Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Langebaanschaatsen is hardrijden op de schaats, in paren op een ovale ijsbaan. Van de supersprint tot de lange afstanden: elke discipline vraagt om een eigen techniek, van de start tot de laatste bocht. Deze quiz gaat over de baan, de wedstrijdregels, de techniek en het materiaal van de schaatser. Daarnaast komt de Elfstedentocht aan bod, de beroemde schaatstocht over natuurijs langs elf Friese steden.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Hoeveel meter meet de ijsbaan waarop het langebaanschaatsen wordt beoefend?
400
Het rechte stuk tegenover de finish dient om de rijders van baan te laten veranderen, zodat binnen- en buitenbochten eerlijk verdeeld zijn.
Q 02Waarmee wordt bij het langebaanschaatsen het ingaan van de laatste ronde aangegeven?
Bel
Langs de baan staan ook de trainers, die hun rijders rondetijden of de verwachte eindtijd toeroepen.
Q 03Hoeveel kilometer lang is de Elfstedentocht bij benadering?
200
De schaatstocht over natuurijs wordt georganiseerd door de Koninklijke Vereniging De Friesche Elf Steden.
Q 04Waar houden langebaanschaatsers op de lange afstanden meestal hun handen?
Op de rug
Op de 500 meter zwaaien beide armen krachtig mee, op de 1000 meter meestal alleen de buitenste arm.
Q 05In welke plaats ligt Thialf, de Nederlandse ijsbaan waar de beste tijden worden gereden?
Heerenveen
Nederland beschikt over een groot aantal ijsbanen; Enschede kreeg in het seizoen 2008-2009 de tweede volledig overdekte baan van het land.
Q 06Welke stad is vanouds de start- en aankomstplaats van de Elfstedentocht?
Leeuwarden
De eindstreep ligt op de Bonkevaart; wie daar vóór middernacht met alle stempels aankomt, ontvangt het Elfstedenkruisje.
Q 07Welk type schaats deed midden jaren negentig zijn intrede in het langebaanschaatsen?
Klapschaats
Het ijzer klapt bij het afzetten uit, waardoor de rijder langer druk kan houden, harder kan afzetten en meer snelheid houdt.
Q 08Met welke twee sporten houden schaatsers buiten het seizoen vaak hun conditie op peil?
Skeeleren en wielrennen
Bij beide sporten worden grotendeels dezelfde spiergroepen gebruikt als op het ijs; ook krachttraining met gewichten hoort er vaak bij.
Q 09Welke bijnaam draagt de Elfstedentocht vanwege zijn afstand en heroïsche karakter?
Tocht der Tochten
De schaatstocht over natuurijs wordt hoogstens eenmaal per winter gehouden en is in de twintigste eeuw vijftien keer officieel verreden.
Q 10Wat volgt er voor de overtreder bij een tweede valse start in een langebaanrit?
Diskwalificatie
Dat geldt ongeacht wie de eerste valse start veroorzaakte; de overgebleven deelnemer gaat daarna alleen van start.
Q 11In welk jaar werd de Elfstedentocht voor het eerst officieel gereden?
1909
Voor die eerste wedstrijd hadden 48 personen zich tijdig ingeschreven; toen de dooi inviel, meldden zich nog maar 23 rijders aan de start.
Q 12De finishtijd van welke rijder telt bij de ploegenachtervolging in het langebaanschaatsen?
Derde
De ploegenachtervolging is een relatief nieuwe discipline die het midden houdt tussen langebaanschaatsen en marathonschaatsen.
Q 13Hoe dik moet het ijs op het hele traject minimaal zijn voor een Elfstedentocht?
15 cm
Kleinere wakken worden vooraf soms met ijs opgevuld, de zogenaamde ijstransplantaties.
Q 21Welke afstand rijden schaatsers in de grote vierkamp voor mannen, maar niet in de kleine?
10.000 meter
Over alle verreden afstanden van een allroundtoernooi wordt één klassement opgemaakt waarin elke afstand even zwaar meetelt.
Q 22Welke op een na grootste plaats van Friesland telt bij de Elfstedentocht niet mee als stad?
Drachten
De elf steden zijn de Friese plaatsen die ooit stadsrechten hebben verkregen; het aantal inwoners speelt daarbij geen rol.
Q 23Hoe heet de hurkende starthouding in het schaatsen waarbij één hand op het ijs steunt?
Downstart
Als de hand wordt weggehaald ontstaat een voorwaartse valbeweging die extra stuwkracht kan opleveren.
Q 14Hoe heet de techniek waarmee langebaanschaatsers door de bochten gaan?
Overstaptechniek
Na een krachtige afzet naar rechts wordt de rechterschaats over de linker gebracht.
Q 15Hoeveel graden hoort de kniehoek bij een goede schaatshouding ongeveer te zijn?
90
De rijder duwt de knieën naar voren, zodat het zwaartepunt van de billen achter de hielen komt te liggen.
Q 16Hoe vaak wordt elke afstand op een sprinttoernooi in het langebaanschaatsen gereden?
Tweemaal
Zo ondervindt geen schaatser voordeel of nadeel van de baan waarin hij moet starten.
Q 17Welk bekende dorp passeren Elfstedenrijders twee keer, op weg naar Dokkum en weer terug?
Bartlehiem
Ook het Slotergat, een kort traject tussen Sloten en het Slotermeer, wordt twee keer afgelegd.
Q 18Welke bijnaam heeft de massastart in het langebaanschaatsen?
Mini-marathon
Sinds 2011 worden steeds meer wedstrijden in deze vorm georganiseerd; bij dit onderdeel is een schaatshelm verplicht.
Q 19Hoe heet het rechte stuk tegenover de finish waar langebaanschaatsers van baan wisselen?
Kruising
Dankzij de baanwissel krijgen beide rijders een eerlijke verdeling van binnen- en buitenbochten.
Q 20Welke innovatie maakte in de jaren 70 sneller schaatsen mogelijk?
Skinsuit
Het aerodynamische pak vond pas halverwege dat decennium echt algemeen ingang; het zit strak om het lichaam en vermindert zo de luchtweerstand.
Q 24Tussen welke twee steden ligt het Elfstedentraject dat De Hel van het Noorden wordt genoemd?
Franeker en Dokkum
Het geldt als een zwaar stuk: de rijders gaan door weilanden met weinig bebouwing en beschutting en hebben de wind er meermaals tegen.
Q 25Welk commando volgt bij de schaatsstart zodra de rijders stilstaan achter de startlijn?
Ready
Op dat commando zakken beide rijders gelijktijdig in naar hun starthouding, waarna ze niet meer mogen bewegen tot het startschot.
Q 26Uit welke baan komt de langebaanschaatser die bij gelijktijdig wisselen voorrang heeft?
Buitenbaan
Bij het wisselpunt staan ook de trainers, die hun rijders rondetijden of de verwachte eindtijd toeroepen.
Q 27Welk onderdeel van de lage schaatsschoen geeft de langebaanrijder toch goed houvast?
Hielkap
De schoen reikt slechts tot de enkels en is gemaakt van zacht leer of van een harde kunststof.
Q 28Boven welke afstand wisselen langebaanschaatsers tijdens hun rit van baan?
300 meter
Wie binnen rijdt, gaat op het rechte stuk tegenover de finish naar buiten, en omgekeerd.
Q 29Hoe lang is het glij-ijzer van een moderne hardrijschaats?
40 tot 44 cm
Het loopvlak, de zogenaamde kling, is in de lengte licht gekromd en slechts 0,9 tot 1,3 mm dik.
Q 30Hoeveel meter mag de straal van de binnenbocht op een standaard langebaan hoogstens zijn?
26
De straal mag ook niet kleiner zijn dan 25 meter, en de twee gebogen einden van de baan beslaan elk 180 graden.