Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Het Midden-Oosten is de bakermat van de landbouw, de eerste steden en drie wereldreligies. Op het kruispunt van Europa, Azië en Afrika volgden Assyriërs, Perzen, Romeinen, kaliefen, kruisvaarders, Mongolen en Ottomanen elkaar op. Deze quiz bestrijkt geografie, geschiedenis, politiek en cultuur van de regio, van de Vruchtbare Sikkel tot de Oslo-akkoorden, en maakt een uitstapje naar de rotsstad Petra in Jordanië. Speel de vragen direct online of print ze uit voor een quizavond.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01In welk land ligt de historische stad Petra?
Jordanië
De plaats is werelderfgoed en ligt in een dal in de heuvels; vrijwel alle gebouwen die er ooit stonden zijn nu ruïnes.
Q 02Welk buurland viel Irak in 1990 binnen?
Koeweit
Vrijwel de hele Arabische wereld veroordeelde de inval; een coalitie onder leiding van de Verenigde Staten bevrijdde het land in 1991.
Q 03Met welk huidige land komt het historische Mesopotamië ongeveer overeen?
Irak
Rond 2400 v.Chr. waren er al grote beschavingen, waaronder die van de Sumeriërs, Assyriërs en Babyloniërs.
Q 04Op het kruispunt van hoeveel continenten ligt het Midden-Oosten?
Drie
Door die ligging tussen Europa, Azië en Afrika vervulde de regio vaak een culturele en economische brugfunctie.
Q 05Wat was de hoofdstad van het Byzantijnse Rijk?
Constantinopel
Het Byzantijnse Rijk volgde in de 4e eeuw het Romeinse Rijk op; de stad heet tegenwoordig Istanboel.
Q 06Welke Egyptische president nationaliseerde het Suezkanaal?
Nasser
Fransen en Britten wilden het kanaal in 1956 terugveroveren en maakten daarvoor een geheime afspraak met Israël, wat tot de Suezcrisis leidde.
Q 07In welk gesteente zijn de grafmonumenten van Petra uitgehakt?
Rode zandsteen
Omdat er nauwelijks hout was voor steigers, begonnen de bouwers bovenaan en hakten ze naar beneden toe uit.
Q 08Welke Koerdische leider heroverde Jeruzalem in 1187 op de kruisvaarders?
Saladin
Daarna volgden nog verschillende kruistochten, maar geen daarvan had nog grote invloed op het Midden-Oosten.
Q 09Welke verklaring uit 1917 beloofde de Joden een nationaal tehuis in Palestina?
Balfour-verklaring
Al voor de oprichting van de staat Israël in 1948 was het zionisme een bron van spanning in het toenmalige Palestina.
Q 10Bij welke plaats hielden de Britten in 1942 stand tegen Rommel?
El Alamein
Rommel was vanuit Libië tot in Egypte doorgedrongen; in maart 1943 waren de asmogendheden uit Noord-Afrika verdreven.
Q 11Welke Turkse schrijver won in 2006 de Nobelprijs voor de Literatuur?
Orhan Pamuk
De Egyptenaar Nagieb Mahfoez is de bekendste Arabische schrijver die dezelfde prijs won.
Q 12Aan de handel in welk product dankte Petra zijn bloeitijd?
Wierook
De handelsroute liep vanuit het 1600 km zuidelijker gelegen Jemen naar Perzië, Syrië en de Griekse en Romeinse rijken.
Q 13Welke beschaving, ontstaan in de Vruchtbare Sikkel, geldt als de vroegste op aarde?
Sumeriërs
De Vruchtbare Sikkel ligt volledig in het Midden-Oosten en is een van de plaatsen waar de landbouw is ontstaan.
Q 21In welk land werd de term Midden-Oosten rond 1900 populair?
Verenigd Koninkrijk
Meestal worden met de term de landen in Zuidwest-Azië en delen van Noord-Afrika bedoeld, al is het gebied niet precies bepaald.
Q 22Welk percentage van de wereldolieproductie komt uit het Midden-Oosten?
31%
De regio bevat bovendien het grootste deel van de wereldwijde aardolievoorraden, wat haar economisch erg belangrijk maakt.
Q 23Hoe heet de maximale scheepsmaat die door het Suezkanaal past?
Suezmax
Sinds de opkomst van de mammoettanker vormt die beperking een aanzienlijk nadeel voor de scheepvaartroute door Egypte.
Q 14Welke seculiere beweging vocht in 2007 een burgeroorlog uit met Hamas?
Fatah
De gevechten leidden tot een opdeling van de Palestijnse gebieden: de Gazastrook voor Hamas en de Westelijke Jordaanoever voor zijn rivaal.
Q 15Wie kwam rond 1330 in Anatolië aan de macht en stichtte het Ottomaanse Rijk?
Osman I
Het rijk veroverde eerst veel gebied op de Balkan en in Oost-Europa, voordat het in 1516 aan de verovering van Syrië, Palestina en Egypte begon.
Q 16Voor welke rivier is de Golanhoogvlakte een belangrijke waterbron?
Jordaan
De hoogvlakte is daarnaast een strategische hoogte; Israël, Libanon en Jordanië gebruiken het rivierwater voor irrigatie.
Q 17Welke twee landen kwamen na de Eerste Wereldoorlog onder Frans mandaat?
Syrië en Libanon
De Volkenbond wees Irak, Transjordanië en Palestina toe aan de Britten, die de eerste twee een zekere autonomie gaven.
Q 18In welk jaar veroverden de kruisvaarders van de Eerste Kruistocht Jeruzalem?
1099
Paus Urbanus II had de kruistocht in 1095 georganiseerd op verzoek van de Byzantijnse keizer Alexios I Komnenos.
Q 19In welk jaar werd Petra door UNESCO tot Werelderfgoed verklaard?
1985
In 2007 werd de stad bovendien verkozen tot een van de zeven nieuwe wereldwonderen.
Q 20In welk jaar brak de Libanese Burgeroorlog uit?
1975
Een jaar later vielen Syrische troepen Libanon binnen, later gevolgd door VN-troepen en het Israëlische leger.
Q 24Welke Israëlische minister van Buitenlandse Zaken kreeg na de Oslo-akkoorden de Nobelprijs voor de Vrede?
Shimon Peres
Hij deelde de prijs met premier Yitzchak Rabin en de Palestijnse leider Yasser Arafat.
Q 25Hoeveel inwoners had Petra naar schatting rond het begin van de jaartelling?
25.000
De belastingopbrengsten van de handelaars maakten de heersers schatrijk, wat te zien is aan de luxe gebouwen en grafmonumenten.
Q 26Welke dynastie regeerde het Perzische Rijk dat Alexander de Grote in de 4e eeuw v.Chr. versloeg?
Achaemeniden
Alexander lijfde het gebied in bij het Macedonisch-Griekse Rijk, waardoor de regio in aanraking kwam met de Griekse cultuur en het hellenisme ontstond.
Q 27Als wat vermomd herontdekte Johann Ludwig Burckhardt Petra in 1812?
Indiase handelaar
De Zwitserse geoloog trof een stad aan die inmiddels tot een ruïne was verworden en die alleen lokale bedoeïenen nog wisten te vinden.
Q 28Hoe heet het systeem waaronder arbeidsmigranten in de Golfstaten aan hun werkgever gebonden zijn?
Kafala
De term komt uit de sharia; de werkgever neemt vaak het paspoort in en de werknemer bouwt geen burgerrechten of sociale verzekeringen op.
Q 29Nabij welke stad stierf kalief Ali in 661, wat tot de scheuring in de islam leidde?
Koefa
Uit die definitieve breuk ontstonden het soennisme en het sjiisme; Perzië werd al snel overwegend sjiitisch.
Q 30Welke veldheer viel Petra in 312 v.Chr. tevergeefs aan?
Antigonos I Monophthalmos
Die mislukte aanval is tevens de eerste keer dat de stad in geschriften wordt genoemd.