Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Estonia to niewielkie państwo nad Bałtykiem, które po I wojnie światowej wybiło się na niepodległość, a dziś należy do Unii Europejskiej i NATO. Uchodzi za jeden z najbardziej zinformatyzowanych krajów świata. W quizie sprawdzisz wiedzę o geografii, historii i ustroju Estonii, o języku estońskim i cyfrowej administracji, a także o zabytkach i dziejach Tallinna. Pytania mają różny poziom trudności: od podstaw po ciekawostki dla znawców regionu.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Z którym państwem Estonia graniczy od południa?
Łotwa
Od wschodu sąsiadem Estonii jest Rosja, a od północy kraj oddziela od Finlandii Zatoka Fińska.
Q 02Którego narodu najbliższymi krewnymi są Estończycy?
Finów
Oba kraje różni między innymi to, że w Estonii przez wieki silne były wpływy niemieckie, a dziś mieszka tam duża mniejszość rosyjska.
Q 03Pod jaką nazwą przeszły do historii estońskie protesty niepodległościowe z 1988 roku?
śpiewająca rewolucja
W Tallinnie demonstrowało wtedy 300 tys. Estończyków, przywrócono flagę narodową, a w listopadzie Rada Najwyższa przyjęła deklarację suwerenności.
Q 04Do której grupy językowej należy język estoński?
ugrofińskiej
Estoński jest bardzo blisko spokrewniony z językiem fińskim, a w szkołach jako pierwszego języka obcego uczy się dziś raczej angielskiego.
Q 05Która waluta zastąpiła w niepodległej Estonii przejściowe talony?
korona
Stało się to w 1992 roku, kiedy Estonia jako pierwsze państwo powstałe po rozpadzie ZSRR opuściła strefę rublową.
Q 06W którym roku Estonia przyjęła walutę euro?
2011
Cztery lata wcześniej kraj został przyłączony do strefy Schengen, a od 2004 roku należy do NATO i Unii Europejskiej.
Q 07Jak nazywa się jednoizbowy parlament Estonii?
Riigikogu
Zasiada w nim 101 deputowanych wybieranych na cztery lata, a partie muszą przekroczyć próg wyborczy 5%.
Q 08Jaką cyfrową koncepcję Estonia wprowadziła jako pierwszy kraj na świecie?
e-rezydencja
Program pozwala obcokrajowcom rejestrować firmy przez internet i zdalnie nimi zarządzać; do końca 2023 roku skorzystało z niego ponad 100 000 osób z 181 krajów.
Q 09Jak nazywa się największe jezioro Estonii, leżące na granicy z Rosją?
Pejpus
W Estonii jest ponad 1000 jezior, które zajmują około 5% powierzchni kraju.
Q 10Jak nazywa się estoński epos narodowy, wydany w latach 1857–1861?
Kalevipoeg
Epos ukazał się, gdy Estonia należała do Imperium Rosyjskiego, a niedługo później, w latach 1880–1890, nasiliła się polityka rusyfikacji.
Q 11Jak nazywano estoński ruch oporu przeciw sowieckiej okupacji w latach 1944–1953?
Leśni Bracia
W tych latach 15 tys. osób zginęło lub zmarło z głodu, a w 1949 roku rozpoczęła się kolektywizacja.
Q 12Która wojna sprawiła, że Estonia stała się częścią Imperium Rosyjskiego?
wielka wojna północna
Mimo zmiany władzy wyznanie luterańskie, niemiecka administracja i status szlachty pozostały niezmienione.
Q 13Co po polsku oznacza nazwa estońskiej stolicy, Tallinna?
Duńskie Miasto
Wpływy skandynawskie są w Estonii silne, a po 1918 roku rząd zabiegał o przyjęcie kraju do kręgu państw nordyckich.
Q 21W którym roku powstał Uniwersytet Dorpacki, najstarsza uczelnia Estonii?
1632
To także największy i najbardziej prestiżowy uniwersytet w kraju; w chwili jego założenia Estonia liczyła zaledwie około 70–100 tys. mieszkańców.
Q 22Który duński król opanował w 1219 roku północną Estonię z Tallinnem?
Waldemar II Zwycięski
Po podboju powstało Księstwo Estonii, które przetrwało do połowy XIV wieku, gdy Duńczycy sprzedali swoje ziemie inflanckiej gałęzi zakonu krzyżackiego.
Q 23Ile wysp i wysepek wchodzi w skład Estonii?
2355
Największe z nich to Sarema i Hiuma, a wszystkie razem zajmują 4,2 tys. km², czyli 9,2% powierzchni kraju.
Q 14Po którym wydarzeniu Estonia zadeklarowała 20 sierpnia 1991 roku niepodległość?
puczu Janajewa
ZSRR uznał tę deklarację 6 września, a już w marcu tego samego roku za niepodległością opowiedziało się w referendum 78% obywateli.
Q 15Którego dnia 1918 roku ogłoszono deklarację niepodległości Estonii?
24 lutego
Po deklaracji przyszła zwycięska wojna o niepodległość z Rosją, toczona w latach 1918–1920.
Q 16Dokąd w 2007 roku przeniesiono z centrum Tallinna pomnik żołnierza radzieckiego?
na cmentarz wojskowy
Przeniesienie wywołało gwałtowne zamieszki rosyjskiej mniejszości, a Estonia stała się celem największego w historii ataku cybernetycznego na infrastrukturę rządu.
Q 17Który rzymski historyk jako pierwszy pisał o ludach Aestii?
Tacyt
Od zlatynizowanej nazwy Aestii, nadanej przez starożytnych Germanów ludom mieszkającym na północny wschód od Wisły, może się wywodzić nazwa Estonii.
Q 18Kto został prezydentem Estonii w 1992 roku, gdy premierem był Mart Laar?
Lennart Meri
Obaj byli konserwatystami i stanęli na czele państwa po pierwszych wyborach parlamentarnych, gdy wprowadzono też restrykcyjne prawo o obywatelstwie.
Q 19W którym mieście Rosja radziecka uznała w 1920 roku niepodległość Estonii?
Tartu
Traktat zawarto 2 lutego, a Rosja radziecka zrezygnowała w nim także z „eksportu rewolucji”; w tym samym roku odbyły się pierwsze wybory do parlamentu.
Q 20Ile metrów n.p.m. ma Suur Munamägi, najwyższy punkt Estonii?
318
Większość kraju to niziny o średniej wysokości 50 m, a rzeźbę terenu ukształtował lodowiec: moreny, drumliny, ozy i jeziora.
Q 24Który polityk objął w 1934 roku urząd premiera Estonii i zapoczątkował „erę milczenia”?
Konstantin Päts
Zawiesił działalność parlamentu, stowarzyszeń i partii politycznych, a w 1938 roku, po reformie ustrojowej, został prezydentem.
Q 25Jaki odsetek mieszkańców Estonii zadeklarował w spisie z 2021 roku związek z jakąś religią?
29%
Aż 58% odpowiadających stwierdziło, że nie czuje się związanych z żadną religią.
Q 26W których miastach miał siedzibę estoński rząd na emigracji w latach 1944–1990?
Sztokholm i Oslo
Rząd ten przeciwstawiał się aneksji kraju przez ZSRR, której nie uznały między innymi Stany Zjednoczone i Watykan.
Q 27Na ustroju którego państwa wzorowano konstytucję Estonii z 1920 roku?
Szwajcarii
Ustawa dawała silną pozycję parlamentowi, nie przewidywała głowy państwa, a zmiany w prawie uchwalano w referendum.
Q 28Która rzeka jest najdłuższa w Estonii?
Võhandu
Sieć rzeczna jest w Estonii gęsta, zwłaszcza na południu, a klimat kraju ma charakter przejściowy między morskim i kontynentalnym.
Q 29Który arabski badacz umieścił w 1154 roku Tallinn w swoim atlasie?
al-Idrisi
Miasto występuje w tym atlasie pod nazwą Kalawin (Kalevan), a zręby późniejszego Tallinna pojawiły się około 1050 roku.
Q 30W który dzień tygodnia w parlamencie Estonii odbywa się godzina pytań do premiera?
środa
Rząd odpowiada przed parlamentem, który kontroluje go także poprzez wotum zaufania lub nieufności oraz interpelacje.