Saturn — 30 ciekawostek

Którą w kolejności planetą od Słońca jest Saturn?

To gazowy olbrzym, który pod względem masy i wielkości ustępuje w Układzie Słonecznym tylko Jowiszowi.

Jaka substancja jest głównym składnikiem wyraźnych pierścieni Saturna?

Pierścienie mają też inne planety-olbrzymy, ale żaden z tych systemów nie jest tak rozległy ani tak jasny.

Kto w 1610 roku jako pierwszy zauważył dziwne zjawisko wokół Saturna, czyli jego pierścienie?

Posługiwał się słabą lunetą, dlatego uznał, że widzi dwa duże ciała tuż obok planety.

Jak nazywało się doroczne święto obchodzone w starożytnym Rzymie ku czci boga Saturna?

Obchodzono je od czasu wzniesienia Świątyni Saturna na wzgórzu kapitolińskim w 497 roku p.n.e.

Jaki kształt ma trwały wzór chmur wokół północnego wiru polarnego Saturna?

Jeden bok tej struktury ma około 13 800 km długości, a po raz pierwszy dostrzeżono ją na zdjęciach z Voyagera.

Jaki gaz stanowi 96,3% zewnętrznych warstw atmosfery Saturna?

Na drugim miejscu jest hel z udziałem 3,25%; w atmosferze planety jest go mniej niż na Słońcu.

Czego bogiem był rzymski Saturn, od którego planeta wzięła nazwę?

W dawnych czasach znano poza Ziemią pięć planet, a współczesne nazwy ich wszystkich pochodzą z mitologii rzymskiej.

Ile razy średnica Saturna jest większa od średnicy Ziemi?

Mimo takich rozmiarów gęstość planety, 700 kg/m³, to tylko jedna ósma średniej gęstości Ziemi.

Co, jako jedyny księżyc w Układzie Słonecznym, posiada Tytan?

Potwierdzono to w 1944 roku; sonda Voyager 1 przekonała się później, że ta powłoka nie przepuszcza światła widzialnego.

Jaką cechą Saturn wyróżnia się jako jedyna planeta Układu Słonecznego?

Średnio to zaledwie 0,69 g/cm³, choć samo jądro planety jest znacznie gęstsze; wynik zaniża rozległa gazowa atmosfera.

Ile lat ziemskich trwa jeden pełny obieg Saturna wokół Słońca?

To 10 759 dni ziemskich; planeta porusza się po orbicie ze średnią prędkością 9,68 km/s.

Który grecki bóg jest odpowiednikiem rzymskiego Saturna?

Grecy poświęcili mu najbardziej zewnętrzną znaną wówczas planetę, a Rzymianie zachowali patrona, zmieniając tylko imię.

Jak nazywa się burza pojawiająca się na Saturnie raz na jeden jego obieg wokół Słońca?

Pojawia się na północnej półkuli w okolicach przesilenia letniego; obserwowano ją w latach 1876, 1903, 1933, 1960 i 1990.

Który księżyc jest jedynym w Układzie Słonecznym większym od Tytana?

Krąży on wokół Jowisza, a drugi w tym zestawieniu Tytan jest większy od planety Merkury.

Który malarz jest autorem obrazu „Saturn pożerający własne dzieci”?

Mitologiczny Saturn uchodził też za legendarnego władcę Italii, który nauczył ludzi uprawy roli i winnej latorośli.

Czyje nazwisko nosi przerwa między pierścieniami A i B Saturna, odkryta w 1675 roku?

Ten sam astronom odkrył też cztery księżyce planety: Japeta, Reę, Tetydę i Dione.

Kryształy jakiego związku tworzą górną warstwę chmur Saturna?

Niższą warstwę chmur tworzy prawdopodobnie kwaśny siarczek amonu albo woda.

Ile razy masa Saturna jest większa od masy Ziemi?

Dla porównania Jowisz ma masę 318 razy większą niż Ziemia, choć jego średnica przewyższa saturnową tylko o około 20%.

Która sonda kosmiczna jako pierwsza zbliżyła się do Saturna, we wrześniu 1979 roku?

Przeleciała 20 000 km nad górną warstwą chmur planety i odkryła cienki pierścień F.

Jak nazywa się położenie Saturna, przy którym planeta i pierścienie są najlepiej widoczne?

Planeta świeci wtedy na niebie po przeciwnej stronie niż Słońce, a jej elongacja wynosi około 180°.

Ile jednostek astronomicznych wynosi średnia odległość Saturna od Słońca?

To ponad 1 400 000 000 km; przez mimośród orbity dystans ten zmienia się o około 155 000 000 km.

W warstwie jakiej substancji płynie prąd wytwarzający pole magnetyczne Saturna?

Pole to jest nieco słabsze od ziemskiego i ma około jednej dwudziestej natężenia pola wokół Jowisza.

Jaką średnią grubość mają pierścienie Saturna?

Przy tak niewielkiej grubości rozciągają się od 6630 km do 120 700 km ponad równikiem planety.

Ile naturalnych satelitów Saturna znano w kwietniu 2026 roku?

To najwięcej wśród wszystkich planet, przy czym oficjalne nazwy nadano tylko 63 z nich.

Który księżyc Saturna, krążący ruchem wstecznym, odkrył w 1899 roku William Henry Pickering?

Był pierwszym poznanym satelitą o takim kierunku ruchu, a na okrążenie planety potrzebuje ponad roku.

Z mitów nordyckich, celtyckich i których jeszcze pochodzą nazwy grup księżyców Saturna?

Chodzi o księżyce nieregularne; większość regularnych nosi natomiast imiona tytanów z mitologii greckiej.

Jakim przymiotnikiem określa się księżyce kształtujące grawitacją wąski pierścień F Saturna?

Są to Prometeusz i Pandora; inne małe satelity, Pan i Daphnis, wycinają w pierścieniach przerwy.

Jaką temperaturę osiąga centrum Saturna?

Gorące wnętrze kryje jądro, którego masę szacuje się na 9–22 mas Ziemi.

Mechanizm nazwany na cześć jakich uczonych wytwarza większość dodatkowej energii Saturna?

Polega on na powolnym zapadaniu grawitacyjnym planety, choć sam może nie wystarczać do wyjaśnienia całego jej ciepła.

O ile stopni orbita Saturna jest nachylona względem płaszczyzny orbity Ziemi?

Mimośród tej orbity wynosi 0,056, więc planeta raz jest bliżej Słońca (peryhelium), a raz dalej (aphelium).