Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Azja to największy kontynent Ziemi i kraina wielkich kontrastów: leżą tu zarówno najwyższy szczyt, jak i najniższy punkt na powierzchni naszej planety. W quizie sprawdzisz, co wiesz o górach, rzekach, jeziorach, wyspach i półwyspach Azji, o jej roślinności, ludności i rekordach klimatycznych. Nie zabrakło pytań o pochodzenie nazwy kontynentu oraz o Mount Everest i polskich himalaistów, którzy zapisali się w jego historii.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jak nazywa się największy kontynent, który Azja tworzy razem z Europą?
Eurazja
Azję nazywa się często kontynentem wielkich kontrastów geograficznych; od wschodu oblewa ją Pacyfik.
Q 02Które państwo leżące w Azji ma największą powierzchnię?
Rosja
Zajmuje około 17 mln km², choć część jego terytorium leży w Europie.
Q 03Kto w 1978 roku jako pierwsza osoba z Polski stanął na szczycie Mount Everestu?
Wanda Rutkiewicz
Dokonała tego 16 października jako pierwsza Europejka; było to dopiero trzecie kobiece wejście na szczyt.
Q 04Która rzeka jest najdłuższa w Azji?
Jangcy
Ma 6300 km długości i odprowadza do Oceanu Spokojnego 35 tys. m³ wody na sekundę.
Q 05Do ilu oceanów należą wody oblewające Azję?
trzech
Od północy kontynent otaczają płytkie morza szelfowe, m.in. Karskie i Łaptiewów, a od południa Morze Arabskie i Zatoka Bengalska.
Q 06Która wyspa jest największa w Azji?
Borneo
Wyspy zajmują około 7% obszaru Azji i skupiają się wzdłuż wschodnich oraz południowo-wschodnich wybrzeży kontynentu.
Q 07W którym roku Edmund Hillary i Tenzing Norgay jako pierwsi zdobyli Mount Everest?
1953
Na szczycie stanęli 29 maja; brytyjską wyprawą prowadzoną od strony Nepalu kierował John Hunt.
Q 08Który półwysep jest największy w Azji?
Arabski
Półwyspy zajmują łącznie 8,7 mln km², czyli 19% powierzchni Azji.
Q 09Na której płycie tektonicznej leży większość Azji?
eurazjatyckiej
W budowie kontynentu wyróżnia się ponadto cztery platformy: syberyjską, chińską, dekańską i arabską.
Q 10Jaką część powierzchni wszystkich lądów Ziemi zajmuje Azja?
30%
To 44,6 mln km² lądów o charakterze wyżynno-górskim: wyżyny stanowią trzy czwarte powierzchni kontynentu.
Q 11Który azjatycki węzeł górski nazywany jest Dachem Świata?
Pamir
Zbiegają się w nim jedyne na świecie łańcuchy górskie przekraczające 7000 m n.p.m., m.in. Tienszan i Hindukusz.
Q 12Który język pośredniczył w przejściu nazwy „Azja” z greki do polszczyzny?
łaciński
Pierwotne źródło nazwy pozostaje niepewne: wskazuje się m.in. słowa asyryjskie i akadyjskie odnoszące się do wschodu słońca.
Q 13Jaki odsetek ludności świata mieszkał w Azji według danych z 2015 roku?
60%
Było to 4,4 mld ludzi. Średni przyrost naturalny wynosił 17‰, a najniższy, ujemny, notowała Japonia.
Który Polak w 2025 roku pierwszy zjechał z Mount Everestu na nartach bez tlenu z butli?
Q 21Kim w mitologii greckiej była Azja (Asja)?
okeanidą
Imię tej nimfy było zarazem nazwą pewnego rodzaju żyta.
Q 22Która rzeka Azji ma największe dorzecze?
Ob
Jej dorzecze zajmuje 2975 tys. km²; wszystkie cztery największe dorzecza Azji należą do rzek syberyjskich.
Q 23Który półwysep Azji leży na półkuli zachodniej?
Czukocki
Poza tym skrawkiem lądu i częścią Archipelagu Malajskiego, sięgającą półkuli południowej, Azja leży na półkulach wschodniej i północnej.
Q 24Jak nazywają się góry krawędziowe, którymi wyżyna Dekan opada ku wschodowi i zachodowi?
Andrzej Bargiel
Dokonał tego 22 września; w 2000 roku Davorin Karnicar zjechał ze szczytu do bazy, ale korzystał z tlenu z butli.
Q 15Która religia ma w Azji, obok islamu, najwięcej wyznawców?
hinduizm
Należy ona do religii dharmicznych, podobnie jak dźinizm i różne formy buddyzmu.
Q 16Która z tych roślin pochodzi z równikowych lasów Azji?
pieprz
Z tych samych wiecznie zielonych lasów wywodzą się również cynamonowiec i muszkatołowiec.
Q 17Kto kierował polską wyprawą, która w 1980 roku jako pierwsza zdobyła Mount Everest zimą?
Andrzej Zawada
17 lutego na szczycie stanęli Leszek Cichy i Krzysztof Wielicki; był to pierwszy ośmiotysięcznik zdobyty zimą.
Q 18Ziemie na wschód od którego morza Grecy nazwali Azją po perskim podboju Azji Mniejszej?
Egejskiego
Wcześniej Grecy używali tej nazwy tylko dla Azji Mniejszej, czyli półwyspu o powierzchni około 0,5 mln km².
Q 19Kim z zawodu był sir George Everest, patron nazwy najwyższego szczytu Azji?
geodetą
Walijczyk zainicjował prace nad mapą Indii i sam sprzeciwiał się nadaniu górze swojego nazwiska.
Q 20Który kontynent jako jedyny ma wyższą średnią wysokość niż Azja?
Antarktyda
Średnia wysokość Azji to 990 m, a obszary położone powyżej 2000 m n.p.m. zajmują niemal 13% jej powierzchni.
Ghaty
Dekan należy, obok Wyżyny Środkowosyberyjskiej i Pogórza Kazachskiego, do wielkich obszarów wyżynnych Azji.
Q 25Co oznacza Sagarmatha, nepalska nazwa Mount Everestu?
Czoło Nieba
Tybetańska nazwa Czomolungma to z kolei Bogini Matka Śniegu lub Bogini Matka Ziemia.
Q 26Który przylądek jest najdalej na północ wysuniętym punktem Azji?
Czeluskin
Leży na 77°43′N. Południowym krańcem Azji jest przylądek Piai, a zachodnim – przylądek Baba.
Q 27Które pasmo górskie otacza Wyżynę Tybetańską od północy?
Kunlun
Od południa wyżynę zamykają Himalaje. Uchodzi ona za najwyżej położoną na świecie i zajmuje około 2,5 mln km².
Q 28Która rzeka jest najdłuższym w Azji dopływem innej rzeki?
Irtysz
Ma 4248 km długości, czyli więcej niż samodzielnie uchodzące do morza Jenisej (4102 km) czy Indus (3180 km).
Q 29Co oznacza greckie słowo „asis”, od którego może pochodzić nazwa Azji?
muł rzeczny
Od tego słowa miał powstać przymiotnik „Asios”, którym Grecy określali pewien nadrzeczny łęg w Azji Mniejszej.
Q 30Koło którego antycznego miasta leżał łęg azyjski, wiązany z nazwą Azji?
Efez
Łęg rozciągał się u ujścia rzeki Kaistru w Azji Mniejszej; Grecy nazywali go „Asios leimon”.