Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Grecja to kolebka demokracji, filozofii i igrzysk olimpijskich, ale też kraj 2500 wysp, górskich pasm i letniego wiatru meltemi, który co roku wieje nad Morzem Egejskim. Ten quiz łączy geografię i historię współczesnej Grecji – od powstania przeciw Turkom, przez wejście do NATO i strefy euro, po triumf na EURO – z mitami o Zeusie: jego narodzinach na Krecie, walce z Kronosem i Tyfonem oraz miejscach kultu. Sprawdź, czy odróżniasz Dodonę od Olimpii i wiesz, skąd wziął się róg obfitości.
Wszystkie 26 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Z jakim bogiem rzymskim utożsamiano Zeusa?
Jowisz
Grecy nazywali Zeusa „ojcem bogów i ludzi”; jego atrybutami były pioruny, orzeł i tarcza.
Q 02W którym roku reprezentacja Grecji w piłce nożnej wygrała mistrzostwa Europy?
2004
Drugim ulubionym sportem Greków jest koszykówka: w 2006 roku reprezentacja zdobyła wicemistrzostwo świata po pokonaniu USA.
Q 03Które morze oblewa Grecję od zachodu?
Jońskie
Grecja ma dostęp do czterech mórz: od wschodu do Egejskiego i Kreteńskiego, a od południa do Śródziemnego.
Q 04Jaki kanał oddziela półwysep Peloponez od kontynentalnej części Grecji?
Koryncki
Grecja kontynentalna wraz z Peloponezem należy do Półwyspu Bałkańskiego, a prawie jedna piąta powierzchni kraju przypada na wyspy rozrzucone po morzach Egejskim i Jońskim.
Q 05Co Reja podała Kronosowi do połknięcia zamiast nowo narodzonego Zeusa?
kamień zawinięty w pieluchy
Kronos pożerał własne potomstwo z powodu klątwy Uranosa, która przepowiadała, że jedno z jego dzieci pozbawi go tronu.
Q 06W którym roku Grecja zrezygnowała z własnej waluty na rzecz euro?
2002
Po wejściu do strefy euro bilans handlu zagranicznego załamał się z −20 mld dolarów w 2001 do −65 mld dolarów w 2008 roku.
Q 07W którym roku padł Konstantynopol, a wraz z nim zginął ostatni cesarz bizantyński?
1453
Władca zginął 29 maja, a w Cesarstwie Wschodniorzymskim język grecki był językiem urzędowym już od VIII wieku.
Q 08Na której wyspie Reja potajemnie urodziła Zeusa?
Kreta
Poród odbył się w ukryciu na górze Dikte lub Ida. Na wyspie pokazywano później także grób Zeusa, którego lokalizacja jest dziś nieznana.
Q 09W którym roku wybuchło greckie powstanie przeciw panowaniu tureckiemu?
1821
Walki rozpoczęły się 17 marca w okręgu Mani na Peloponezie, gdzie powstańcy zdobyli wszystkie trzy tureckie zamki garnizonowe.
Q 10W proteście przeciw tureckiej napaści na które państwo Grecja wystąpiła w 1974 roku z NATO?
Cypr
Przerwa w członkostwie trwała do 1980 roku, kiedy Grecja ponownie wstąpiła do Sojuszu, do którego należała od 1952 roku.
Q 11W którym roku wojskowi przejęli władzę w Grecji w wyniku zamachu stanu?
1967
Rządy junty obalono w 1974 roku, zastępując je władzą wybraną demokratycznie; rok później uchwalono obowiązującą do dziś konstytucję.
Q 12Jak nazywa się suchy wiatr wiejący latem nad Morzem Egejskim, zwany też etezją?
meltemi
Wiatr budzi się zwykle około południa, osiąga wczesnym popołudniem siłę 4–8 stopni w skali Beauforta i cichnie o zmierzchu. Najsilniej wieje nad Cykladami i koło wyspy Kos.
Q 13W którym roku zakończone sukcesem powstanie przyniosło Grecji niepodległość?
1830
Powstańców wsparły Anglia, Francja i Rosja, a nowe królestwo objęło początkowo tylko Peloponez i środkową Grecję.
Q 21Jaki osmański system pozwolił Grekom zachować odrębność kulturową pod rządami tureckimi?
system milletów
Imperium było posegregowane etnicznie, a zachowana w ten sposób odrębność Greków odegrała ważną rolę w późniejszym odzyskiwaniu niepodległości.
Q 22Który król Grecji wykazywał w czasie I wojny światowej silne sympatie proniemieckie?
Konstantyn I
Grecja długo pozostawała neutralna; do wojny po stronie Ententy przystąpiła 27 czerwca 1917 w atmosferze zamachu stanu, a monarcha został zdetronizowany.
Q 23Który arcybiskup stoi obecnie na czele Autokefalicznego Kościoła Greckiego?
Hieronim II
Zwierzchnik nosi tytuł metropolity Aten i całej Hellady, a Kościół dzieli się na 81 diecezji z 9000 kościołów i 300 monasterów, nie licząc Świętej Góry Athos.
Q 14Ile spośród około 2500 greckich wysp jest zamieszkanych?
165
Największą wyspą jest Kreta o powierzchni około 8260 km², a za nią plasują się Eubea, Lesbos i Rodos.
Q 15Którym z kolei dzieckiem Rei i Kronosa był Zeus?
szóstym
Jego rodzeństwem byli Hestia, Demeter, Hera, Posejdon i Hades; Hera została później także jego żoną.
Q 16Jak nazywa się najwyższy szczyt Grecji, wznoszący się w masywie Olimpu?
Mitikas
Szczyt sięga 2918 m n.p.m. Pasma górskie zajmują blisko 81% powierzchni Grecji, a niziny ciągną się głównie wzdłuż wybrzeży.
Q 17Jaką rocznicę upamiętnia greckie święto narodowe Dzień „Nie!” obchodzone 28 października?
odrzucenia ultimatum Mussoliniego
W obu wojnach światowych Grecy walczyli po stronie aliantów; po kapitulacji w 1941 roku większością kraju administrował faszystowski rząd kolaboracyjny.
Q 18Jaką długość ma linia brzegowa Grecji, dziesiąta pod względem długości na świecie?
14 880 km
Tak długie wybrzeże to zasługa około 2500 wysp, z których najważniejsze to Kreta, Dodekanez, Cyklady i Wyspy Jońskie.
Q 19W którym mieście zawarto w 1923 r. traktat zatwierdzający wymianę ludności grecko-turecką?
Lozanna
Kryterium wymiany była wyznawana religia. Poprzedziła ją klęska greckiej ofensywy w głąb Anatolii i pogromy ludności prawosławnej w Azji Mniejszej.
Q 20W którym roku Rzymianie zajęli Półwysep Bałkański i wyspy greckie?
146 p.n.e.
Grecja stała się prowincją rzymską, ale nowi władcy przyjęli grecką kulturę i rozprzestrzenili ją po całym swoim imperium.
Q 24Jak nazywa się reforma, która od 1 stycznia 2011 r. określa podział administracyjny Grecji?
Kallikratesa
Kraj podzielono na 7 zdecentralizowanych administracji, 13 regionów i 325 gmin, likwidując dawne nomosy, czyli prefektury.
Q 25Która dawna polska nazwa Grecji pojawiała się w źródłach z XVI i XVII wieku?
Achaja
W XVIII wieku notowano nazwę Liwadyja, a Hellas pojawiał się w XVIII i XIX stuleciu. Od XVI wieku podstawową formą jest Grecyja, później zapisywana jako Grecja.
Q 26Mieszkańcy której beockiej miejscowości nazywali się Graikoi, co dało początek nazwie Graecia?
Tanagra
Ta grupa Hellenów jako pierwsza osiedliła się w Italii, dlatego Rzymianie nazwali cały kraj „ziemią Greków”, a od łacińskiej Graecia pochodzi polska nazwa Grecja.