Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Bordspellen zijn al meer dan vijfduizend jaar oud. Van Senet in de graven van Egypte en Go in het China van Confucius tot Monopoly, Risk en de designer games van de jaren tachtig: elke tijd had zijn spel. Deze quiz test je kennis van die geschiedenis en duikt diep in Catan, het Duitse spel dat de doorbraak van de designer games werd: de struikrover, de rode getallen, de bouwkosten en de uitbreidingen. Van instapvragen tot details voor spelers die elke driesprong kennen.
Alle 27 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Bij welke worp moet de speler in Catan de struikrover verplaatsen?
Zeven
Dezelfde verplichting geldt wanneer een speler een ridderkaart uitspeelt: verplaatsen en zo mogelijk een grondstof stelen.
Q 02Bij welk bordspel wordt vooral de kennis van de spelers aangesproken?
Trivial Pursuit
De stukken, stenen, kaarten of fiches tonen in elk bordspel de status van het spel of van de spelers.
Q 03Wie bedacht het bordspel Catan?
Klaus Teuber
Het spel is waarschijnlijk het eerste van een hele reeks Duitse bordspellen dat ook buiten Duitsland populair werd.
Q 04Welk spel is een puur kansspel, waarbij geluk het spelverloop volledig bepaalt?
Ganzenbord
Schaken en Go zijn daarentegen tactische of strategische spellen, waarbij het inzicht van de speler de doorslag geeft.
Q 05Op welke tegel staat de struikrover aan het begin van een spel Catan?
De woestijn
De tegel waarop de struikrover staat levert geen grondstoffen op, maar op havens heeft hij geen invloed.
Q 06Hoeveel overwinningspunten zijn nodig om het standaardspel van Catan te winnen?
10
Een speler wint door als eerste in zijn eigen beurt hardop te zeggen dat hij het benodigde aantal punten heeft verzameld.
Q 07Welke twee getallen zijn op de getallenfiches van Catan rood gedrukt?
6 en 8
Met twee dobbelstenen worden deze twee getallen volgens de kansberekening het vaakst gegooid; ze mogen niet aan elkaar grenzen.
Q 08Welke uitbreiding van Catan zat al in het oorspronkelijke spelontwerp, maar verscheen apart?
Zeevaarders
De uitgever vond het spel met uitbreiding en al te complex, dus kwamen de delen een voor een op de markt.
Q 09Welk spel is naast Kolonisten van Catan een bekend voorbeeld van de vroege designer games?
Carcassonne
De eerste designer games verschenen in de jaren tachtig van de twintigste eeuw; ze heten ook wel German games of Euro Games.
Q 10Welke twee grondstoffen kost het bouwen van een straat in Catan?
Hout en klei
Nieuwe straten moeten altijd aansluiten op bestaande straten of dorpen van de eigen kleur en mogen nooit worden teruggenomen.
Q 11Welke prijs won Catan in 1995, naast de Deutscher Spielepreis?
Spiel des Jahres
Het spel geldt als de doorbraak van de designer games buiten Europa.
Q 12Hoe heet de Catan-regel dat tussen twee dorpen altijd minimaal één vrije driesprong blijft?
Afstandsregel
Dorpen en steden mogen alleen op driesprongen staan, de punten waar drie tegels bij elkaar komen.
Q 13Rond welk jaar bereikte Monopoly de vorm zoals we het nu spelen?
1930
Veel bekende bordspelen van nu stammen uit de twintigste eeuw: Zeeslag dateert van 1931 en Scrabble van 1938.
Q 21Uit welk spel is het schaken omstreeks de zesde eeuw in India ontstaan?
Chaturanga
Het schaakspel bereikte Europa pas in de late middeleeuwen, maar was al veel eerder over de islamitische wereld verspreid.
Q 22Hoeveel straten heeft elke speler in Catan tot zijn beschikking?
15
Zijn ze allemaal opgebruikt, dan is er geen manier om aan nieuwe te komen: op is op.
Q 23In welk land ligt Sjar-i-sukhte, de 'verbrande stad' waar de eerste dobbelstenen zijn gevonden?
Iran
Schaken ontstond veel later, omstreeks de zesde eeuw, in India.
Q 24Van wie stamt een van de eerste geschreven verwijzingen naar Go, circa 400–500 voor Christus?
Q 14Welke kaart krijgt de eerste speler die in Catan zijn derde ridder uitspeelt?
Grootste Riddermacht
De kaart is twee overwinningspunten waard en gaat meteen over naar een speler die meer ridders uitspeelt; bij een gelijk aantal blijft hij waar hij is.
Q 15Onder welke naam verscheen het origineel van Catan in Duitsland?
Die Siedler von Catan
Het spel is sindsdien in minstens 25 talen vertaald, van het Deens en Grieks tot het Koreaans en Japans.
Q 16In welke Catan-uitbreiding verdedigen spelers zich tegen barbaren en bouwen ze metropolen?
Steden en ridders
Een metropool is 4 overwinningspunten waard en beschermt de stad tegen degradatie tot dorp.
Q 17Wat is het oudste bordspel waarvan het bestaan bekend is, afgebeeld in het graf van Merknera?
Senet
Dat graf dateert van 3300 tot 2700 voor de christelijke jaartelling; in Egypte werd ook het spel Mehen gespeeld.
Q 18Wat kost het opwaarderen van een dorp tot stad in Catan?
Twee graan en drie erts
Een stad levert per aangrenzende tegel 2 grondstoffen op in plaats van 1, en iedere speler heeft er vier tot zijn beschikking.
Q 19Hoe oud zijn de vroegste bordspelen, aangetroffen in graven van het pre-dynastieke Egypte?
5500 jaar
De eerste dobbelstenen zijn elders gevonden: in de 'verbrande stad' Sjar-i-sukhte.
Q 20Welk bordspel van rond 3000 voor de christelijke jaartelling lag naast de eerste dobbelstenen?
Backgammon
Zo'n 200 jaar na de eerste geschreven verwijzing naar Go dook het spel ook in China op.
Confucius
Een eeuw eerder zou Gautama Boeddha een lijst spellen hebben genoemd die hij niet zou spelen, waaronder enkele bordspelen.
Q 25Welke kaart uit Kooplieden & Barbaren krijgt de eerste speler met minstens drie havenpunten?
Havenmeester
Net als Langste Handelsroute is de kaart twee overwinningspunten waard en wisselt hij van eigenaar zodra iemand meer havenpunten heeft.
Q 26Hoeveel overwinningspunten zijn nodig op de landkaart Groot-Catan?
18
Op kaarten als Oceanië, De vier eilanden en Door de woestijn ligt de grens bij 12 punten.
Q 27Welke twee historische figuren staan centraal in Historische scenario's I van Catan?
Cheops en Alexander de Grote
Deel II uit 2004 draait om Troje en De grote muur; de historische scenario's worden op een vast bord gespeeld.