Windy i dźwigi — 30 ciekawostek
Dowiedz się czegoś nowego, a potem sprawdź się w quizie.
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Wiesz to wszystko? Udowodnij.
Rozwiąż quiz z 30 pytańWzdłuż czego porusza się kabina windy w szybie dźwigowym?
Szyb dźwigowy może być pionowy lub pochylony, a winda służy do transportu zarówno osób, jak i towarów.
Jaki zawód narodził się w czasach dźwigów sterowanych korbą?
Uruchomienie jazdy polegało na wybraniu korbą kierunku, a zatrzymanie kabiny równo z piętrem wymagało wprawy.
Co zrobił Elisha Otis podczas pokazu, stojąc na platformie swojego dźwigu?
Kabina zatrzymała się bezpiecznie dzięki aparatowi chwytnemu blokującemu ją przy zerwaniu lin nośnych.
Jakie urządzenia w mowie potocznej błędnie nazywa się dźwigami?
Dźwig w ścisłym znaczeniu to dźwignica zainstalowana na stałe, poruszająca się w szybie po prowadnicach.
Jak inaczej nazywa się dźwigi kopalniane?
Współczesne dźwigi dzieli się na osobowe, szpitalne, towarowo-osobowe i towarowe, a kopalniane stanowią typ szczególny.
Na czym według dawnych źródeł zawieszano kabinę pierwszych dźwigów?
Takie dźwigi napędzano ręcznie albo siłą zwierząt, na długo przed silnikiem parowym i elektrycznym.
Któremu starożytnemu uczonemu Witruwiusz przypisał zbudowanie pierwszego dźwigu?
Rzymski architekt zostawił pierwszą historyczną wzmiankę o dźwigu; jego konstruktor żył w latach 287–212 p.n.e.
Jaki jest najstarszy sposób sterowania dźwigiem?
Manipulator przestawiano między trzema pozycjami: do góry, stop i w dół, a dokładność zatrzymania zależała od wprawy operatora.
Jaką prędkość jazdy często przekraczają dźwigi ekspresowe w wysokościowcach?
Coraz częściej montuje się też dźwigi hydrauliczne oraz elektryczne pozbawione maszynowni, czyli nadszybia.
Kto w 1880 roku jako pierwszy zastosował silnik elektryczny do napędu dźwigu?
Pierwsze dźwigi elektryczne miały silniki prądu stałego; prąd przemienny wszedł do napędu wind dopiero pod koniec XIX wieku.
W którym roku dźwigi Otisa zainstalowano w wieży Eiffla?
Później dźwigi tej firmy trafiły do nowojorskich drapaczy chmur: Woolworth Building w 1913 i Empire State Building w 1931 roku.
W jaki sposób unosi się kabina dźwigu pneumatycznego?
Dźwigi pneumatyczne nazywa się też podciśnieniowymi; obok nich istnieją dźwigi zębatkowe i śrubowe.
Ile lat po pokazie Otisa z 1853 roku zainstalowano jego dźwig w nowojorskim domu towarowym?
Pierwszy sprawny dźwig osobowy Otisa napędzany był silnikiem parowym i został pokazany na wystawie światowej.
Dla którego władcy zainstalowano windę w Pałacyku Japońskim w Dreźnie?
Windę dla króla polskiego i saskiego zamontowano w drugiej dekadzie XVIII wieku.
Co amortyzowało upadek kabiny rzymskiego dźwigu po zerwaniu liny?
Zabezpieczenie umieszczano pod kabiną; Rzymianie montowali dźwigi w pałacach patrycjuszy i w domach czynszowych.
Za panowania której władczyni wiedeński pałac Schönbrunn miał dźwig obsługiwany przez windziarza?
Pałacowe dźwigi w XVIII wieku pozostawały luksusem dworów, obsługiwanym przez wyznaczoną do tego służbę.
Jak nazywają się elementy unieruchamiające kabinę windy po zerwaniu cięgna?
Uruchamia je zawiesie łączące kabinę z cięgnami; zwykle są klinowe i odłączają przy tym elektryczny napęd dźwigu.
Kto w 1846 roku opracował żuraw hydrauliczny do załadunku towarów na statki?
W konstrukcji użyto pompy wodnej i zastosowano przeciwwagę.
Ile dużych dźwigów do przewożenia widzów zamontowano w rzymskim Koloseum?
Koloseum wzniesiono w latach 75–80 n.e.; przez długi czas dźwigi pozostawały luksusem zarezerwowanym niemal wyłącznie dla władców.
Który władca korzystał z dźwigu podobnego do tego z wiedeńskiego pałacu Schönbrunn?
W XVIII wieku dźwigi pozostawały luksusem dworów; upowszechnił je dopiero rozwój przemysłu.
Do kiedy instalowano dźwigi ze sterowaniem przestawnym?
Takie dźwigi pojawiły się w latach 20. XX wieku i wiele z nich pracuje do dziś, choć ergonomia ich obsługi jest niezadowalająca.
Dla jakiej instytucji w Londynie zbudowano w 1876 roku pierwszy paternoster?
Paternoster to dźwig okrężny: kabiny krążą bez zatrzymywania na zasadzie przenośnika.
Z jakiego drewna wykonano kabinę dźwigu w pałacu Nerona Domus Aurea?
Dźwig w pałacu z 64 r. n.e. miał 40 m wysokości podnoszenia, a kabina jechała po czterech twardych drewnianych prowadnicach.
W którym roku skonstruowano ręczny dźwig napędzany liną i wielokrążkiem?
Wynalazki rewolucji przemysłowej były w większości dziełem samouków i rzemieślników, a kluczową rolę grała intuicja i doświadczenie.
Za pomocą czego unoszono tron cesarski w pałacu w Konstantynopolu?
Miech napełniano powietrzem kilkoma pompami, a tron opadał po otwarciu zaworu.
Do jakiej grupy dźwignic zalicza się dźwigi elektryczne?
Dźwigi hydrauliczne, zębatkowe i śrubowe należą do innej grupy: dźwigników.
W czyim domu handlowym w Nowym Jorku zainstalowano pierwszy dźwig osobowy Otisa?
Urządzenie napędzała maszyna parowa; Otis sprzedał swoje pierwsze bezpieczne dźwigi już w 1853 roku.
Dla którego cesarza zbudowano dźwig w sali tronowej pałacu w Konstantynopolu?
Urządzenie powstało w V wieku n.e. i zamiast kabiny unosiło sam tron cesarski.
Który niemiecki inżynier w 1898 roku użył silnika prądu przemiennego do napędu dźwigu?
Wcześniej stosowano silniki prądu stałego; ten krok zapoczątkował erę napędu elektrycznego, do dziś podstawowego w windach.
Który matematyk zbudował w 1687 roku u siebie dźwig w postaci jadącego krzesła?
Krzesło jechało we wnęce na szynach jezdnych, a urządzenie miało napęd ręczny i przeciwwagę.