Układ pokarmowy człowieka — 30 ciekawostek

Ile zębów ma dorosły człowiek?

Połowa z nich mieści się w szczęce, a połowa w żuchwie; w każdej z nich są 4 siekacze, 2 kły, 4 zęby przedtrzonowe i 6 trzonowych.

Na jakie związki rozpadają się białka podczas trawienia?

Tłuszcze rozkładają się na kwasy tłuszczowe i glicerynę, a węglowodany na cukry proste; cały proces ma trzy fazy: głowową, żołądkową i jelitową.

Które zęby służą do rozrywania pokarmu?

Siekacze odgryzają kęsy, a zęby trzonowe i przedtrzonowe rozcierają pokarm, który w trakcie żucia jest zwilżany śliną.

Ile zębów mlecznych ma dziecko?

W uzębieniu mlecznym brakuje zębów przedtrzonowych oraz jednej pary trzonowych w każdej części – żuchwie i szczęce.

Gdzie żółć jest okresowo magazynowana i zagęszczana?

Żółć produkuje i wydziela wątroba, jeden z trzech gruczołów układu pokarmowego – obok trzustki i ślinianek.

Co chroni ściany żołądka przed samostrawieniem?

Błona śluzowa żołądka tworzy liczne wysokie fałdy o przebiegu podłużnym, a błonę mięśniową budują trzy warstwy mięśni.

Jaka chrząstka zamyka wejście do krtani podczas połykania?

Wejście do krtani jest zwykle otwarte podczas mówienia i oddychania; jego zamknięcie chroni układ oddechowy przed pokarmem przesuwanym do przełyku.

Jak nazywa się otwór końcowy żołądka przechodzący w dwunastnicę?

Otacza go silna mięśniówka okrężna, która rozszerza się i zwęża w zależności od różnicy pH między środowiskami.

Od którego odcinka jelita odchodzi wyrostek robaczkowy?

Ten odcinek, zwany też jelitem ślepym, leży w prawej okolicy biodrowej i przechodzi dalej w okrężnicę wstępującą.

Który narząd dzięki intensywnym procesom metabolicznym ogrzewa przepływającą przez niego krew?

Narząd ten działa też jak filtr: pokarm wchłonięty z jelita do krwi jest w nim pozbawiany trucizn, np. alkoholu i składników leków.

Jaką długość ma w przybliżeniu przewód pokarmowy człowieka?

Przewód zaczyna się ustami, a kończy odbytem; ściśle współpracuje z gruczołami wydzielającymi do jego wnętrza soki z enzymami trawiennymi.

Który gruczoł układu pokarmowego wytwarza zarówno hormony, jak i enzymy trawienne?

Jej sok trafia do jelit razem z żółcią; do górnego odcinka dwunastnicy wpada zarówno przewód żółciowy, jak i trzustkowy.

U jakich drapieżnych bezkręgowców występuje trawienie pozajelitowe, odbywające się poza ciałem?

Zwierzę oblewa zdobycz sokami trawiennymi lub wprowadza je do jej wnętrza, dzięki czemu może zjadać ofiary niewiele mniejsze od siebie.

Do wchłaniania jakiej witaminy niezbędny jest czynnik wewnętrzny Castle’a?

Czynnik ten wiąże się z witaminą i umożliwia jej prawidłowe wchłanianie dopiero w jelicie cienkim.

Ile gatunków symbiotycznych bakterii żyje w jelicie grubym człowieka?

Jedną z nich jest Escherichia coli; bakterie rozkładają niestrawione resztki pokarmu oraz starsze komórki wyściółki przewodu pokarmowego.

W jakich strukturach komórki pierwotniaki i gąbki trawią pokarm?

To najstarszy ewolucyjnie sposób trawienia: pokarm trafia do komórki przez endocytozę, a rozkładają go enzymy lizosomalne.

Jak inaczej nazywa się amylaza ślinowa?

Ślina zawiera też substancje bakteriobójcze i neutralizujące kwaśne składniki pokarmu, które chronią szkliwo.

Co oddziela jelito cienkie od jelita grubego?

Jelito cienkie ma 4–6 m długości i 3–5 cm średnicy; dzieli się na dwunastnicę, jelito czcze i jelito kręte.

Która witamina jest wchłaniana w jelicie grubym?

Poza nią jelito grube wchłania tylko niektóre substancje, jak woda i sole mineralne; większość wchłaniania zachodzi wcześniej.

Jakie komórki bezpośrednio wchłaniają monomery powstałe w trawieniu kontaktowym?

Trawienie kontaktowe, zwane też przyściennym lub błonowym, to końcowy etap odbywający się przy udziale enzymów mikrokosmków.

Który enzym z jamy ustnej działa nawet w kwaśnym środowisku żołądka, rozkładając lipidy?

Jej wydzielanie stymuluje manipulowanie pokarmem przez język, gdy smak okazuje się przyjemny; rozkłada głównie trójglicerydy.

Które komórki żołądka wydzielają czynnik wewnętrzny Castle’a?

Te same komórki produkują kwas solny, podczas gdy komórki główne odpowiadają za nieaktywny prekursor enzymu trawiącego białka.

Jaką nieaktywną formę enzymu wydzielają komórki główne żołądka?

Po uaktywnieniu enzym rozkłada białka; żołądek pełni przy tym trzy funkcje motoryczne: magazynowanie, mieszanie i opróżnianie.

Jak nazywa się „trzeci migdał” w miejscu przejścia sklepienia gardła w ścianę tylną?

Na ścianach bocznych gardła leżą ujścia trąbek słuchowych, otoczone wałami trąbkowymi i skupiskami tkanki chłonnej.

Jaką żyłą krew z narządów trawiennych odpływa do wątroby?

Krew z obszarów tętnicy krezkowej dolnej trafia tam najczęściej za pośrednictwem żyły śledzionowej, czasem żyły krezkowej górnej.

U jakiego odsetka populacji występuje odwrócenie trzewi (situs inversus)?

Przy tej anomalii wątroba leży po stronie lewej, śledziona po prawej, a wyrostek robaczkowy po lewej.

Jak nazywa się pierwsza gałąź aorty brzusznej zaopatrująca narządy trawienne?

Oddaje ona tętnicę żołądkową lewą, tętnicę wątrobową wspólną i tętnicę śledzionową, która drobnymi tętniczkami zaopatruje trzustkę.

Które nerwy czaszkowe regulują proces połykania?

Gardło, wspólny odcinek dróg oddechowych i pokarmowych, ciągnie się od podstawy czaszki do wysokości siódmego kręgu szyjnego.

Co oznacza skrót MMC w fizjologii jelita grubego?

Pojawiają się co kilka godzin; w jelicie grubym ruchy perystaltyczne zachodzą także w kierunku ododbytnicowym.

Jak nazywa się splot nerwowy w ścianie przewodu pokarmowego ciągnący się od przełyku do odbytu?

Drugi splot jelitowego układu nerwowego leży między warstwą mięśni gładkich okrężnych a błoną śluzową.