Ważki — 30 ciekawostek

Na którym kontynencie nie występują żadne ważki?

Największe bogactwo gatunków ważek notuje się w strefie tropikalnej i subtropikalnej, gdzie owady te są najbardziej zróżnicowane.

Gdzie samice ważek najczęściej składają jaja?

Składanie jaj bywa niebezpieczne: samica zanurzająca się w wodzie może wtedy zostać upolowana.

Czym odżywiają się larwy ważek różnoskrzydłych?

Wszystkie ważki różnoskrzydłe są mięsożerne: dorosłe osobniki polują w locie na inne owady, a larwy zjadają też bezkręgowce wodne.

Jakiego typu aparat gębowy mają dorosłe ważki?

Mocna konstrukcja narzędzi gębowych przydaje się drapieżnikom, które chwytają w locie komary i muchy.

Jak odpoczywająca ważka różnoskrzydła trzyma skrzydła?

Odpoczywające ważki równoskrzydłe składają skrzydła, a różnoskrzydłe czasem tylko nieco je opuszczają w dół i do przodu.

Jaki rodzaj lotu, rzadki wśród zwierząt, opanowały ważki?

Zawisanie w miejscu to umiejętność, którą poza ważkami opanowało zaledwie kilka grup zwierząt.

Jak nazywa się dział entomologii poświęcony ważkom?

Nazwa pochodzi od łacińskiej nazwy rzędu Odonata, który obejmuje ponad 6400 współcześnie żyjących gatunków opisanych do tej pory.

Która cecha ważek zmienia się w trakcie dojrzewania, tworząc dymorfizm wiekowy?

Barwy ważek osiągają największe nasilenie w okresie rozrodu, a potem stopniowo bledną.

Jaką nazwę naukową nosi podrząd ważek różnoskrzydłych?

Do tego podrzędu należą m.in. żagnicowate, gadziogłówkowate, szklarnikowate, szklarkowate i ważkowate, czyli wszystkie rodziny spotykane w Polsce.

Jak nazywa się przekształcony aparat gębowy, którym larwy ważek chwytają ofiary?

Dorosłe ważki polują inaczej: w locie chwytają komary i muchy, przewidując tor lotu ofiary.

W jaki sposób larwy ważek różnoskrzydłych mogą gwałtownie przemieszczać się w wodzie?

Larwa wyrzuca wodę z jelita, a odrzut popycha jej masywne, szerokie ciało do przodu.

Jakie czułki mają ważki?

Czułki ważek składają się zaledwie z 3–7 członów, co kontrastuje z ich ogromnymi oczami złożonymi.

Gdzie u większości ważek różnoskrzydłych stykają się ze sobą duże oczy?

Wyjątkiem są dwie rodziny, u których oczy są rozsunięte, ale na odległość mniejszą niż szerokość oka.

Jaką prędkość lotu potrafią przekraczać ważki?

Ważki latają we wszystkich kierunkach i należą do najlepszych lotników wśród owadów.

Kto może upolować dorosłą ważkę, co czyni ją jednym z nielicznych takich owadów?

Do takich zdarzeń dochodzi czasem podczas składania jaj przez samice do wody, gdzie czyhają drapieżne stadia młodociane.

Czym oddychają larwy ważek różnoskrzydłych?

Larwy ważek równoskrzydłych mają dodatkowo trzy zewnętrzne skrzelotchawki w postaci listków na końcu odwłoka.

Ile maksymalnie może trwać życie ważki, licząc od jaja po śmierć imago?

Większość tego czasu przypada na stadium larwalne spędzane pod wodą; najkrócej żyjące ważki kończą cykl już po sześciu miesiącach.

Czym wyróżnia się lot ważek różnoskrzydłych?

Ważki różnoskrzydłe poruszają obiema parami skrzydeł niezależnie od siebie, głównie w płaszczyźnie pionowej, w dół.

Ile w przybliżeniu gatunków ważek stwierdzono w Europie?

Europejska odonatofauna to tylko niewielki wycinek światowej różnorodności: na całym globie opisano ponad 6400 gatunków ważek.

Z ilu ommatidiów może się składać oko złożone ważki?

Oprócz pary oczu złożonych ważka ma na ruchliwej, dobrze wykształconej głowie jeszcze trzy przyoczka.

Ile czasu dożywają dorosłe osobniki większych ważek ze strefy tropikalnej?

Dorosłe osobniki dużych gatunków z klimatu umiarkowanego są mniej żywotne niż ich tropikalni krewniacy.

W którym mieście obchodzono 18 sierpnia 2019 roku Dzień Ważki z inicjatywy WWF?

Indyjskie obchody Dragonfly Day odbyły się wtedy po raz drugi, a WWF współorganizował je z Bombay Natural History Society.

Z ilu segmentów zbudowany jest odwłok ważki?

U samców na drugim segmencie mieści się aparat kopulacyjny o złożonej budowie.

Jaką długość ciała osiąga środkowoamerykańska ważka Megaloprepus caerulatus?

Na drugim biegunie skali jest australijska Nannodiplax rubra, której ciało mierzy zaledwie 2 cm.

Ile gatunków ważek jest w Polsce objętych ochroną ścisłą?

Oprócz gatunków pod ochroną ścisłą kolejnych 7 gatunków ważek podlega w Polsce ochronie częściowej.

Jaki narząd samic ważek różnoskrzydłych jest u większości rodzin silnie zredukowany?

Wyjątek stanowi zaledwie kilka rodzin, w większości niewielkich, u których narząd ten zachował funkcjonalność.

W którym mieście zapoczątkowano w 2019 roku Ogólnopolski Dzień Ważki?

Święto wymyśliła Ewa Rauner-Bułczyńska, a jego datę, 25 maja, wybrano na rocznicę urodzin czołowego badacza ważek Edmonda de Sélys Longchampsa.

Latem którego roku zaobserwowano w Polsce nomadkę żółtawą (Pantala flavescens)?

Nomadka żółtawa powiększyła krajową listę ważek, która przed jej pojawieniem się była o jeden gatunek krótsza.

Endemitem których wysp jest Anax strenuus, jedna z największych współczesnych ważek?

Rozpiętością skrzydeł Anax strenuus dorównuje olbrzymiej Megaloprepus caerulatus z Ameryki Środkowej, rekordzistce pod względem długości ciała.

Jak nazywa się pojedynczy dolny przydatek na końcu ciała ważki różnoskrzydłej?

Towarzyszy mu para górnych przydatków analnych, zwanych cerci.