Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
De grootste woestijn van Afrika en de langste rivier van de Europese Unie: de Sahara en de Donau bepalen elk het gezicht van een continent. Deze quiz test je kennis van hun geografie en geschiedenis: van de transsaharahandel en de karavanen van de Toeareg tot de IJzeren Poort, de Donaumonarchie en de tien landen die aan de Donau liggen. Speel direct of print de vragen uit voor je eigen pubquiz.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01In welke zee mondt de Donau uit?
Zwarte Zee
De monding ligt in de Donaudelta, na een loop van 2829 kilometer.
Q 02Hoe heet het enigszins begroeide gebied dat de zuidgrens van de Sahara vormt?
Sahel
Waar de grens van de woestijn precies loopt is onduidelijk; de verschillende definities gaan uit van de soorten begroeiing.
Q 03In welk gebergte ontstaat de Donau?
Zwarte Woud
De rivier ontstaat uit de samenvloeiing van de Breg, de Brigach en de in Donaueschingen ontspringende Donaubach.
Q 04Welke rivier is de enige in Europa die langer is dan de Donau?
Wolga
Binnen de Europese Unie is de Donau wel de langste rivier; hij wordt gevoed door smelt-, grond- en regenwater.
Q 05Welke handelsstad bloeide, net als Ghadames en Djenné, op dankzij de transsaharahandel?
Timboektoe
De stad groeide uit tot een handelsmetropool en stichtte een universiteit; via het netwerk werden ook slaven aangevoerd.
Q 06Tot welke stad aan de Donau drongen de Turken in 1529 door, waar ze werden verslagen?
Wenen
Vanaf de tweede slag van Mohács in 1687 verloren de Ottomanen stukje bij beetje terrein en invloed in Zuidoost-Europa.
Q 07Hoeveel neerslag valt er in de Sahara gemiddeld per jaar?
Minder dan 100 millimeter
Als het wel regent, gebeurt dat vaak onverwacht en in hevige plensbuien; reizigers die een wadi als pad gebruiken, kunnen daarin verdrinken.
Q 08Welk volk stichtte in de 9e eeuw v.Chr. de havenstad Carthago?
Feniciërs
Vanuit Carthago werd een handelsnetwerk met karavaanroutes opgezet; later dreven zij ook handel met de Romeinen.
Q 09Welke vier hoofdsteden liggen aan de Donau?
Wenen, Bratislava, Boedapest en Belgrado
Aan geen enkele andere rivier ter wereld liggen zo veel hoofdsteden.
Q 10Welke Europese mogendheid kreeg bij de verdeling van Afrika het grootste deel van de Sahara?
Frankrijk
De Britten werden de baas in het oosten (Egypte, Soedan) en de Westelijke Sahara werd Spaans.
Q 11Welk Berbervolk domineerde eeuwenlang de karavanen van de transsaharahandel?
Toeareg
Tot in de 17e eeuw vormden de karavanen de belangrijkste schakel tussen de koninkrijken langs de Niger, de Middellandse Zee en de Zijderoute.
Q 12Welk Aziatisch herdersvolk trok in de negende eeuw langs de Donau naar het huidige Hongarije?
Magyaren
Samen met de reeds gevestigde Slavische bevolking stichtten zij onder Stefanus I het Hongaarse koninkrijk.
Q 13Welke grondstof wordt in het Marokkaanse deel van de Sahara gewonnen?
Fosfaat
In Algerije en Tsjaad draait de winning vooral om olie en aardgas.
Q 21In welk huidig land woonden de Garamanten, die hun gebied met grondwatertunnels bevloeiden?
Libië
Hun tunnels leken op de qanats; de Garamanten woonden in het zuidwesten van het land.
Q 22In welk gebergte zijn rotsschilderingen van de Rotskunst van de Sahara te vinden?
Tassili n'Ajjer
De oudste tekeningen tonen vooral dieren en de jacht; vanaf het 3e millennium v.Chr. verschijnen paarden, gevechten en later kamelen.
Q 23In welke eeuw werden kamelen in de Sahara geïntroduceerd?
4e eeuw
De transsaharahandel kwam pas enkele eeuwen later echt goed op gang, toen er meer handelsroutes ontstonden.
Q 14Welk meer in het zuiden van de Sahara was ooit groter dan de Kaspische Zee?
Tsjaadmeer
Het is tegenwoordig het op een na grootste zoetwatermeer van Afrika; vroeger stroomden er ook rivieren door de woestijn.
Q 15Welk deel van het Afrikaanse continent beslaat de Sahara ongeveer?
31%
De woestijn strekt zich uit van de Westelijke Sahara aan de Atlantische Oceaan tot in Egypte aan de Rode Zee.
Q 16Hoe heten de versterkte dorpen en kastelen langs de karavaanroutes door de Sahara?
Ksars
In zo'n versterkt dorp bij Chenini in Tunesië hield men lange tijd stand tegen de islamitische legers.
Q 17Hoeveel keer zo groot als Nederland is de Sahara ongeveer?
220 keer
De oppervlakte bedraagt ongeveer 9.065.000 vierkante kilometer, zo'n 300 keer België.
Q 18In welk jaar werd de Donau via het Rijn-Main-Donaukanaal met de Rijn verbonden?
1992
Zo ontstond een kortere vaarroute tussen de Noordzee en de monding van de Donau.
Q 19Welke cirkelvormige rotsformatie in de Sahara staat bekend als het 'Oog van de woestijn'?
Richatstructuur
De formatie heeft een doorsnee van vijftig kilometer.
Q 20Bij welk ravijn strandde in de 7e eeuw v.Chr. de ontdekkingsreis van de Grieken over de Donau?
IJzeren Poort
Het ravijn bleef tot de damwerken in de jaren 1970 het gevaarlijkste stuk van de rivier.
Q 24Welke astronomische cycli verklaren waarom de Sahara soms in een savanne verandert?
Milanković-parameters
Omloopbaan, precessie en ashelling van de Aarde variëren in cycli; in bepaalde tijdvakken valt de moesson daardoor noordelijker.
Q 25Wat is het hoogste punt van de Sahara?
Emi Koussi
De top ligt in Tsjaad; de bergketens van de woestijn zijn vaak van vulkanische oorsprong.
Q 26In welk jaar vielen de legers van de Omajjaden de Sahara binnen?
643
De verovering verliep makkelijk, omdat de Byzantijnen Noord-Afrika aan hun lot overlieten om het huidige Turkije te verdedigen.
Q 27Hoe werd de Donau in het traditionele Latijn ook genoemd?
Ister
Die naam komt van het Griekse Ístros; de gangbare Latijnse naam Dānuvius is aan het Keltisch ontleend.
Q 28In welke Algerijnse woestijnstad viel op 7 januari 2018 plaatselijk een halve meter sneeuw?
Aïn Sefra
Sneeuw valt in de Sahara maar een paar keer per tien jaar en blijft meestal slechts enkele uren liggen.
Q 29Waar ligt het officiële nulpunt van de kilometertelling van de Donau?
Bij de vuurtoren van Sulina
Anders dan bij andere rivieren worden de kilometers van de Donau stroomopwaarts geteld, vanaf de kust.
Q 30In het amfitheater van welke stad werd de Berberse leidster Kahina uiteindelijk verslagen?
El Djem
Kahina had de islamitische legers eerst ver teruggedrongen, maar haar tactiek van de verschroeide aarde bleek een vergissing.