Kreta: wyspa, jej dzieje i pałac w Knossos — 30 ciekawostek

Jaka kultura rozwijała się na Krecie w latach 3000–1500 p.n.e.?

W tym czasie powstały pałace w Knossos i Fajstos, a handel objął wschodnią część Morza Śródziemnego.

Z mitem o którym potworze związana jest budowla w Knossos na Krecie?

Z tą samą budowlą greckie mity łączą także Ariadnę i Dedala.

Które miasto jest największym miastem Krety i siedzibą jej władz?

Do największych miast wyspy należą też Chania, Retimno, Jerapetra, Ajos Nikolaos oraz Sitia.

Z czym odkrywcom pałacu w Knossos skojarzył się mocno zagęszczony układ ścian?

Dolny poziom pałacu tworzyły liczne małe pomieszczenia oddzielone wąskimi korytarzami.

Imię którego legendarnego króla nosi pałac odsłonięty w Knossos?

Budowla pochodzi z okresu 2000–1400 p.n.e. i była wielokrotnie przebudowywana oraz rozbudowywana.

Na jaki kolor pomalowano kolumny pałacu w Knossos?

Ściany pokryto freskami, a posadzki sal reprezentacyjnych wyłożono płytami z kamienia.

Jaka niemiecka formacja stoczyła w 1941 roku zażartą bitwę o Kretę?

Wyspy broniły oddziały alianckie; pod koniec wojny Niemcy wycofali się z Krety.

Kto w 1899 roku rozpoczął wykopaliska na wielką skalę w Knossos?

Od 1884 roku kierował Ashmolean Museum w Oksfordzie, a przed rozpoczęciem prac odkupił teren całego wzgórza.

Które miejsce pod względem powierzchni zajmuje Kreta wśród wysp śródziemnomorskich?

Kreta jest zarazem największą wyspą Grecji; jej krajobraz tworzą skaliste wybrzeża i szerokie, jasne plaże.

W którym eposie Kreta jest opisywana jako wyspa posiadająca 100 miast?

Dziś do największych miast wyspy zalicza się m.in. Chanię, Retimno i Jerapetrę.

Z jakich skał osadowych jest głównie zbudowana Kreta?

Dzięki takiej budowie na wyspie jest wiele jaskiń, a także wąwozy.

Z jakiej epoki pochodzą pierwsze świadectwa osadnictwa na Krecie?

Domy budowano wtedy najpierw z wypalanych cegieł, a gospodarka opierała się na uprawie ziemi i hodowli zwierząt.

Kto zdobył Kretę w 1204 roku?

Ich rządy na wyspie trwały aż do podboju osmańskiego w 1669 roku.

Kto zajął Knossos około roku 1450 p.n.e.?

Kultura, która wzniosła tamtejszy pałac, rozwijała się na wyspie od około 3000 p.n.e.

Na której płycie tektonicznej umiejscowiona jest Kreta?

Płyta ta napiera na płytę afrykańską, a tarcia powodują częste trzęsienia ziemi.

Jak nazywa się najwyższy szczyt Gór Idajskich na Krecie?

Szczyt ma 2456 m n.p.m., a całe pasmo leży w środkowej części wyspy.

Pod czyim panowaniem znajdowała się Kreta w latach 824–961?

Od 961 roku wyspa wróciła do Cesarstwa Bizantyjskiego.

W którym roku, po podziale Cesarstwa Rzymskiego, Kreta przypadła Bizancjum?

Bizancjum utraciło wyspę w 824 roku i odzyskało ją dopiero w 961.

Jak nazywają się duże gliniane naczynia na zapasy odkryte w magazynach w Knossos?

Przechowywano w nich zboże, oliwę i wino; magazyny mieściły się w najniższej części pałacu.

Jaką długość ma w przybliżeniu linia brzegowa Krety?

Skaliste wybrzeża przeplatają się tu z szerokimi, jasnymi plażami.

Które miasto Rzymianie ustanowili stolicą prowincji Creta et Cyrenaica?

Rzymianie podbili wyspę w 69 p.n.e.; pozostałości archeologiczne tego miasta należą dziś do atrakcji turystycznych.

Jak nazywany jest okres 3100–2100 p.n.e. w dziejach Krety?

Pojawiają się wtedy ślady wytwarzania narzędzi z brązu i użycia koła garncarskiego, a w grobach złota biżuteria.

Jak nazywa się duże lotnisko w Chanii na Krecie?

Chania była też stolicą Krety w latach 1898–1971.

Jaką wysokość ma Pachnes, najwyższy szczyt gór Lefka Ori na Krecie?

Lefka Ori, czyli Góry Białe, leżą w zachodniej części wyspy.

Przedłużeniem których gór są zachodnie fragmenty Krety?

15 milionów lat temu Kreta była jeszcze częścią Europy kontynentalnej.

Która dynastia przejściowo opanowała Kretę w epoce hellenistycznej?

W 69 p.n.e. wyspę podbili Rzymianie i włączyli ją do prowincji Creta et Cyrenaica.

Po które wyspy, obok Sycylii, sięgał handel Krety w czasach budowy pałaców?

Handel obejmował wschodnią część Morza Śródziemnego; w tym samym czasie powstały pałace w Knossos i Fajstos.

Losu którego zabytku obawiano się, przerywając w 1878 roku prace w Knossos?

Wyspa była wtedy pod panowaniem tureckim; wykopaliska na wielką skalę ruszyły dopiero po zmianie prawa archeologicznego.

Który starożytny port na wschodzie Krety leży dziś na dnie morskim?

Wschodnia część wyspy zanurza się, a zachodnia unosi, dlatego dawny port w Falasarnie leży dziś na skałach.

Który niemiecki naukowiec napisał książkę „Tajemnica Krety” o roli pałacu w Knossos?

Uznał w niej kreteńskie pałace za wielkie kompleksy zorganizowanego kultu zmarłych; koncepcja spotkała się z szerokim sprzeciwem w środowisku naukowym.