Góry lodowe — 30 ciekawostek

Po zatonięciu którego statku powołano w 1914 roku Międzynarodowy Patrol Lodowy?

Statek zatonął po zderzeniu z górą lodową w nocy z 14 na 15 kwietnia 1912 roku.

Która wyspa jest źródłem większości gór lodowych półkuli północnej?

Duże jęzory lodowcowe schodzą z tamtejszego lądolodu dolinami do morza, cieląc się i tworząc liczne góry lodowe.

Co powoduje topnienie nawodnej części góry lodowej?

Tempo zależy od szerokości geograficznej i pogody: temperatury powietrza, zachmurzenia i występowania mgieł.

Do jakiej bryły zbliżony jest kształt góry lodowej zwanej po angielsku „pinnacled iceberg”?

Taka góra ma jeden centralny wierzchołek albo kilka strzelistych.

Według jakich dwóch cech klasyfikuje się góry lodowe?

Dwie główne klasyfikacje opracowały Międzynarodowy Patrol Lodowy i Światowa Organizacja Meteorologiczna.

Jaka mniej więcej część masy góry lodowej jest pod wodą przy gęstości lodu 0,9 g/cm³?

Im lżejszy lód, tym mniej go pod wodą: w Arktyce średnia gęstość góry lodowej to 0,83 g/cm³, co daje 81% masy pod powierzchnią.

Dlaczego góry lodowe są zwykle idealnie białe?

Światło rozprasza dodatkowo niejednorodność lodu, który powstaje w wyniku kompresji śniegu.

Co robi woda z roztopów, która wniknęła w szczeliny góry lodowej?

Dzieje się tak na przykład po nastaniu nocy, gdy woda z dziennych roztopów tkwi już głęboko w bryle.

Jak nazywa się góra lodowa o regularnym kształcie, pionowych ścianach i płaskim wierzchołku?

Większość takich gór powstaje, gdy od lodowców szelfowych odłamują się olbrzymie bryły lodu.

Czym góry lodowe Arktyki różnią się od antarktycznych?

Mają też bardziej nieregularne kształty niż olbrzymy z południowej strefy polarnej.

W jakich zbiornikach poza morzami występują góry lodowe?

Na morzach góry lodowe pływają u brzegów Antarktydy oraz w wodach arktycznych i subarktycznych.

Jaką barwę mogą przybierać góry lodowe, gdy Słońce stoi nisko nad horyzontem?

Część promieniowania słonecznego ulega wtedy refrakcji i zostaje pochłonięta przez atmosferę.

Jak nazywa się typ góry lodowej z U-kształtnym przecięciem i dwiema kolumnami po bokach?

Przecięcie żłobi falowanie, a jego podstawa znajduje się na linii wody lub poniżej niej.

Czego jest mało w lodzie góry lodowej, która mieni się na niebiesko?

Zwykły lód lodowcowy jest niejednorodny, dlatego odbija i rozprasza padające na niego promienie słoneczne.

Które państwo Europy Środkowej współfinansowało w 2014 roku Międzynarodowy Patrol Lodowy?

Wśród państw finansujących patrol były też m.in. Japonia, Panama i Grecja.

Którą część widma woda pochłania najsilniej, przez co lód pod wodą wydaje się niebieskawy?

Najsilniej pochłaniane jest promieniowanie o dłuższych falach, więc oczy rejestrują tylko pozostałe barwy – błękity.

Co prawdopodobnie nadaje niektórym górom lodowym zieloną barwę?

Trafia ona do lodu z wody morskiej lub powietrza; mogą to być organizmy morskie, takie jak plankton roślinny.

Co oznacza litera A, B, C lub D w nazwie antarktycznej góry lodowej?

Drugi człon nazwy to numer porządkowy – każda nowa góra otrzymuje kolejny.

W którym roku od Lodowca Szelfowego Rossa oderwała się olbrzymia góra lodowa B-15?

Stało się to w marcu, a już po kilku dniach góra rozpadła się na dwa fragmenty.

Co sprawia, że góra lodowa przybiera kształt kopulasty?

Takie góry mają gładkie, wyrównane ściany i zaokrąglony wierzchołek.

Jakie pozostają ściany pochylonej góry lodowej, które nigdy nie były zanurzone w wodzie?

Taka góra przechyla się, gdy po odłamaniu fragmentów lodu traci stateczność; jej warstwy lodu układają się ukośnie lub pionowo.

Która instytucja monitoruje antarktyczne góry lodowe i nadaje im nazwy?

Nazwę dostają tylko te góry, które spełniają kryteria minimalnej wielkości.

Jaką powierzchnię ma Lodowiec Szelfowy Rossa, największy lodowiec szelfowy świata?

Leży w południowej części Morza Rossa w Antarktydzie Zachodniej i ma kształt podkowy.

Do którego fiordu uchodzi Jakobshavn Isbræ, najbardziej znany grenlandzki lodowiec?

Po grenlandzku lodowiec ten nosi nazwę Sermeq Kujalleq.

Jaką powierzchnię miała B-15, największa góra lodowa wiarygodnie zmierzona z satelitów?

Oderwała się od Lodowca Szelfowego Rossa, a jej rozmiar oszacowano na podstawie zdjęć satelitarnych.

Jaką co najmniej szerokość ma góra lodowa według Międzynarodowego Patrolu Lodowego?

Ta sama definicja wymaga, by odłamana od lodowca masywna bryła wystawała nad powierzchnię morza na co najmniej 5 m.

Na której kanadyjskiej wyspie leży lodowiec szelfowy Ward Hunt, źródło wielu wysp lodowych?

Wskutek zmian klimatycznych lodowiec ten zanika – więcej lodu się od niego odrywa, niż przybywa.

Jaką powierzchnię musi przekraczać góra lodowa według Światowej Organizacji Meteorologicznej?

Definicja obejmuje bryły o dowolnym kształcie – zarówno pływające po powierzchni wody, jak i osiadłe na mieliźnie.

Przez którą cieśninę wyspy lodowe z Wiru Morza Beauforta wypływają na Ocean Atlantycki?

Zanim opuszczą Arktykę, przez pewien czas kołują w wirze.

Do którego roku funkcjonowała stacja badawcza działająca od 1952 roku na wyspie lodowej T-3?

Na T-3, znanej też jako Fletcher’s Ice Island, prowadzono m.in. badania z zakresu akustyki.