Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
De Bijbel is het meest verspreide boek ooit en het eerste boek dat in Europa werd gedrukt. Het Oude en het Nieuwe Testament ontstonden in bijna duizend jaar en zijn in talloze talen vertaald. Deze quiz vraagt naar de samenstelling en de vertalingen van de Bijbel, van de Septuagint tot de Statenvertaling, en naar het verhaal van Jozef: zijn jaloerse broers, de dromen van de farao en de hereniging met zijn familie. Speel direct of print de vragen voor een quizavond, catechese of les. Geen account nodig.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01In welke taal is het Oude Testament grotendeels geschreven?
Hebreeuws
De boeken kregen hun definitieve vorm tussen de 8e en de 2e eeuw v.Chr. en vertonen invloeden van het Babylonische en het Perzische rijk.
Q 02Hoeveel jaren van overvloed voorspelde Jozef uit de droom van de farao?
Zeven
Daarna zouden evenveel jaren van schaarste volgen; Jozef adviseerde een man aan te stellen die in de goede jaren graanvoorraden zou aanleggen.
Q 03In welk Bijbelboek wordt het verhaal van Jozef verteld?
Genesis
Het verhaal beslaat de hoofdstukken 37 en 39 tot 50 en verbindt de verhalen over de aartsvaders met die over de uittocht uit Egypte.
Q 04Waarin gooiden de broers Jozef voordat ze hem aan kooplui verkochten?
Droge put
De Midjanitische kooplui reisden met een Ismaëlitische karavaan naar Egypte.
Q 05Bij welke Egyptische hoffunctionaris kwam Jozef in dienst?
Potifar
Jozef kreeg al snel de leiding over het huis van zijn meester, tot diens vrouw hem na een mislukte verleidingspoging valselijk beschuldigde en hij in de gevangenis belandde.
Q 06Wie vertaalde de Bijbel rond 1500 naar het Duits?
Maarten Luther
William Tyndale deed hetzelfde voor het Engels; dankzij de boekdrukkunst werden zulke vertalingen snel verspreid en gingen gelovigen zelf lezen.
Q 07Wie was de moeder van Jozef, de lievelingsvrouw van Jakob?
Rachel
Zij bleef aanvankelijk kinderloos, net als de aartsmoeders Sara en Rebekka, terwijl de minder geliefde Lea zes zonen en dochter Dina baarde.
Q 08Wat maakten de broers hun vader Jakob wijs over het lot van Jozef?
Dat Jozef door een wild dier was verscheurd
Pas jaren later geloofde Jakob dat zijn zoon nog leefde, toen hij diens rijke geschenken uit Egypte zag.
Q 09Tot welke functie benoemde de farao Jozef?
Grootvizier
Toen de magere jaren aanbraken, bleek de hongersnood niet tot Egypte beperkt: ook Kanaän leed eronder, waarop Jakob zijn zoons naar Egypte stuurde om graan te kopen.
Q 10Wie stelde in de 16e eeuw dat niet de aarde maar de zon het middelpunt van het universum was?
Nicolaas Copernicus
Galileo Galilei steunde hem en kwam daardoor in conflict met de Kerk; vanaf die tijd groeide de twijfel aan de onfeilbaarheid van de Bijbel.
Q 11Wie schreven de musical ‘Joseph and the Amazing Technicolor Dreamcoat’?
Andrew Lloyd Webber en Tim Rice
Het verhaal van Jozef is ook verwerkt in een oratorium uit 1743 en in de langste roman van Thomas Mann.
Q 12Welke Latijnse Bijbelvertaling was in de middeleeuwen toonaangevend in het westen?
Vulgaat
De Rooms-Katholieke Kerk houdt nog altijd de samenstelling van deze vertaling aan voor het Oude Testament, met 46 boeken.
Q 13Welke in 1947 ontdekte handschriften zijn de oudste bronnen van het Oude Testament?
Dode Zee-rollen
De oudste ervan dateren van omstreeks 250 v.Chr. Van geen enkel deel van de Bijbel is een originele bron bewaard gebleven.
Q 21In welk jaar verscheen de Statenvertaling?
1637
Het was de eerste Nederlandstalige Bijbel die geheel rechtstreeks uit de Hebreeuwse en Griekse bronteksten was vertaald, in opdracht van de Staten-Generaal.
Q 22Hoe heet de Oudgriekse vertaling van het Oude Testament uit de bibliotheek van Alexandrië?
Septuagint
Deze vertaling, begonnen in de 3e eeuw v.Chr., is tot vandaag de gezaghebbende Bijbel in de oosters-orthodoxe kerken.
Q 23Hoe noemt de Katholieke Kerk de boeken die niet in de protestantse canon zijn opgenomen?
Deuterocanonieke boeken
Afhankelijk van de stroming telt een Bijbel tussen de 66 en 81 boeken; ook katholieke, orthodoxe en koptische Bijbels verschillen onderling.
Q 14Wiens dromen verklaarde Jozef tijdens zijn gevangenschap in Egypte?
De opperschenker en de opperbakker
Hij voorspelde dat de bakker ter dood zou worden gebracht en de schenker in ere hersteld; twee jaar later bracht de schenker Jozef onder de aandacht van de farao.
Q 15Welke zoon hield Jakob thuis toen hij zijn oudste zoons naar Egypte stuurde om graan te kopen?
Benjamin
Jakob kon moeilijk van deze lievelingszoon scheiden en gaf pas bij de tweede reis toestemming om hem mee te nemen, zoals Jozef had geëist.
Q 16Uit hoeveel boeken bestaat het Nieuwe Testament?
27
Over de canon van het Nieuwe Testament bestaat geen verschil tussen katholieken en protestanten; al aan het einde van de 2e eeuw was er een canon die weinig van de huidige afweek.
Q 17Welke delen van het Nieuwe Testament zijn het oudst, geschreven tussen 50 en 60 n.Chr.?
Brieven van Paulus
Van zeven van die brieven staat het auteurschap vast; bij de andere zeven bestaan twijfels of de apostel ze zelf heeft geschreven.
Q 18Welke kerkvader vertaalde rond 400 n.Chr. de volledige Bijbel naar het Latijn?
Hiëronymus van Stridon
Omdat alleen geestelijken Latijn kenden, kon in de middeleeuwen vrijwel niemand anders de Bijbel zelf lezen.
Q 19Welke oudste broer wilde niet dat er bloed zou vloeien toen de broers Jozef wilden doden?
Ruben
De broers haatten Jozef omdat hun vader hem voortrok en omdat hij had verteld dat zij ooit voor hem zouden buigen.
Q 20Uit hoeveel boeken bestaat het Oude Testament binnen het protestantisme?
39
Dat aantal is gelijk aan de Tenach, de Joodse canon. De Rooms-Katholieke Kerk telt zeven boeken meer en komt daardoor op 46.
Q 24Welke broer zette Jozef gevangen terwijl hij de andere negen met graan naar huis stuurde?
Simeon
Jozef herkende zijn broers, maar zij hem niet; hij beschuldigde hen eerst van spionage en eiste dat ze de volgende keer hun jongste broer zouden meebrengen.
Q 25Bij welke plaats hoedden de broers van Jozef de kudde toen Jakob hem naar hen toe stuurde?
Sichem
Onderweg bleken de broers het plan te hebben opgevat om Jozef te doden, omdat hij had gedroomd dat zij ooit voor hem zouden buigen.
Q 26Welke brontekst werd gebruikt voor de Statenvertaling en veel andere vertalingen?
Textus Receptus
Vrij volledige handschriften uit de 4e eeuw, zoals de Codex Sinaiticus en de Codex Vaticanus, zijn de oudste complete getuigen van de tekst.
Q 27Welke nieuwe naam kreeg Jozef van de farao?
Safenat-Paneach
De farao gaf hem ook een vrouw, Asnat, die hem twee zonen schonk: Manasse en Efraïm, wier nakomelingen als aparte stammen van Israël gelden.
Q 28Van welke farao wordt gespeculeerd dat hij de farao uit het verhaal van Jozef is?
Thoetmosis IV
Deze farao stond bekend als een dromer; twee generaties na hem begon Achnaton de eerste monotheïstische religie.
Q 29Welke historiebijbel was de eerste nagenoeg complete Bijbel in een Europese volkstaal?
Hernse Bijbel
De oudste Middelnederlandse vertaling van het Nieuwe Testament, de Zuid-Nederlandse evangelievertaling, is tevens de oudst bewaarde prozatekst in het Middelnederlands.
Q 30Welke Egyptische journalist beweert in ‘Out of Egypt’ dat Jozef dezelfde is als Yuya?
Achmed Osman
De mummie van Yuya werd in de twintigste eeuw opgegraven in het Dal der Koningen; egyptologen wijzen de theorie grotendeels af als onwetenschappelijk.