Dania — 30 ciekawostek
Dowiedz się czegoś nowego, a potem sprawdź się w quizie.
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Wiesz to wszystko? Udowodnij.
Rozwiąż quiz z 30 pytańKtóra duńska firma jest jedną z największych na świecie firm kontenerowych?
Do najbardziej znanych duńskich przedsiębiorstw należą też Lego i Carlsberg; flota handlowa kraju liczy ponad 500 statków.
Jak nazywa się jednoizbowy parlament Danii?
Zasiada w nim 179 deputowanych wybieranych na czteroletnią kadencję, a władzę ustawodawczą dzieli z monarchą.
Przez jaką cieśninę Dania sąsiaduje ze Szwecją?
Kontynentalna część kraju graniczy lądowo wyłącznie z Niemcami, od południa; Dania jest najmniejszym z państw nordyckich.
W którym roku Dania została członkiem NATO?
Cztery lata później, 5 czerwca 1953 roku, weszła w życie nowa konstytucja Królestwa Danii, obowiązująca do dziś.
Które miasto, liczące ok. 240 tys. mieszkańców, jest drugim co do wielkości miastem Danii?
Stolica, Kopenhaga, ma 518,6 tys. mieszkańców, czyli ponad dwa razy więcej niż drugie miasto kraju.
Jaka religia stała się państwową w Danii po wojnie domowej z lat 1534–1536?
Dziś przynależność do państwowego Kościoła jest dla Duńczyków bardziej oznaką tożsamości narodowej niż religijności.
W którym roku Dania została członkiem EWG?
Wcześniej, od 1960 roku, kraj należał do Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu.
Za rządów którego władcy Dania została w X wieku schrystianizowana?
W tym samym okresie, między VIII a X wiekiem, duńscy wikingowie zasiedlali obszar Danelaw w Wielkiej Brytanii i późniejszą Normandię.
Które terytorium w 1944 roku zerwało unię personalną z Danią i ogłosiło się republiką?
Wyspa była wówczas okupowana przez Brytyjczyków i Amerykanów, podczas gdy samą Danię od 1940 roku zajmowały hitlerowskie Niemcy.
Który władca Danii rządził też Anglią, Norwegią i południową Szwecją?
Był wnukiem króla, za którego rządów Dania przyjęła chrześcijaństwo; w XII wieku jego następcy rozpoczęli ekspansję nad Bałtykiem, zajmując m.in. Estonię.
Traktat z którego miasta Duńczycy odrzucili w referendum w 1992 roku?
Rok po odrzuceniu dokument został jednak ostatecznie ratyfikowany.
Jaki odsetek powierzchni Danii przypada na Półwysep Jutlandzki?
Półwysep, po duńsku Jylland, jest przecięty w kierunku południkowym granicą krajobrazową, którą wyznacza zlodowacenie Würm.
Kto według duńskiego Aktu o sukcesji z 2009 roku obejmuje tron po zmarłym monarsze?
Gdy zasad sukcesji nie da się zastosować, nowego króla lub królową wybiera parlament; tron może objąć tylko osoba z legalnego małżeństwa.
Która królowa utworzyła w 1397 roku Unię Kalmarską z Norwegią i Szwecją?
Unia przetrwała do 1523 roku, gdy pod rządami Wazów uniezależniła się Szwecja; związek z Norwegią trwał aż do 1814 roku.
W jakim traktacie z 1814 roku Dania zrzekła się na rzecz Szwecji kontroli nad Norwegią?
Dania zachowała jednak dawne norweskie posiadłości: Islandię, Wyspy Owcze i Grenlandię.
W którym roku Dania przegrała II wojnę o Szlezwik z koalicją Austrii i Prus?
Kilkanaście lat wcześniej Dania wygrała I wojnę o Szlezwik; po klęsce utraciła Szlezwik i Holsztyn i przyjęła politykę neutralności.
Na której wyspie Dania ma granicę z Kanadą?
Granica ta wynika z przynależności Grenlandii do Wspólnotowego Królestwa Danii, które tworzą też Wyspy Owcze.
Wojska którego państwa zajęły duńską wyspę Bornholm pod koniec II wojny światowej?
Pozostałe terytorium Danii wyzwoliły na początku maja 1945 roku wojska brytyjskie.
Jaki odsetek powierzchni Danii zajmują grunty orne i sady?
To jeden z najwyższych odsetków na świecie; uprawia się głównie pszenicę, jęczmień, żyto i owies, a także buraki cukrowe i ziemniaki.
Na ilu wyspach leży część Danii położona poza Jutlandią?
Zamieszkanych jest tylko 79 z nich; największa, Zelandia, ma 7031 km² i to na niej leży stolica kraju.
Jaki odsetek powierzchni Danii stanowią lasy?
Dzisiejsze lasy to głównie sosny, jodły, świerki i modrzewie posadzone przez człowieka; pierwotnie rosły tu lasy bukowo-dębowo-jesionowe.
Co oznacza najstarsza zapisana forma nazwy Danii, pochodząca z ok. 955 roku?
Nazwa została wyryta pismem runicznym; zabytek ten należy do słynnych kamieni runicznych z Jelling.
Który duński król interweniował w wojnie trzydziestoletniej po stronie protestantów?
Interwencja trwała w latach 1625–1629; za panowania tego monarchy na duńską muzykę silnie wpływali kompozytorzy niemieccy, włoscy i angielscy.
Jaka jest najwyższa temperatura, jaką kiedykolwiek zanotowano w Danii?
Absolutne minimum termiczne w tym kraju o klimacie morskim wyniosło –31,2 °C, a średnia lipcowa to zaledwie +16 do +17 °C.
Z jakich dochodów, pobieranych przez ponad 400 lat, Dania zrezygnowała w traktacie kopenhaskim z 1857 roku?
Królestwo otrzymało w zamian rekompensatę, bo te opłaty stanowiły znaczący dochód duńskiego skarbu.
Jak nazywa się wzgórze uznawane za najwyższy punkt Danii, mierzące 172,54 m n.p.m. wraz z kurhanem?
Bez kurhanu nagrobnego na szczycie wzgórze ma 170,77 m n.p.m., co dobrze oddaje nizinny charakter całego kraju.
Jaką izbę wyższą parlamentu zniosła duńska konstytucja z 1953 roku?
Ta sama reforma powiększyła liczbę deputowanych ze 151 do 179; w XIX wieku izba wyższa skupiała uprzywilejowanych właścicieli ziemskich.
Jak nazywa się najniżej położony punkt Danii, leżący 7 m poniżej poziomu morza?
Dla porównania najwyższy naturalny punkt kraju, Møllehøj, wznosi się zaledwie 170,86 m nad poziom morza.
Który polityk był pierwszym od 1901 roku konserwatywnym premierem Danii?
Jego czteropartyjna koalicja z 1982 roku tworzyła rząd mniejszościowy, mając zaledwie 66 mandatów spośród 179.
Jaka większość w duńskim parlamencie jest wymagana, by przekazać uprawnienia organom międzynarodowym?
Jeśli wniosek rządu uzyska tylko zwykłą większość, o sprawie rozstrzyga referendum.