Jesień — 27 ciekawostek
Dowiedz się czegoś nowego, a potem sprawdź się w quizie.
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Wiesz to wszystko? Udowodnij.
Rozwiąż quiz z 30 pytańJakie zjawisko astronomiczne wyznacza początek jesieni astronomicznej?
Od tego momentu noc jest dłuższa od dnia, a każda kolejna doba przynosi krótszy dzień – aż do przesilenia zimowego.
Które święto obchodzone jest w Polsce 1 listopada?
Dzień później ludzie spotykają się przy grobach, modląc się za krewnych; aspekty dekoracyjne coraz bardziej dominują nad duchowymi.
W jakich krajach tradycyjnie obchodzi się Halloween w nocy z 31 października na 1 listopada?
Zwyczaj pod obecną postacią najbardziej rozpowszechnił się w krajach wysokorozwiniętych, gdzie organizuje się parady postaci w kostiumach nawiązujących do symboliki śmierci.
W jakiej strefie klimatycznej jesień jest jedną z czterech podstawowych pór roku?
Charakteryzuje się malejącą średnią dobową temperaturą powietrza, a w Polsce także stosunkowo dużym opadem atmosferycznym.
Które miesiące uznaje się za jesienne na półkuli południowej?
Na półkuli południowej wszystkie jesienne daty i zjawiska są przesunięte o pół roku względem północnej.
Przeloty których ptaków można obserwować na przełomie lata i jesieni?
Część zwierząt przenosi się wtedy do cieplejszych stref klimatycznych, a pozostałe gromadzą zapasy przed zimą.
Z jakiego celtyckiego święta wywodzi się Halloween?
Dziś Halloween to raczej zabawa i sposób na zarabianie pieniędzy niż obrządek religijny: bale przebierańców, pokazy sztucznych ogni i upiorne dekoracje.
Gdzie rośliny wieloletnie gromadzą jesienią substancje zapasowe?
Rośliny jednoroczne w tym czasie usychają, starając się wcześniej doprowadzić do rozproszenia nasion.
Która roślina osiąga pełnię kwitnienia wczesną jesienią?
Właściwa jesień zaczyna się później, gdy drzewa przechodzą w spoczynek zimowy i ich liście żółkną.
Jak nazywa się klimatyczny etap przejściowy poprzedzający zimę?
W przypadku niektórych wierszy trudno ustalić, czy opisują jeszcze jesień, czy już ten etap przejściowy.
Kto napisał wiersz „Deszcz jesienny” zaczynający się od słów „O szyby deszcz dzwoni”?
Ten sam poeta w wierszu „List” opisał człowieka czującego się jak w końcu listopada, gdy za oknem pada deszcz ze śniegiem.
Z czego złożony jest portret na obrazie „Jesień” Giuseppe Arcimbolda?
Włoski manierysta namalował to dzieło w XVI wieku; to jeden z najbardziej znanych obrazów kojarzonych z tą porą roku.
Co wyznacza koniec jesieni fenologicznej?
Pory roku wyróżniane na podstawie fenologii nie pokrywają się dokładnie z jesienią klimatyczną ani astronomiczną.
Kto odszpuntowuje pierwszą beczkę piwa na otwarcie Oktoberfestu?
Dzieje się to o godzinie 12:00 w hali Schottenhamel, a pierwszy kufel trafia tradycyjnie do premiera Bawarii, który woła „O’zapft is!”.
Czyj wiersz „Wspomnienie” (Mimozami jesień się zaczyna) wykonał jako piosenkę Czesław Niemen?
Poeta opisał w nim jesień jako złotawą, kruchą i miłą – wbrew nostalgii i smutkowi zwykle z nią kojarzonym.
Jak w fenologii Europy Środkowej nazywa się wczesna jesień?
W tej porze dojrzewa wiele owoców, a wskaźnikowe są owoce kasztanowca zwyczajnego, derenia świdwy i ligustru pospolitego.
Ile dni najdłużej może trwać monachijski Oktoberfest?
Koniec festynu musi przypadać na pierwszą niedzielę października, a od 2000 roku bywa przedłużany do 3 października.
Jakie wydarzenie przed posągiem Bawarii oznacza, że Oktoberfest dobiega końca?
Głośne strzały rozbrzmiewają w ostatnią niedzielę święta piwa; orkiestry dęte grają tam w drugą niedzielę festiwalu.
W jakim przedziale wahają się średnie dobowe temperatury podczas jesieni klimatycznej?
Jesień klimatyczna następuje po lecie; w Polsce cechuje ją stosunkowo duży w skali roku opad atmosferyczny.
W którym roku odbył się pierwszy Oktoberfest w Monachium?
Impreza miała początkowo charakter sportowy; dwór królewski zdecydował o powtórzeniu wyścigów rok później i tak narodziła się tradycja.
Z jakiego powodu w 1813 roku po raz pierwszy odwołano monachijski Oktoberfest?
Kolejne przerwy przyniosły epidemie cholery w 1854 i 1873 roku, wojny w 1866 i 1870 roku oraz pandemia koronawirusa w latach 2020–2021.
Ile hal piwnych ustawia się dla gości monachijskiego Oktoberfestu?
Największe z nich mieszczą do 10 tysięcy osób; każdy gospodarz sprzedaje w swoim namiocie piwo tylko jednego browaru.
Jaka herbowa figura Monachium prowadzi pochód gospodarzy otwierający Oktoberfest?
To dziewczyna w czarnym habicie franciszkańskim z kuflem w dłoni; w pochodzie idą też przystrojone wozy browarów i kapele.
Jaką maksymalną zawartość alkoholu ma tradycyjne bawarskie piwo marcowe z Oktoberfestu?
Obecne Oktoberfestbier jest w stylu bliższe koncernowemu lagerowi niż dawnemu piwu marcowemu, w którym słodkie nuty słodowe przeważały nad goryczką chmielową.
Od którego roku monachijski Oktoberfest rozpoczyna się już we wrześniu?
Przesunięcie miało pozwolić wykorzystać ostatnie ciepłe dni jesieni; festyn może zacząć się dopiero po 15 września.
W którym roku Juliusz Słowacki napisał „Hymn” zaczynający się od słów „Smutno mi, Boże”?
Poeta pisał w nim o bocianach lecących długim szeregiem sto mil od brzegu; wiersz powstał 19 października.
Ilu uderzeń potrzebował Thomas Wimmer w 1950 roku, by odszpuntować pierwszą beczkę?
Christianowi Ude i Dieterowi Reiterowi udawało się to w wielu latach już za dwoma uderzeniami.