Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Irlandia Północna to kraj wchodzący w skład Zjednoczonego Królestwa, położony na wyspie Irlandii. Jej historię naznaczył wieloletni konflikt, zakończony porozumieniem pokojowym z 1998 r. Quiz sprawdza wiedzę o dziejach kraju, jego mieszkańcach, językach, wyznaniach i transporcie. Osobny blok pytań dotyczy Londonderry, drugiego co do wielkości miasta, oraz sporu o jego nazwę. Pytania mają różny poziom trudności: od podstaw po liczby ze spisów powszechnych.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jakie miasto jest stolicą Irlandii Północnej?
Belfast
W tym samym mieście leży jeden z dwóch głównych portów morskich kraju, a w jego północnej części zaczyna się autostrada M2.
Q 02Którą część wyspy Irlandii zajmuje Irlandia Północna?
północno-wschodnią
Kraj nie jest samodzielnym państwem: stanowi część Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej.
Q 03Jak nazywa się porozumienie, które rozstrzygnęło wieloletni konflikt w Irlandii Północnej?
wielkopiątkowe
Układ dał też Republice Irlandii możliwość przedstawiania poglądów i propozycji w sprawach spornych między dwoma rządami.
Q 04O co walczyła Irlandzka Armia Republikańska (IRA) w Irlandii Północnej?
Połączenie z Irlandią
Po latach walki organizacja ta ogłosiła całkowite rozbrojenie.
Q 05Który organ, utworzony w 1998 r., wykonuje część władzy ustawodawczej w Irlandii Północnej?
Zgromadzenie Irlandii Północnej
Organ ten powstał na podstawie ustawy o Irlandii Północnej, przyjętej w ramach porozumienia kończącego konflikt północnoirlandzki.
Q 06Ile z dziewięciu hrabstw Ulsteru pozostało przy Zjednoczonym Królestwie po podziale Irlandii?
sześć
W hrabstwach tych dominowali protestanci, w większości potomkowie szkockich i angielskich osadników.
Q 07Które środowiska polityczne szeroko stosują nazwę Derry zamiast Londonderry?
nacjonalistyczne
Druga strona sporu preferuje dłuższą nazwę, dlatego nazwa miasta od lat pozostaje przedmiotem kontrowersji.
Q 08Który język był w 2021 r. głównym językiem 1,1% mieszkańców Irlandii Północnej?
polski
Wskazało go 20 100 osób, podczas gdy litewski był głównym językiem 9000 mieszkańców, czyli 0,5%.
Q 09Dzięki czemu mieszkańcy Londonderry odparli w 1689 r. atak armii katolickiej?
Mocnym murom obronnym
Wydarzenie to co roku upamiętniają marsze protestantów, które prowokują konflikty z katolikami.
Q 10Pod koniec których lat XX wieku wybuchł krwawy konflikt w Irlandii Północnej?
sześćdziesiątych
Naprzeciw siebie stanęli republikanie, dążący do zjednoczenia wyspy, oraz unioniści.
Q 11Nad jaką rzeką leży Londonderry?
Foyle
Miasto leży w hrabstwie o tej samej nazwie, a po irlandzku nazywa się Doire lub Doire Cholm Chille.
Q 12Którego dnia doszło w Londonderry do tak zwanej krwawej niedzieli?
30 stycznia 1972
Stało się to w tej samej katolickiej dzielnicy, w której trzy lata wcześniej toczyły się starcia z udziałem armii i policji.
Q 13Co oznacza irlandzkie słowo „doire”, od którego wywodzi się nazwa Derry?
las dębowy
Słowo to występuje również w formie „daire”, a nazwa Derry jest starsza od oficjalnej nazwy miasta.
Q 21Jaki odsetek ludności Irlandii Północnej stanowili katolicy według spisu z 2021 r.?
42,3%
Protestantów było 37,3%, a 17,4% osób nie identyfikowało się z żadną religią albo żadnej nie zadeklarowało.
Q 22Ilu mieszkańców liczyła Irlandia Północna według spisu z 2001 r.?
1 685 267
Aż 91,0% badanych urodziło się na miejscu, a 3,7% w Anglii; spis wykonano przed otwarciem brytyjskiego rynku pracy dla nowych krajów Unii.
Q 23Która należąca do rządu firma organizuje transport lokalny w Irlandii Północnej?
Translink
Do firmy należą m.in. Ulsterbus, Goldline i NI Railways; większość jej spółek zajmuje się transportem autobusowym.
Q 14Którzy dwaj współtwórcy porozumienia pokojowego z 1998 r. dostali Pokojową Nagrodę Nobla?
John Hume i David Trimble
Układ ten rozstrzygnął trwający wiele dekad spór między zwolennikami pozostania w Wielkiej Brytanii a zwolennikami włączenia do Republiki Irlandii.
Q 15Który święty założył w 546 r. klasztor w miejscu dzisiejszego Londonderry?
Kolumba
Właśnie z tego roku pochodzą pierwsze wzmianki dotyczące miasta.
Q 16Jaki język zna choć częściowo 10,4% mieszkańców Irlandii Północnej (spis z 2021 r.)?
Ulster Scots
Taką znajomość zadeklarowało 190 600 osób, choć tylko znikoma ich liczba używa tego języka jako głównego.
Q 17W którym roku Irlandzka Armia Republikańska ogłosiła całkowite rozbrojenie?
2005
Nastąpiło to kilka lat po zawarciu porozumienia pokojowego, które zakończyło konflikt północnoirlandzki.
Q 18Jaką część ludności całej wyspy Irlandii stanowili w 2011 r. mieszkańcy Irlandii Północnej?
30%
Kraj liczył wtedy 1 810 863 mieszkańców, co odpowiadało zarazem około 3% populacji Wielkiej Brytanii.
Q 19Który król ustanowił w 1613 r. statut, z którego wynika oficjalna nazwa Londonderry?
Jakub I
Starsza nazwa, Derry, wywodzi się z języka irlandzkiego.
Q 20Dla jakiego odsetka mieszkańców Irlandii Północnej angielski był w 2021 r. językiem głównym?
95,4%
Jeszcze więcej osób, bo 98,9% społeczeństwa, potrafi posługiwać się tym językiem dobrze lub bardzo dobrze.
Q 24W którym roku język irlandzki zyskał w Irlandii Północnej status języka oficjalnego?
2022
Stało się to w grudniu; angielski jest językiem urzędowym jedynie de facto, bo jego status nie jest uregulowany prawnie.
Q 25Na ile dystryktów podzielona jest Irlandia Północna?
11
Wśród miast kraju są między innymi Lisburn, Newry, Armagh, Omagh i Enniskillen.
Q 26Ilu mieszkańców liczyło Londonderry w 2011 r.?
83 163
Pod względem wielkości miasto zajmuje drugie miejsce w Irlandii Północnej.
Q 27Jaki odsetek mieszkańców Irlandii Północnej znał w 2021 r. choć częściowo język irlandzki?
12,4%
To 228 600 osób, ale jako głównym posługuje się tym językiem zaledwie 0,3% mieszkańców, czyli około 6 tys. osób.
Q 28W którym roku rada Londonderry zmieniła własną nazwę na Derry City Council?
1984
Od tamtej pory władze samorządowe prowadzą starania także o zmianę nazwy samego miasta.
Q 29Która autostrada w Irlandii Północnej ma tylko 1,3 km i jest mostem nad rzeką Lagan?
M3
Najdłuższa z głównych autostrad kraju ma 61 km i łączy stolicę z Dungannon.
Q 30W którym roku weszła w życie ustawa oddzielająca Kościół Irlandii od państwa?
1871
Samą ustawę uchwalono dwa lata wcześniej, w 1869 r.; Irlandia Północna nie ma kościoła państwowego.