Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Johannesburg ontstond in 1886 als mijnstad op het goud van de Witwatersrand en groeide uit tot de grootste stad van Zuid-Afrika en het hart van de economie. Deze quiz neemt je mee langs de naamgevers van de stad, de Boerenrepubliek Transvaal, de uitlanders en de Jameson Raid, en het moderne zakencentrum Sandton. Ook Soweto komt uitgebreid aan bod: het ontstaan van de townships, de opstand van 16 juni 1976 en de economie van de township vandaag.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01In welke provincie van Zuid-Afrika ligt Johannesburg?
Gauteng
Johannesburg is de grootste stad van het land en vormt een grootstedelijke gemeente, de City of Johannesburg Metropolitan Municipality.
Q 02Waarvan is de naam Soweto een afkorting?
South Western Townships
De lokale bevolking verklaart de naam ook weleens schertsend als ‘So where to’.
Q 03Tegen de verplichte invoering van welke onderwijstaal protesteerden scholieren in Soweto in 1976?
Afrikaans
De protesten groeiden uit tot een golf van sociale onrust die het apartheidsregime hard probeerde neer te slaan.
Q 04Hoe heet de grootste internationale luchthaven van Zuid-Afrika, gevestigd bij Johannesburg?
OR Tambo
De stad is berucht om zijn criminaliteit, al is de situatie beter dan rond de eeuwwisseling.
Q 05In welk jaar werd Johannesburg als mijnstad gesticht?
1886
De stad ontstond in de Zuid-Afrikaansche Republiek, gesticht door Boeren die wegtrokken voor de Britse overheersing aan de Kaap.
Q 06Bij welke heuvelrug werd eind 19e eeuw het goud gevonden dat Johannesburg deed ontstaan?
Witwatersrand
Vóór 1880 was er in het gebied nog geen grootschalige vestiging, alleen boerderijen van de Boeren.
Q 07Naar welke noordelijke wijk is het grootste deel van het zakenleven van Johannesburg verplaatst?
Sandton
Het oude centrum, vroeger alleen toegankelijk voor blanken, is nu een vrijwel volledig zwarte zone met veel armoede.
Q 08Wat betekent eGoli, de Zoeloenaam voor Johannesburg?
plaats van goud
In het Xhosa heet de stad eRhawutini; ook die naam verwijst naar het goud waaraan de stad haar groei dankt.
Q 09Van welke stad verschoof het economisch middelpunt van Transvaal naar Johannesburg?
Pretoria
President Paul Kruger zag het met lede ogen aan; het contrast met het vrome leven van de calvinistische Boeren was enorm.
Q 10Hoe oud was Hector Pieterson toen hij tijdens de Soweto-opstand werd doodgeschoten?
13
Begin jaren 90 werd ter nagedachtenis aan hem en 58 andere doden het Hector Pieterson-memorial geplaatst.
Q 11In welk jaar werd de Unie van Zuid-Afrika gesticht?
1910
Na de Boerenoorlog was Transvaal door de Britten veroverd.
Q 12Naar welk buurland trekken veel kapitaalkrachtige Johannesburgers in de vakantie?
Mozambique
De kust geldt voor Johannesburgers als het ideale vakantieoord, ook de Zuid-Afrikaanse kustplaatsen zelf.
Q 13Hoe werden de buitenlandse arbeiders genoemd die in Transvaal geen stemrecht kregen?
uitlanders
Die uitsluiting wakkerde anti-Boerse gevoelens in Johannesburg aan.
Q 14Van welk hoogste rechtscollege is Johannesburg de zetel?
Q 21In welk jaar werd de naam Soweto officieel aangenomen?
1963
De township was ontstaan op de gebieden Doornkop, Klipriviersoog, Diepkloof, Klipspruit en Vogelstruisfontein.
Q 22Welke ziekte was in 1904 aanleiding om zwarte en Indiase bewoners van Brickfields te verhuizen?
pest
Ze werden door de Britse autoriteiten naar Klipspruit gebracht, vlak buiten de gemeentegrenzen van Johannesburg.
Q 23Met welke combinatie van plaatsen werd het jonge, losbandige Johannesburg vergeleken?
Monte Carlo en Sodom en Gomorra
Bars, gokhallen en bordelen deden goede zaken onder de vrijwel uitsluitend jonge, ongetrouwde mannen.
grondwettelijk hof
Johannesburg is niet de hoofdstad van Zuid-Afrika, maar wel het hart van de economie.
Q 15Op welke datum in 1976 brak de Soweto-opstand uit?
16 juni
Het was de eerste keer dat Soweto wereldwijd onder de aandacht kwam.
Q 16Welke branche groeide sterk in Soweto omdat trein- en busvervoer niet toereikend waren?
taxibranche
De groei kwam nadat de restricties op economische ontwikkeling eind jaren 70 waren opgeheven.
Q 17Naar welke in 1993 vermoorde ANC-leider werd het Baragwanath-ziekenhuis in 1997 vernoemd?
Chris Hani
Hij kwam om bij een aanslag door een blanke extremist; het ziekenhuis is het enige van Soweto.
Q 18Hoe heette de mislukte staatsgreep die de spanningen tussen Transvaal en Groot-Brittannië opdreef?
Jameson Raid
Het Britse Rijk, dat de kust al bezat, zag in de onvrede van de buitenlandse arbeiders een kans om de goudmijnen in te lijven.
Q 19Hoeveel inwoners telde Johannesburg bij de volkstelling van 2022?
4,8 miljoen
De hele agglomeratie, met onder meer Ekurhuleni en Emfuleni, telt een veelvoud daarvan.
Q 20Hoe wordt de welvarende nieuwe zwarte middenklasse die in Soweto blijft wonen genoemd?
black diamonds
Ze hebben goed betaalde banen, maar blijven in Soweto omdat ze er vandaan komen en het wonen er goedkoop is.
Q 24Welke extreemrechtse groepering werd verdacht van een serie bomexplosies in Soweto?
Boeremag
De explosies deden Soweto in oktober 2002 op zijn grondvesten schudden, kort nadat het weer bij Johannesburg was ingelijfd.
Q 25Welke internationale gedenkdag valt sinds 1991 op de datum van de Soweto-opstand?
Dag van het Afrikaanse Kind
De opstand ontketende een golf van onrust; andere landen legden Zuid-Afrika economische en culturele sancties op.
Q 26Op hoeveel protesterende studenten opende de politie in 1976 het vuur in Orlando West?
10.000
De studenten liepen in een protestmars van Naledi High School naar het Orlando Stadion.
Q 27In welke eeuw werden de Bosjesmannen in de regio Johannesburg verdrongen door de Bantoes?
11e eeuw
De Boeren, voormalige Nederlandse kolonisten, waren de eerste Europeanen die er boerderijen vestigden.
Q 28Wie doneerde 6 miljoen rand om in Soweto wijken voor Sotho en Tswana te laten bouwen?
Ernest Oppenheimer
Zo ontstonden de delen Naledi, Mapetla, Tladi, Moletsane en Phiri; Zoeloes en Xhosa kregen andere wijken.
Q 29Wie organiseerde in 1944 met de Sofasonke-beweging de bezetting van vrij land in Orlando West?
James Mpanza
Door zijn acties moest het stadsbestuur noodkampen oprichten in Orlando, Moroka en Jabavu.
Q 30In de kantoren van welke krant ontstond in 1978 Soweto's Committee of Ten?
The Bantu World
Zulke burgerinitiatieven ontstonden als alternatief voor de overheidsinstellingen en werden aangemoedigd door het ANC.