Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Tibet ligt op het hoogste plateau ter wereld, met Lhasa als hoofdstad en een cultuur die doordrenkt is van het Tibetaans boeddhisme en de oudere bönreligie. Deze quiz test wat je weet over de geschiedenis van het Tibetaanse rijk, de Mongoolse periode, de dalai lama's en de gebeurtenissen sinds de Chinese inval van 1950. Ook de keuken, de feesten, de sport en de kunst van Tibet komen voorbij. Veel succes!
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Welke stad is de hoofdstad van de Tibetaanse Autonome Regio?
Lhasa
De regio's U, Tsang en Ngari worden samen ook wel U-Tsang of Centraal Tibet genoemd.
Q 02Wat voegen Tibetanen aan hun thee toe in plaats van suiker?
Zout
De toevoeging helpt het lichaam aan zijn vochtbehoefte te voldoen in het gure hooglandklimaat.
Q 03Vanuit welke Indiase stad opereert de Tibetaanse regering in ballingschap sinds 1959?
Dharamsala
Tot 2011 stond de regering in ballingschap nog onder leiding van de dalai lama; daarna droeg hij zijn politieke rol over.
Q 04In welk jaar ontving de dalai lama de Nobelprijs voor de Vrede?
1989
De prijs eerde zijn streven naar vrijheid voor Tibetanen en zijn blijvende pleidooi voor strikte geweldloosheid.
Q 05Van welk graan wordt het Tibetaanse bier chaang meestal gemaakt?
Gerst
Andere Tibetaanse alcoholische dranken zijn de rijstwijnen pinjopo en raksi.
Q 06Hoe heet de Tibetaanse sjaal die als geschenk wordt gegeven en goede wil en geluk symboliseert?
Khata
De sjaal is meestal van zijde; een witte kleur staat voor het pure hart van de gever.
Q 07In welk jaar verklaarde Tibet zich na de Xinhairevolutie onafhankelijk van China?
1912
Het gebied van het de facto onafhankelijke Tibet viel vrijwel samen met de huidige Tibetaanse Autonome Regio.
Q 08Welke componist schreef de soundtrack van de film Kundun, die Tibetaanse muziek bekender maakte?
Philip Glass
Het album Tibetan Bells uit 1971 van Nancy Hennings en Henry Wolff was de eerste mengeling van Tibetaanse muziek en new age.
Q 09Welk percentage van de Tibetanen hangt ongeveer het geloof van de bön aan?
10 %
De bön ontwikkelde zich vanaf het eind van de tiende eeuw tot een vorm van georganiseerd boeddhisme met een eigen literaire traditie.
Q 10Uit welke eeuw dateren het Potala-paleis en de kloostertempel Jokhang in Lhasa?
7e eeuw
Samen met het 18e-eeuwse zomerpaleis van de dalai lama werden beide bouwwerken vanaf 1994 tot Werelderfgoed uitgeroepen.
Q 11Hoeveel Tibetanen woonden er in 2014 ongeveer in China?
5,8 miljoen
De Chinese eenkindpolitiek gold niet voor etnische minderheden, waardoor het aantal sinds 1950 vervijfvoudigde.
Q 12Hoe vaak wordt in de Tibetaanse kalender ongeveer een dertiende maanmaand toegevoegd?
Elke drie jaar
Elk jaar wordt bovendien gekoppeld aan een dier en een van de vijf elementen vuur, aarde, ijzer, water en hout.
Q 13Op welke datum trok het Volksbevrijdingsleger Tibet binnen?
7 oktober 1950
De Chinese regering noemt de operatie een bevrijding van imperialistische krachten; de regering in ballingschap spreekt van een invasie.
Q 21Welke Tibetaanse regisseur maakte in 1999 de film De cup, het eerste bioscoopsucces in het Westen?
Khyentse Norbu
Tibetanen filmden al in de jaren 20, en de veertiende dalai lama bezat in de jaren 30 al een filmcamera.
Q 22Welk jaar geldt meestal als het einde van de Mongoolse periode in Tibet?
1353
Rond dat jaar slaagde de Phagmodru-dynastie erin de Sakya-Mongoolse alliantie omver te werpen na een soort burgeroorlog.
Q 23Welk land was tot de Britse veldtocht van 1903 de dominante buitenlandse kracht in Tibet?
Nepal
De feitelijke invloed van de Qing-dynastie in Tibet nam na 1840 en de Eerste Opiumoorlog sterk af.
Q 14Voor welk paleis verzamelde zich in maart 1959 de menigte die de dalai lama wilde beschermen?
Norbulingka
Het gerucht ging dat de dalai lama tijdens een voorstelling bij de Chinese militaire commandant naar Beijing ontvoerd zou worden.
Q 15Hoeveel Chinezen waren er volgens Heinrich Harrer vlak voor de Chinese inval van 1950 in Tibet?
7
Het ging om de handvol werknemers van de Chinese ambassade in Lhasa; Harrer ontvluchtte het land na de inval.
Q 16Welke Mongoolse leider begon in 1239 met de verovering van delen van Tibet?
Godan Khan
Het Mongoolse bestuur over Tibet duurde globaal van 1250 tot 1360, met beperkte autonomie voor functionarissen van de sakya-traditie.
Q 17Hoeveel monniken telde Tibet nog in 1962, tegenover zo'n 115.000 in 1959?
5.000
Het aantal functionerende kloosters daalde in dezelfde periode van ongeveer 2.700 tot ongeveer 75.
Q 18Met welke Mongoolse leider sloot de gelugschool halverwege de 16e eeuw een bondgenootschap?
Altan Khan
De gelugorde was in de eerste helft van de vijftiende eeuw gesticht door opvolgers van Tsongkhapa.
Q 19Hoe noemden vroege Arabische geschiedschrijvers het oude Tibetaanse koninkrijk?
Tubbat
In de Orkhon-inscripties uit de achtste eeuw, een voorloper van het Turks, heette het gebied Tüpüt.
Q 20In welk jaar kwam de gelugtraditie dankzij Mongoolse krijgsheren als winnaar uit de Tibetaanse burgeroorlog?
1642
Door die overwinning werd de vijfde dalai lama de belangrijkste lama van het Tibetaans boeddhisme.
Q 24Wat was de formele titel van de koning van het oude Yarlung-rijk?
Tsenpo
De allereerste koningen van Yarlung gebruikten ook de dynastieke naam Pugyel, koning van Pu, die verwijst naar Powo in het zuidoosten.
Q 25Tot hoeveel manschappen werd het Chinese leger in Tibet na 1959 in korte tijd uitgebouwd?
160.000
De tiende pänchen lama belandde na een kritische toespraak in 1962 in een heropvoedingsprogramma en later in huisarrest in Peking.
Q 26Welke Chinese politicus noemde in 1980 het beleid in Tibet van de voorgaande twintig jaar een ramp?
Hu Yaobang
Zijn maatregelenpakket schafte de communes af en gaf boeren enkele jaren vrijstelling van belasting.
Q 27Welke verzetsbeweging ontstond in 1957 in Kham en kreeg wapens van de CIA?
Chushi Gangdruk
De naam betekent Vier Rivieren, Zes Gebieden; de beweging bestreed de collectivisatie van landbouwgrond in Kham.
Q 28Welke bruggenbouwer ontwikkelde in de 14e eeuw de Tibetaanse operastijl lhamo?
Thangtong Gyalpo
Hij liet zeven meisjes optreden om geld op te halen voor de bouw van bruggen; dat gold als het eerste lhamo-optreden.
Q 29Welke tibetoloog introduceerde de term nameless religion voor het oude Tibetaanse geloof?
Rolf Stein
De oudste Tibetaanse manuscripten geven geen naam aan de verering van beschermende godheden in bergen, rivieren en valleien.
Q 30Hoeveel Tibetaanse doden sinds 1950 berekenden Patrick French en Warren W. Smith in hun voorzichtige schatting?
400.000
De Tibetaanse regering in ballingschap zelf noemt een veel hoger dodental als gevolg van hongersnood en geweld.