Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
De tractor, in Nederland meestal trekker genoemd, nam op het boerenland de rol van het trekdier over. Van logge stoommachines groeide hij uit tot een machine met luchtbanden, hefinrichting en gps-besturing. Deze quizvragen gaan over de geschiedenis, de techniek van wielen, koppeling en versnellingsbak, de regels voor rijbewijs en kenteken en het merk John Deere. Speel de quiz direct of print de vragen uit voor een quizavond.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Wat betekent het Latijnse werkwoord ‘trahere’, waarvan het woord tractor is afgeleid?
Trekken
De naam is een algemene omschrijving voor een voertuig dat een voorwerp zonder eigen aandrijving kan voortbewegen, duwen of slepen.
Q 02Met welke techniek is een trekker volledig zelfrijdend en zelfsturend te maken?
GPS
Geavanceerde systemen sturen daarbij ook tegelijk de hefinrichting en de hydraulische systemen aan.
Q 03Wat beschermt de bestuurder van een moderne tractor zonder veiligheidscabine bij het kantelen?
Rolbeugel
Zo'n voorziening of een veiligheidscabine is op moderne tractoren een wettelijke verplichting.
Q 04Na welk jaar groeide het aantal tractoren in Nederland sterk?
1945
Door schaarste op de arbeidsmarkt stegen de lonen snel, terwijl de prijs van tractoren redelijk stabiel bleef. Aanschaf werd zo steeds economischer.
Q 05Tijdens welk conflict kwam de Europese tractorproductie volledig stil te liggen?
Eerste Wereldoorlog
De meeste fabrieken gingen over op oorlogsproductie. In Amerika, dat tot 1917 buiten de strijd bleef, ging de ontwikkeling wel door.
Q 06Welk alternatief voor extra brede banden verlaagt de bodemdruk van een tractor ook?
Rupsbanden
Meer druk betekent diepere sporen en schade aan de grondstructuur of het gewas. Brede banden kunnen daarom zelfs een meter breed zijn.
Q 07Vanaf welke leeftijd mag je in Nederland met een tractor de openbare weg op?
16
Daarvoor is wel een speciaal rijbewijs nodig: zonder mag een trekker niet worden bestuurd.
Q 08Via welke as drijft de motor van een tractor een aangekoppeld werktuig aan?
Aftakas
Deze as zit aan de voor- of achterzijde van de tractor. Werktuigen kunnen daarnaast ook hydraulisch worden geactiveerd.
Q 09Waaraan ontstond op boerderijen een gebrek door de mobilisatie in de Tweede Wereldoorlog?
Arbeidskrachten
Daardoor werd mechanisatie noodzakelijk en nam het aantal tractoren in Amerika en Groot-Brittannië tijdens de oorlog juist snel toe.
Q 10In welke Nederlandse provincie is het woord ‘tractor’ gangbaarder dan ‘trekker’?
Limburg
In de rest van Nederland zegt men meestal trekker. Ook in Vlaanderen is tractor het gebruikelijke woord.
Q 11Wat kan een tractor met een te hoge koppeling doen als de wagen achter een boomwortel vastzit?
Achteroverslaan
Veel boeren nemen dat risico toch, omdat er met een hogere koppeling krachtiger getrokken kan worden.
Q 12Welk rijbewijs voor tractoren mochten houders van een B-rijbewijs tot 2025 laten bijschrijven?
T-rijbewijs
Het rijbewijs voor trekkers is in Nederland met ingang van 1 juli 2015 ingevoerd.
Q 13Welke uitvinding van John Deere leidde tot de bouw van zijn eerste fabriek?
Zelfreinigende ploeg
Het werktuig was van staal. Later werd het merk vooral bekend om zijn maishakselaars, combines en tractoren.
Q 21Welke verbetering kreeg de tractor in 1932?
Luchtbanden
Samen met twee andere vindingen uit de jaren twintig en dertig maakte dit de tractor geschikt voor stationaire aandrijving, veldwerk en transport.
Q 22Hoe heet het gebruik van twee paar wielen achteraan om de wieldruk van een trekker te verlagen?
Dubbellucht
De trekker krijgt hierdoor weliswaar minder grip, maar zakt minder snel in de grond.
Q 23Welk onderdeel dwingt de wielen van een trekker om met gelijke snelheid te draaien?
Differentieelslot
Ingeschakeld maakt het de trekker lastiger bestuurbaar, omdat hij bij voldoende grip rechtuit wil rijden.
Q 14Wie vond de driepuntsophanging uit waarmee werktuigen achter een tractor worden gekoppeld?
Harry Ferguson
De ophanging is hydraulisch in hoogte verstelbaar en wordt sinds de jaren zestig standaard gebruikt om te ploegen, zaaien, bemesten en oogsten.
Q 15In welk jaar ging de Eerste Kamer akkoord met de kentekenplicht voor trekkers?
2020
De wet kent uitzonderingen, bijvoorbeeld voor voertuigen die het erf nooit verlaten en voor fruitpluktreintjes.
Q 16Welke besturing hebben tractoren die vooral in de bosbouw en wegenbouw worden gebruikt?
Knikbesturing
Zo'n tractor kan in het midden draaien, waardoor hij zeer korte bochten kan nemen. BCS en Pasquali zijn merken die zulke machines bouwen.
Q 17Welke naam kreeg de omgebouwde tweedehandsauto die in Nederland en België de tractor verving?
Autotrekker
Zulke voertuigen werden gebouwd in garages, smederijen en andere ambachtelijke bedrijfjes en werden gebruikt bij het ploegen en eggen.
Q 18Lager dan welk onderdeel hoort de koppeling voor een wagen achter een tractor te zitten?
Achteras
Met een hoger koppelpunt kan er krachtiger worden gewerkt, maar neemt het gevaar op een ongeluk toe.
Q 19Als wat voor bedrijfje begon tractorfabrikant John Deere ooit in Grand Detour?
Smederij
Het groeide uit tot een Amerikaanse fabrikant van tractoren en landbouwmachines met het hoofdkantoor in Moline, Illinois.
Q 20In welke Duitse stad staat de Europese tractorfabriek van John Deere?
Mannheim
De nieuwe 6R-modellen gingen in deze fabriek in november 2011 officieel in productie.
Q 24In welk jaar ontwikkelde John Froehlich de eerste benzinetractor die ook achteruit kon rijden?
1892
Froehlich was een smid uit Iowa. Van zijn tractor werden er maar twee verkocht, en die werden kort daarna weer teruggebracht.
Q 25Boven welke snelheid in km/u heeft een aanhanger achter een trekker een eigen kenteken nodig?
25
Langzamere aanhangers en werktuigen rijden met een plaat waarop het nummer van het voertuig ervoor staat.
Q 26Rond welk motortoerental levert een tractormotor vaak zijn optimale vermogen?
1800
Bij dat toerental draait de aangedreven as voor werktuigen 540, 750 of 1000 toeren per minuut, afhankelijk van de ingestelde overbrenging.
Q 27Welke wielen draaien bij vierwielaandrijving op een tractor een fractie sneller?
Voorwielen
Bij oude trekkers zit de aandrijving alleen achter. Met aandrijving op alle wielen kan het differentieel per as of op beide assen tegelijk worden geblokkeerd.
Q 28Hoeveel pk kan de motor van de kniktractor John Deere 9630 opwekken?
530
De zescilinder is watergekoeld en verbruikt 28 liter per uur. Met ballast kan de tractor bijna 24 ton wegen.
Q 29Hoeveel pond kostte de Engelse lichtgewicht tractor Ivel?
300
Voor dat geld kreeg de koper een machine van 1500 kg op drie wielen, met een motor van 20 pk bij 850 omwentelingen per minuut.
Q 30Hoe heet de cabine van de rupstractor John Deere 9630T?
CommandView
Deze uitvoering heeft ook een automatische PowerShift-transmissie met 18 versnellingen en een luchtkussenophanging.