Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Dront dodo to chyba najsłynniejszy wymarły ptak świata. Żył tylko na Mauritiusie i zniknął w XVII wieku, niedługo po przybyciu tam Europejczyków. W quizie sprawdzisz, co wiesz o jego wyglądzie, pokrewieństwie, zwyczajach i przyczynach wymarcia, a także o okazach muzealnych i dawnych obrazach, z których dziś odtwarza się jego wygląd. Pytania mają różny poziom trudności: od podstaw po szczegóły dla prawdziwych znawców.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01W której słynnej powieści dla dzieci jednym z bohaterów jest dodo?
„Alicja w Krainie Czarów”
Dodo zajmuje w kulturze szczególne miejsce: to najczęściej wspominany wymarły gatunek, choć o życiu tych ptaków na wolności nie wiadomo niemal nic.
Q 02Symbolem jakiego zjawiska stał się w kulturze dront dodo?
wymierania
IUCN klasyfikuje dodo jako gatunek wymarły (EX). Ptak żył wyłącznie na Mauritiusie.
Q 03Do jakiej rodziny ptaków zalicza się wymarłego dronta dodo?
gołębiowate
W obrębie tej rodziny dodo należy do podrodziny treronów (Raphinae). Jego naukowa nazwa to Raphus cucullatus.
Q 04Jakie sprowadzone na Mauritius zwierzęta plądrowały gniazda dodo?
świnie
Ludzie chętnie polowali też na same ptaki: dodo były duże, a więc atrakcyjne, i niezbyt bojaźliwe.
Q 05Jakie środowisko zamieszkiwały głównie dronty dodo?
suche nizinne lasy
Jeśli potwierdziłaby się hipoteza o współzależności dodo z pewnym gatunkiem rośliny, oznaczałoby to, że ptaki zapuszczały się też na tereny bardziej wyżynne.
Q 06Czym według analizy szczątków kopalnych samce dodo różniły się od samic?
były większe
Niektóre opisywane cechy wyglądu dodo mogły zależeć od wieku lub płci ptaka, ale nic pewnego na ten temat nie wiadomo.
Q 07Co według jedynej dawnej wzmianki o diecie dodo, z 1631 roku, jadły te ptaki?
owoce
Autorem tej wzmianki był anonimowy Holender. Wiedza o dodo rosła wraz z napływem marynarzy wracających z Mauritiusu.
Q 08Co oznacza potoczne portugalskie słowo „doido”, od którego pochodzi nazwa dodo?
głupi
Wcześniejsi autorzy opisywali tego ptaka między innymi pod nazwą Cygnus cucullatus.
Q 09Która część ciała dodo była naga i miała popielatą lub niebieskawą barwę?
przód głowy
Dziób dodo opisywano jako popielaty, czarniawy lub żółtawy, a nogi jako żółtawe lub czarniawe.
Q 10Których regionów Mauritiusu dotyczył odłów dodo prowadzony przez ludzi?
nadbrzeżnych
Za zniknięcie dodo z wnętrza wyspy muszą więc odpowiadać wprowadzone na nią drapieżniki.
Q 11W którym roku najprawdopodobniej zabito ostatnie dronty dodo?
1662
Dodo występował endemicznie na Mauritiusie, który Holendrzy zajmowali w latach 1598–1710.
Q 12Kto w 1758 roku opisał dodo zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego?
Karol Linneusz
Opis ukazał się w 10. edycji „Systema Naturae”, a jako miejsce pochodzenia okazu błędnie wskazano w nim Indie.
Q 13Co oprócz głowy ocalało do 1755 roku z wypchanego dodo z Ashmolean Museum?
stopa
Aż do 1865 roku te części ciała były jedynymi dostępnymi okazami muzealnymi dodo.
Którą część dodo, oprócz piersi, dawni osadnicy na Mauritiusie uważali za przysmak?
Q 21Na której wyspie, obok Mauritiusu, żył endemiczny dront blisko spokrewniony z dodo?
Rodrigues
Obie linie drontów oddzieliły się od latającego przodka co najmniej 10 mln lat przed wyłonieniem się tych wysp z oceanu.
Q 22W okolicach którego miesiąca rozpoczynał się prawdopodobnie okres lęgowy dodo?
sierpnia
Pierzenie miało się natomiast zaczynać pod koniec tamtejszego lata, czyli mniej więcej w marcu.
Q 23Na jakim bagiennym obszarze odkryto w 1865 roku pierwsze szczątki kopalne dodo?
Mare aux Songes
Odkrycia dokonali Harry Higginson i George Clark. Dokładne położenie miejsca, z którego wydobyto skamieniałości, nie jest znane.
żołądek
Większość mięsa dodo była za to według zapisków z 1599 roku trudna do pogryzienia.
Q 15Ile wynosiła w przybliżeniu długość ciała dronta dodo?
70–75 cm
Upierzenie dodo było najprawdopodobniej zmienne: mogło mieć różne odcienie szarości i brązu, a także barwę żółtobrązową, czarną i białą.
Q 16W którym mieście przechowywana jest głowa dodo z jedynymi zachowanymi tkankami miękkimi?
Oksford
W pierwszej połowie XVII wieku do Europy docierało zaskakująco mało dodo, zarówno żywych, jak i spreparowanych.
Q 17Co po łacinie oznacza epitet gatunkowy „cucullatus” w naukowej nazwie dodo?
zakapturzony
Słowo wywodzi się od łacińskiego „cucullus”, czyli kaptur. Rodzaj Raphus, do którego należy dodo, jest monotypowy.
Q 18Kto najprawdopodobniej odkrył Mauritius w XIII wieku, ale się na nim nie osiedlił?
arabscy kupcy
Pierwszy opis dodo powstał najprawdopodobniej dopiero podczas wyprawy badawczej w 1598 roku.
Q 19Do czego marynarze na Mauritiusie używali kamieni znajdowanych we wnętrznościach dodo?
ostrzenia noży
Obecność takich kamieni wskazuje, że składnikiem diety dodo musiały być twarde nasiona.
Q 20Kto namalował około 1626 roku prawdopodobnie najbardziej znany obraz przedstawiający dodo?
Roelandt Savery
Obraz skopiował angielski ornitolog George Edwards; dzieło przechowywane jest w Muzeum Historii Naturalnej w Londynie.
Q 24Jakiego ptaka miały według relacji Cauche’a z 1651 roku przypominać głosem młode dodo?
gęś
Według tej samej relacji dodo składały jedno białe jajo na ziemi, w stercie trawy w lesie. Jej autor nigdy jednak nie odwiedził Mauritiusu.
Q 25Która choroba była powodem zasypania żwirem bagna ze szczątkami dodo na Mauritiusie?
malaria
Prace wydobywcze wznowiono tam dopiero w 2005 roku i odnaleziono liczne szczątki, w tym kości dodo.
Q 26Na jakiej przybrzeżnej wysepce Mauritiusu mogły zginąć ostatnie dronty dodo?
Ile d’Ambre
Późniejsze doniesienia o dodo mogą nie być wiarygodne, bo tę samą nazwę zaczęto z czasem odnosić do innych ptaków.
Q 27Które miasto przechowuje czaszkę dodo odkrytą w zbiorach w 1840 roku?
Kopenhaga
Czaszka należała początkowo do Bernardusa Paludanusa z Enkhuizen, kolekcjonera rzadkich przedmiotów. Jej pochodzenie nie jest znane.
Q 28Obecność jakich gryzoni na Mauritiusie potwierdzają dawne zapiski holenderskich przybyszów?
szczurów śniadych
Gryzonie te niszczą ptasie lęgi, choć znane są przypadki, gdy ptaki przetrwały mimo ich obecności.
Q 29Który cesarz zlecił Jacobowi Hoefnagelowi uwiecznienie zwierząt ze swojej praskiej menażerii?
Rudolf II
Na jednym z tych obrazów, z około 1602 roku, widnieje dodo. Nie jest jednak pewne, czy ptak rzeczywiście żył w cesarskiej menażerii.
Q 30Kto przeniósł dronta dodo do rodzaju Raphus?
Mathurin Jacques Brisson
Nazwę Raphus wspomniał w 1. tomie swojej „Ornitologie”, a w tomie 5. pokrótce opisał samego dodo.