Przejdź do treści

30 ciekawostek

ZX Spectrum — 30 ciekawostek

Dowiedz się czegoś nowego, a potem sprawdź się w quizie.

Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.

Wiesz to wszystko? Udowodnij.

Rozwiąż quiz z 30 pytań
1

Na jakim nośniku przechowywano programy dla podstawowego modelu ZX Spectrum?

Do zapisu i odczytu wystarczał zwykły magnetofon kasetowy; w Polsce popularne były też stacje dyskietek Timex FDD 3 i FDD3000.

2

Od którego roku Sinclair Research produkował komputer ZX Spectrum?

Maszyna była następcą ZX-81, a w Polsce oba komputery należały do pierwszych, które trafiły do krajowej sprzedaży.

3

Czym ZX Spectrum jako pierwszy komputer Sinclair Research różnił się od poprzedników?

W jednym bloku 8 × 8 pikseli mogły być widoczne tylko dwa kolory, co w grach dawało efekt kanciastej chmurki wokół postaci.

4

Która firma wykupiła Sinclair Research w 1986 roku?

Straty Sinclaira przypisywano pojazdowi elektrycznemu C5; nowy właściciel produkował model +2 na Tajwanie.

5

Z jaką częstotliwością zegara pracował mikroprocesor Zilog Z80A w ZX Spectrum?

Procesor miał ośmiobitową szynę danych i szesnastobitową szynę adresową, a za wejście/wyjście odpowiadał układ ULA.

6

Co było unikalną cechą wprowadzania programów na klawiaturze ZX Spectrum?

Ponieważ słów było więcej niż przycisków, wprowadzono kilka trybów oznaczanych literą w kursorze i przełączanych klawiszami CAPS SHIFT i SYMBOL SHIFT.

7

W którym kraju powstało najwięcej klonów ZX Spectrum?

Niemal wszystkie klony, poza produktami firmy Timex, powstały bez porozumienia z Sinclair Research; w Rosji do dziś produkuje się Pentagony i Scorpiony.

8

Jakiej wielkości stację dysków wbudowano w ZX Spectrum +3 zamiast magnetofonu?

Dyskietka mieściła około 350 kB (40 ścieżek po 9 sektorów o 512 bajtach), a model trafił na rynek w 1988 roku.

9

W jakiej rozdzielczości ekranu ZX Spectrum wyświetlał obraz na telewizorze?

Sygnał dla odbiornika wytwarzał wbudowany modulator UHF firmy Astec, a kolory przypisywano blokom 8 × 8 pikseli, nie pojedynczym punktom.

10

Do jakiego formatu papieru zbliżony był rozmiarami pierwszy ZX Spectrum?

Komputer mierzył 23 × 14,4 × 3 cm i łączył się z magnetofonem i telewizorem, a z rozszerzeniami przez 28-stykową szynę systemową.

11

Jaką nazwę początkowo planowano dla komputera ZX Spectrum?

Nazwa Spectrum podkreślała kolorowy obraz – była to pierwsza maszyna Sinclair Research wyświetlająca go w kolorze.

12

Ile kosztował w dniu premiery podstawowy ZX Spectrum z 16 kB RAM w Wielkiej Brytanii?

Po pół roku cenę obniżono do 99,95 funta i Spectrum stał się pierwszym komputerem z kolorowym obrazem za mniej niż 100 funtów.

13

Na czym ZX Microdrive zapisywał dane?

Taśma miała 1,9 mm szerokości, mieściła około 90 kB i była zamknięta w nietypowych mikrokasetach.

14

Co dołączano do każdego zestawu ZX Spectrum +2?

Wbudowany magnetofon nie miał licznika obrotów ani podsłuchu przy przewijaniu, a obudowę zapożyczono z modelu CPC 464.

15

Który klon ZX Spectrum był najpopularniejszy w Polsce?

Sprzedawano go w sklepach Centralnej Składnicy Harcerskiej; tryb hi-res z 512 punktami w linii pozwalał wyświetlać 80–96 znaków w wierszu.

16

Kto opracował klawiaturę ZX Spectrum?

Projektant był pracownikiem Sinclaira; gumowe klawisze pierwszego modelu zastąpiono plastikowymi dopiero w wersji Spectrum+.

17

Który standard dżojstika był najpopularniejszy na ZX Spectrum?

Ten standard wbudowano w klony Timex 2048 i 2068; Sinclair Joystick sprzedawano jako Interface II i mapowano na klawisze 6–0 oraz 1–5.

18

Który komputer z trybem zgodności z ZX Spectrum produkowano przez krótki czas we Wrocławiu?

Maszyna miała trzy tryby pracy; w kraju chałupniczo powstawały też wersje z polską klawiaturą kontaktronową i poprawionym ROM-em.

19

Pod jakim systemem operacyjnym mógł dodatkowo pracować ZX Spectrum +3?

W Wielkiej Brytanii model kosztował 250 funtów, lecz sprzedawał się słabiej niż +2, który oferowano aż do wczesnych lat 90.

20

Jaki trzykanałowy generator dźwięku dodano w modelach ZX Spectrum 128, +2 i +3?

Układ grał w stereo w rozpiętości 7 oktaw, a model 128 otrzymał dodatkowo złącze MIDI, port RS232 i wyjście monitorowe RGB.

21

Na jakich londyńskich targach miał premierę ZX Spectrum?

Pierwszy model oferowano z 16 lub 48 KB RAM oraz 16 KB ROM, w dwóch różnych cenach, bez portu joysticka.

22

Ile komputerów ZX Spectrum produkowano miesięcznie w pierwszych miesiącach sprzedaży?

Kampania reklamowa podkreślała walory edukacyjne, a zamówienia z pierwszych dni przerosły produkcję – najszybsi klienci czekali 12–16 tygodni.

23

Kto odpowiadał za sprzętową stronę komputera ZX Spectrum?

Konstruktor pracował wcześniej nad komputerem ZX-81, z którego zapożyczono też część kodu ROM-u nowej maszyny.

24

Która hiszpańska firma zaprojektowała ZX Spectrum 128?

Był to ostatni model wyprodukowany przez Sinclaira; na rynek brytyjski trafił w lutym 1986 roku, a po uruchomieniu startował w trybie BASIC 128.

25

Kto zaprogramował zawartość pamięci ROM komputera ZX Spectrum?

Programista był pracownikiem firmy Nine Tiles Information Handling Ltd., a fragment kodu przeniesiony z ZX-81 napisał John Grant.

26

Po której stronie obudowy ZX Spectrum+ znajdował się przycisk reset?

Model z 1984 roku dostał plastikowe klawisze i klawisze funkcyjne, ale do 1985 roku sprzedaż zmalała, co wymusiło opracowanie nowej wersji.

27

Ile poleceń wbudowanego BASIC-a realizowało 40 klawiszy ZX Spectrum?

Pod gumową klawiaturą znajdowała się folia, a każde polecenie wprowadzano jednym naciśnięciem odpowiednio opisanego klawisza.

28

Które przedsiębiorstwo dystrybuowało w Polsce późniejsze modele ZX Spectrum?

Komputery ZX 81 i ZX Spectrum należały do pierwszych, które w ogóle trafiły do krajowej sprzedaży w Polsce.

29

Które polecenia BASIC-a pozostały na klawiszach ZX Spectrum +2?

Nowa klawiatura miała 58 klawiszy w układzie QWERTY, a komputer dostał dwa porty dżojstika w standardzie SJS1.

30

Na którym porcie ZX Spectrum 48k ustawiano lub zerowano bit 4, aby wygenerować dźwięk?

Dźwięk był jednobitowy i generował go bezpośrednio procesor; pierwszy model nie miał nawet portu joysticka.

Znasz się na: ZX Spectrum?

Sprawdź te ciekawostki w interaktywnym quizie.

Rozwiąż quiz z 30 pytań
ZX Spectrum — 30 ciekawostek, których nie znasz