Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Turkmenistan is een land in Centraal-Azië dat voor het overgrote deel uit zandwoestijn bestaat. Tot 1991 hoorde het bij de Sovjet-Unie; daarna drukte president Saparmurat Niazov er zijn stempel op. Deze quiz gaat over de geografie, de geschiedenis en het bestuur van het land, maar ook over de opmerkelijke persoonsverheerlijking rond Niazov. De vragen lopen op van makkelijk naar pittig. Speel ze direct online of print ze uit voor een quizavond.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Aan welke zee grenst Turkmenistan?
Kaspische Zee
De Turkmeense kustlijn is 669 km lang en er horen ook nog een aantal eilanden bij het land.
Q 02Aan welke beroemde handelsroute lag de historische stad Merv?
Zijderoute
In Merv staat ook het historische fort Grote Kyz-Kala.
Q 03Welke Sovjetleider werd bij de Augustusstaatsgreep van 1991 in Moskou afgezet?
Michail Gorbatsjov
Niazov zweeg tijdens de coup en veroordeelde die niet; kort daarna ontpopte hij zich tot nationalist.
Q 04Hoe heet de grootste woestijn van Turkmenistan?
Karakoem
In dit woestijngebied zijn voorraden magnesium en steenkool ontdekt, en ook ongeveer 50 nieuwe zoutmijnen.
Q 05Voor welke vrucht bedacht president Niazov een nationale feestdag?
Meloen
Ook het tapijt kreeg een eigen feestdag, net als de ouders van de president.
Q 06Hoe heet het boek waarin Niazov zijn ideologische gedachtegoed liet vastleggen?
Ruhnama
Het is een soort autobiografie, aangevuld met Turkmeense geschiedenis en enkele teksten uit de Koran.
Q 07Welke maand van het jaar liet president Niazov naar zichzelf noemen?
Januari
Dat gebeurde in 2002; ook zijn moeder en zijn boek kregen elk een eigen maand.
Q 08Wat is de munteenheid van Turkmenistan?
Manat
De munt wordt afgekort als TMT; officieel gaat het om de 'nieuwe' variant.
Q 09Wie werd in 2022 president van Turkmenistan?
Serdar Berdimuhamedow
Het land is een republiek en verklaarde zich op 27 oktober 1991 onafhankelijk.
Q 10Wat uit de ruimte werd, naast vliegvelden en stations, naar president Niazov vernoemd?
Meteoriet
Overal in het land verschenen bovendien standbeelden van de president en zijn familieleden.
Q 11Waarvan leefden de Turkmenen als nomaden tot de Eerste Wereldoorlog vooral?
Veeteelt
Later werden geïrrigeerde katoenteelt en veehouderij voor wol de belangrijkste bestaansbronnen.
Q 12Waar groeide Saparmurat Niazov na het verlies van zijn ouders een tijdlang op?
Weeshuizen
De tehuizen stonden onder leiding van de communistische partij; later voedde een ver familielid hem op.
Q 13Welk bouwwerk, groot genoeg voor 1000 mensen, was het laatste idee van Niazov?
IJspaleis
Het moest in de bergen vlak buiten de hoofdstad komen en per kabelbaan bereikbaar worden.
Q 21In welk alfabet waren de oudere boeken gedrukt die onder Niazov verboden werden?
Cyrillisch
Na de invoering van het Latijnse schrift werden ze niet herdrukt, zodat er alleen nog werk van de president zelf te vinden was.
Q 22Welke Turkse stam nam na zijn trek naar Centraal-Azië in de 8e eeuw de naam Türkmen aan?
Oğuzen
De stam kwam oorspronkelijk uit Mongolië.
Q 23Van welk orgaan werd Niazov in 1990 voorzitter, waardoor hij de facto president werd?
Opperste Sovjet
In december 1985 was hij al eerste secretaris van de Turkmeense Communistische Partij geworden.
Q 14In hoeveel provincies is Turkmenistan onderverdeeld?
Vijf
Tot die provincies behoren onder meer Balkan, Daşoguz, Lebap en Mary.
Q 15Welke rivier stroomt door het oosten van Turkmenistan?
Amoe Darja
Rond deze rivier ontstond in de bronstijd al een vroege beschaving.
Q 16Waaraan overleed Saparmurat Niazov eind 2006 plotseling?
Hartstilstand
Hij was toen 66 jaar en werd opgevolgd door vicepremier Gurbanguly Berdimuhamedow.
Q 17Hoe vaak moest je Niazovs boek volgens hemzelf lezen om rechtstreeks in de hemel te komen?
Driemaal
Hij verkondigde dit op de staatstelevisie en zei dat hij het tijdens het schrijven bij God had afgesmeekt.
Q 18Welke bergketen ligt langs de grens van Turkmenistan met Iran?
Kopet-Dag
Het hoogste punt van het land ligt elders: in het uiterste oosten.
Q 19Welk land nam Niazov als voorbeeld voor wat Turkmenistan in Centraal-Azië moest worden?
Koeweit
De gedachte erachter: onder de Turkmeense bodem bevinden zich grote gasvelden.
Q 20Welk volk had in de oudheid Nisa als hoofdstad?
Parthen
Nisa geldt als bezienswaardigheid van het land, net als de bronstijdsite Goňur depe en de prehistorische nederzetting Altyndepe.
Q 24Welke cultuur ontwikkelde zich in de bronstijd op het grondgebied van Turkmenistan?
Oxuscultuur
Die beschaving ontstond rond een grote rivier, lang voordat het gebied bij het Perzische Rijk kwam.
Q 25Van welke groepering sloot de Turkmeense overheid in de jaren negentig een tempel?
Hare Krishna-beweging
Tegelijk ging een kerk van de zevendedagsadventisten dicht; alleen de islam en de Russische orthodoxie waren toegestaan.
Q 26Door wie werden in 2004 alle Turkmeense verplegers en medische assistenten vervangen?
Dienstplichtige soldaten
Een jaar later gingen bovendien alle ziekenhuizen en klinieken buiten de hoofdstad dicht.
Q 27In welke provincie ligt de brandende krater van Derweze?
Ahal
De krater ligt bij het gelijknamige dorp en hoort tot de bezienswaardigheden van het land.
Q 28Hoe hoog is de Aýrybaba, het hoogste punt van Turkmenistan?
3138 meter
De berg ligt in het uiterste oosten van het land.
Q 29Na de val van welke vesting kwam het Turkmeense gebied in 1881 bij het Russische Rijk?
Geok-Tepe
Het gebied werd daarna als Oblast Transkaspië deel van het Generaal-gouvernement Turkestan.
Q 30Uit delen van Turkestan en welke twee kanaten ontstond in 1924 de Turkmeense SSR?
Bochara en Chiva
Op 13 mei 1925 werd de nieuwe republiek toegelaten tot de Sovjet-Unie.