująco po wysiłku fizycznym i psychicznym?

Ten związek pobudza znacznie słabiej niż kofeina, za to wspiera regenerację organizmu po zmęczeniu.

Jaką zawartość tłuszczu ma śmietanka używana w klasycznej czekoladzie pitnej?

Oprócz śmietanki w klasycznej wersji napoju znajdują się mleko i czekolada gorzka, a całość pije się zazwyczaj na gorąco.

Czym Hiszpanie uszlachetniali napój kakaowy, co trudno było odtworzyć innym?

Próby tworzenia napoju według własnych receptur w innych krajach nie dawały oczekiwanego rezultatu.

Po ilu dniach fermentacji owocowa pulpa odcieka, a nasiona kakaowca nabierają aromatu?

W tym czasie nasiona zyskują nie tylko charakterystyczny aromat, lecz także swój kolor.

Ile nasion znajduje się zwykle w jednym owocu kakaowca właściwego?

Nasiona w owocu kakaowca są okryte śluzowatym miąższem, który odgrywa ważną rolę podczas późniejszej fermentacji.

Czym przykrywa się nasiona kakaowca w pryzmach lub koszach na czas fermentacji?

Fermentacji poddawany jest śluzowaty miąższ otaczający wilgotne nasiona, a nie same nasiona.

Do czego trafiają łupiny kakaowe, uboczny produkt obróbki nasion kakaowca?

Łupiny kakaowe służą także jako ściółka lub nawóz, więc z obróbki nasion niewiele się marnuje.

W jakim wieku kakaowiec wydaje pierwsze kwiaty i owoce?

Na najwyższe plony trzeba jednak poczekać, aż drzewa osiągną wiek 8–15 lat.

Mieszankę jakich dwóch czekolad serwowano jako napój w dawnych europejskich lokalach?

Taki dwukolorowy napój był jedną z wielu wersji obok czekolady na zimno, na ostro czy w stylu meksykańskim.

W którym wieku napój kakaowy upowszechnił się na innych dworach europejskich?

Prawdziwą popularność napój zyskał dopiero w XIX wieku, gdy nauczono się odciągać z surowca nadmiar tłuszczu.

Jaka część rocznych zbiorów kakao przypada na okres od września do marca?

W ciągu roku kakaowiec ma dwa główne okresy zbiorów, ale jeden z nich zdecydowanie dominuje.

Ile białka zawiera proszek kakaowy?

Poza białkiem i kwasami tłuszczowymi proszek kakaowy zawiera 12% węglowodanów.

Jaki udział procentowy ma kofeina w składzie kakao?

Udział alkaloidów pobudzających w kakao maleje w trakcie obróbki nasion, więc gotowy napój pobudza słabiej niż surowiec.

Jaki związek obecny w kakao jest nieaktywny po spożyciu?

Związek ten znany jest pod skrótem PEA, a w kakao towarzyszy mu białko, tłuszcz i dwa alkaloidy pobudzające.

Z czego powstają związki odpowiadające za aromat kakao podczas ogrzewania nasion?

Za aromat odpowiadają m.in. aldehydy, ketony, fenole i związki siarkoorganiczne, które tworzą się dopiero pod wpływem ciepła.

Jaki maksymalny plon z hektara dają kakaowce w szczytowym okresie owocowania?

Okres najwyższych plonów zaczyna się u drzew w wieku 8–15 lat i trwa przez kolejnych około 20 lat.

Z czego przyrządzano dawne apteczne kakao owsiane?

Przepis pochodził z dawnych receptur aptecznych, gdy kakao traktowano także jako środek wzmacniający.

Do ilu dni skraca się fermentację kakao w pojemnikach o perforowanym dnie?

W takich pojemnikach zawartość jest kilkakrotnie przekładana i mieszana, co przyspiesza cały proces.

W którym roku odkryto w Szwajcarii proces technologiczny wyrabiania czekolady?

Po tym odkryciu zapotrzebowanie na nasiona kakaowca znacznie wzrosło.