Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Macedonia Północna to górzyste państwo na Półwyspie Bałkańskim, które powstało po rozpadzie Jugosławii i przez lata toczyło głośny spór o własną nazwę. Quiz sprawdza wiedzę o historii tego sporu, geografii kraju, jego mieszkańcach i gospodarce, a także o dziejach i zabytkach Skopja – od czasów antycznych po odbudowę miasta w XX wieku. Pytania mają różny poziom trudności: od podstaw dla ciekawych świata po szczegóły dla znawców Bałkanów.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Który kraj przez spór o nazwę blokował członkostwo Macedonii w instytucjach międzynarodowych?
Grecja
Ateny uważały się za jedynego spadkobiercę tradycji starożytnej Macedonii, dlatego sprzeciwiały się nazwie przyjętej przez nowe państwo.
Q 02Która przyszła święta urodziła się 26 sierpnia 1910 roku w Skopju?
Matka Teresa
Siedem lat wcześniej miasto liczyło 22 tys. mieszkańców, a wojska tureckie opuściły je dopiero w 1912 roku.
Q 03Jak długie jest morskie wybrzeże Macedonii Północnej?
0 km
Kraj nie ma dostępu do morza, a jego granica lądowa z pięcioma sąsiadami liczy łącznie 748 km.
Q 04Jaki kataklizm zniszczył Skopje w 1963 roku?
Trzęsienie ziemi
Nowe gmachy nad rzeką, m.in. Ministerstwo Spraw Zagranicznych i Muzeum Archeologiczne, nawiązują niekiedy do budynków, które stały tam przed katastrofą.
Q 05Jaki typ krajobrazu przeważa w Macedonii Północnej?
Górski i wyżynny
Pasma górskie są rozrzucone po całym kraju, a między masywami leżą kotliny i doliny większych rzek.
Q 06W którym roku Macedonia ogłosiła niepodległość po rozpadzie Jugosławii?
1991
Dotychczasowa Socjalistyczna Republika Macedonii przyjęła wtedy nazwę Republika Macedonii, co szybko wywołało spór z południowym sąsiadem.
Q 07Które miasto, obok Skopja i Bitoli, turyści odwiedzają w Macedonii Północnej najczęściej?
Ochryda
W 2016 roku kraj odwiedziło 510 tys. turystów, którzy zostawili w nim około 285 mln dolarów.
Q 08Czyje imię Macedończycy nadali stołecznemu lotnisku i najważniejszej autostradzie kraju?
Aleksandra Wielkiego
Zbudowano też wiele pomników tego władcy, co zaostrzyło spór z południowym sąsiadem; w 2018 r. nazwy lotniska i autostrady zmieniono.
Q 09W którym roku Macedonia Północna została członkiem NATO?
2020
Stało się to 27 marca, nieco ponad rok po wejściu w życie nowej nazwy państwa; wcześniej zaproszenie do Sojuszu było wetowane.
Q 10Jak nazywa się najdłuższa rzeka Macedonii Północnej, licząca 320 km?
Wardar
Jej największe dopływy to Treska, Pczińa, Bregałnica i Crna Reka; na granicy z południowym sąsiadem wyznacza najniższy punkt kraju, 50 m n.p.m.
Q 11Jakiego rodzaju gramatycznego jest w polszczyźnie nazwa Skopje?
Nijakiego
Nazwę można odmieniać jak „słońce” – „Byłem w Skopju”, „Jedziemy do Skopja” – albo pozostawić nieodmienioną.
Q 12Pod jakim angielskim akronimem znana była Macedonia po przyjęciu do ONZ?
FYROM
Skrót pochodzi od słów Former Yugoslav Republic of Macedonia, czyli Była Jugosłowiańska Republika Macedonii.
Q 13Z jaką nazwą geograficzną wiąże się porozumienie ratyfikowane w Skopju 11 stycznia 2019 r.?
Prespa
Macedoński parlament przyjął wtedy poprawki do konstytucji zmieniające nazwę kraju; dwa tygodnie później umowę ratyfikował parlament drugiej strony.
Q 21Ile procent historyczno-geograficznego regionu Macedonia zajmuje Macedonia Północna?
38%
Państwo leży w Europie Południowej na Półwyspie Bałkańskim i powstało w wyniku rozpadu Jugosławii.
Q 22Stolicą carstwa którego serbskiego władcy było Skopje w XIV wieku?
Stefan Duszan
Pod koniec tego samego stulecia, w 1392 roku, miasto zajęli Turcy.
Q 23Na ile gmin podzielona jest Macedonia Północna?
80
Gmina to po macedońsku opsztina; dziesięć z nich tworzy miasto Skopje.
Q 24Z którym sąsiadem Macedonia Północna ma najkrótszą granicę, liczącą 62 km?
Q 14Urbaniści z którego polskiego miasta pomagali odbudować Skopje po katastrofie z 1963 roku?
Warszawy
Wśród nich byli Adolf Ciborowski, wcześniej naczelny architekt stolicy, oraz Stanisław Jankowski „Agaton” i Stanisław Broniewski „Orsza”.
Q 15Który premier Macedonii zasygnalizował w 2018 r. gotowość do ustępstw w sporze o nazwę kraju?
Zoran Zaew
Rozważano dodanie do nazwy określenia geograficznego – obok wersji ostatecznie przyjętej padały propozycje Nowa Macedonia i Górna Macedonia.
Q 16Jak nazywa się najwyższy punkt Macedonii Północnej, wznoszący się na 2764 m n.p.m.?
Golem Korab
Do najwyższych pasm kraju należy też Szar Płanina, na wschód od której leży stolica.
Q 17Którego dnia oficjalnie weszła w życie nazwa „Republika Macedonii Północnej”?
12 lutego 2019
Miesiąc wcześniej macedoński parlament przyjął poprawki do konstytucji, które usankcjonowały zmianę nazwy.
Q 18Do zlewiska którego morza należy Drin, jedna z rzek Macedonii Północnej?
Adriatyckiego
Dwie pozostałe duże rzeki kraju, w tym Strumica, odprowadzają wody do innego morza.
Q 19Imię którego piosenkarza nosi od 2019 r. stadion narodowy w Skopju?
Toše Proeski
Rok wcześniej, w lutym 2018, nazwę zmieniło także stołeczne lotnisko, by załagodzić spór z południowym sąsiadem.
Q 20Jaką budowlę w Skopju ukończyli Turcy w 1469 roku?
Kamienny Most
Średniowieczna przeprawa nad rzeką należy dziś do zabytków miasta, podobnie jak Stary Bazar i meczet Mustafy Paszy.
Serbia
Najdłuższy odcinek granicy, 228 km, przypada na sąsiada południowego, a granica z Kosowem liczy 159 km.
Q 25Czyje wojska zajęły Skopje w 1689 roku i przez dwa dni paliły miasto?
Austriackie
Pożar zakończył znaczenie Skopja jako ważnego ośrodka handlu; kolej dotarła do miasta dopiero w 1873 roku.
Q 26Co oznaczało greckie słowo „skopia”, od którego może pochodzić nazwa Skopja?
Posterunki wartownicze
W pobliżu dzisiejszego miasta leżało też antyczne miasto o podobnie brzmiącej nazwie, zniszczone w 518 roku.
Q 27Z jakiego miasta biegła przez Skopje do Kosovskiej Mitrovicy kolej poprowadzona w 1873 roku?
Salonik
Piętnaście lat później, w 1888 roku, Skopje uzyskało połączenie kolejowe z Atenami i Belgradem.
Q 28Stolicą którego plemienia było antyczne miasto leżące w pobliżu dzisiejszego Skopja?
Dardanów
Miasto zostało zniszczone w 518 roku, a jego słabo zachowane ruiny należą dziś do atrakcji turystycznych stolicy.
Q 29Jakim przymiotnikiem miała być określona Macedonia w porozumieniu ogłoszonym w maju 2018 r.?
Ilindeńska
Pomysł upadł po sprzeciwie partii opozycyjnych w obu krajach; kilka tygodni później premierzy uzgodnili inną nazwę.
Q 30Która kotlina Macedonii Północnej leży w dolinie Crnej Reki?
Priłepsko Połe
Owcze Połe i Koczansko Połe rozciągają się nad Bregałnicą, a Połog leży w dolinie górnego biegu najdłuższej rzeki kraju.