Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Het Groot Barrièrerif voor de kust van Queensland is het grootste koraalrif ter wereld: meer dan 2.900 riffen en 900 eilanden, zichtbaar vanuit de ruimte en gebouwd door miljoenen koraalpoliepen. Deze quiz gaat over de ligging en omvang van het rif, de bedreigingen door stormen, zeesterren en verbleking, en over de Pinkstereilanden, waar James Cook doorheen voer voordat hij Australië betrad. Speel direct of print de vragen uit voor een quizavond.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Van welk type is het Groot Barrièrerif, het grootste ter wereld in zijn soort?
Koraalrif
In het Engels heet het rif de Great Barrier Reef; het ligt voor de noordoostkust van Australië.
Q 02Wat is de grootste toeristische attractie van Australië?
Het Groot Barrièrerif
Bezoekers maken er onder meer duiktochten en rondvaarten vanuit kustplaatsen aan de Australische oostkust.
Q 03Waardoor is 's werelds grootste alleenstaande structuur, het Groot Barrièrerif, gemaakt?
Levende organismen
Het rif is zo groot dat het vanuit de ruimte kan worden waargenomen.
Q 04Op welke feestdag ontdekte Cook de archipel die hij daarom de Whitsundays noemde?
Pinksterzondag
In het Engels heet die dag ‘Whitsunday’; vandaar de Nederlandse naam Pinkstereilanden.
Q 05Hoe heten de miljoenen kleine organismen die het Groot Barrièrerif bouwden?
Koraalpoliepen
De rifstructuur bestaat uit deze diertjes zelf én uit wat ze in de loop van de tijd hebben opgebouwd.
Q 06Welke ontdekkingsreiziger voer door de Whitsundaypassage voordat hij Australië betrad?
James Cook
Hij gaf de archipel zijn Engelse naam, naar de dag waarop hij de eilanden ontdekte.
Q 07Welk gas in de atmosfeer zorgt er volgens onderzoekers voor dat oceanen geleidelijk verzuren?
Kooldioxide
Ook de opwarming van het zeewater werd genoemd als mogelijke reden voor de tragere koraalgroei.
Q 08Welk fenomeen leidde in 2016, 2017, 2020 en 2022 tot alarm over het Groot Barrièrerif?
Verbleking van koraal
Ruim een derde van het koraal in het noordelijke en centrale deel zou daardoor zijn afgestorven.
Q 09In welke Australische deelstaat liggen de Pinkstereilanden?
Queensland
De archipel, in het Engels de Whitsunday Islands, ligt tegen de oostkust van Australië.
Q 10In welke zee ligt het Groot Barrièrerif?
Koraalzee
Het rif ligt voor de noordoostkust van Australië en bestaat uit duizenden afzonderlijke riffen.
Q 11Welke haaiensoort komt voor rond Pinkstereiland?
Rifhaaien
Pinkstereiland is het grootste en bekendste eiland van de archipel.
Q 12Wat sijpelde door boskap en landbemesting de oceaan bij het Groot Barrièrerif binnen?
Slib en mest
Daardoor groeide het koraal minder goed of stierf het zelfs af.
Q 13Vanuit welke twee plaatsen worden veel toeristische activiteiten rond het Groot Barrièrerif ontplooid?
Cairns en Townsville
Tot de activiteiten behoren duiktochten en rondvaarten over het rif.
Q 21Welke dieren werden op de Pinkstereilanden uitgezet als voedsel voor reizigers en schipbreukelingen?
Varkens
Met hetzelfde doel werden er ook kokospalmen geplant.
Q 22Wat nam koraal volgens een Australische studie uit 2009 steeds langzamer op uit het zeewater?
Kalk
De opnamesnelheid was in de voorgaande twintig jaar sterk afgenomen, wat de groei van het rif remt.
Q 23Hoeveel jaar lang kwamen er na de ontdekking slechts enkele kolonisten naar de Pinkstereilanden?
200 jaar
Tegenwoordig is de archipel juist populair bij toeristen en heeft hij zelfs een eigen luchthaven op Hamiltoneiland.
Q 14Welke dieren komen veel voor op Pinkstereiland, het grootste eiland van de archipel?
Schildpadden
Pinkstereiland is niet alleen het grootste, maar ook het bekendste eiland van de Whitsundays.
Q 15Door welke dierpopulatie te bestrijden zou het Groot Barrièrerif gedeeltelijk kunnen herstellen?
Zeesterren
Zo'n herstel kan vele jaren duren; de koraaletende dieren waren goed voor 42 procent van de afname.
Q 16Welke nieuwszender riep het Groot Barrièrerif uit tot een van de zeven natuurlijke wereldwonderen?
CNN
Het rif geldt ook als de grootste toeristische trekpleister van Australië.
Q 17Met hoeveel was het Groot Barrièrerif in 2012 geslonken ten opzichte van 1985?
De helft
Australische onderzoekers brachten dat nieuws in oktober 2012 naar buiten.
Q 18In welk jaar kwam het Groot Barrièrerif op de Werelderfgoedlijst?
1981
De selectie dankt het rif aan zijn enorme diversiteit aan leven.
Q 19Aan welke kant van Australië loopt de internationale datumgrens?
Oostkant
In de tijd van Cook werd de datumgrens nog niet gebruikt, wat de datering van zijn ontdekking een dag verschuift.
Q 20Over hoeveel kilometer strekt het Groot Barrièrerif zich uit?
2.600 kilometer
Het rif telt meer dan 2.900 afzonderlijke riffen en 900 eilanden in een gebied van zo'n 334.400 vierkante kilometer.
Q 24Van welk type koraal zou de groei in het Groot Barrièrerif vertraagd zijn?
Steenkoralen
Onderzoekers wezen als mogelijke oorzaken op verzurende oceanen en de opwarming van het zeewater.
Q 25Hoe ver ten zuiden van de Pinkstereilanden ligt Brisbane ongeveer?
900 kilometer
Ter vergelijking: het kustplaatsje Bowen ligt op tachtig kilometer naar het noordwesten.
Q 26Vanaf welk jaar is het Groot Barrièrerif mogelijk al beschadigd geraakt door kolonisten?
1870
In dat jaar vestigden de eerste kolonisten zich in de regio; hun boskap en bemesting deden het koraal geen goed.
Q 27Welke dag was het volgens de huidige datumrekening toen Cook de Whitsundays ontdekte?
Pinkstermaandag
Cook rekende nog zonder de internationale datumgrens en hield het daarom op een dag eerder.
Q 28Wat veroorzaakte volgens onderzoek uit 2012 48 procent van de krimp van het Groot Barrièrerif?
Stormen
De opwarming van het oceaanwater, eerst gezien als hoofdoorzaak, bleek maar voor 10 procent verantwoordelijk.
Q 29Op welke afstand van de kust ligt Pinkstereiland, het hoofdeiland van de Pinkstereilanden?
11,5 kilometer
Long Island ligt veel dichterbij: slechts een halve kilometer uit de kust.
Q 30Welke kustplaats met 73.000 inwoners ligt 90 kilometer ten zuiden van de Pinkstereilanden?
Mackay
Tachtig kilometer naar het noordwesten ligt het veel kleinere Bowen, met 11.000 inwoners.