Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Titicaca, położone na wysokości 3812 m n.p.m. na pograniczu Peru i Boliwii, jest największym jeziorem wysokogórskim na Ziemi i największym jeziorem Ameryki Południowej. Według legend Inków to tutaj narodziło się Słońce i pierwsi władcy imperium. Quiz obejmuje geografię jeziora, jego wyspy i zabytki inkaskie, mieszkające nad nim ludy oraz problemy ekologiczne, z jakimi zmaga się akwen. Osobna część pytań dotyczy Telmatobius culeus, endemicznej żaby z Titicaca, która oddycha głównie przez luźne fałdy skóry.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jaki rekord wśród jezior wysokogórskich dzierży Titicaca?
Największe na Ziemi
Po hiszpańsku jezioro nazywa się Lago Titicaca; leży na terenie dwóch państw, Peru i Boliwii.
Q 02Co najpoważniej zagraża wodom jeziora Titicaca?
Ścieki komunalne
Źródłem zanieczyszczeń są peruwiańskie miasta Puno i Juliaca oraz boliwijska Copacabana.
Q 03Jaki rodzaj działalności czyni Titicaca najwyżej położonym jeziorem tego typu na świecie?
Żegluga handlowa
Nad jeziorem leżą duże porty, w tym peruwiańskie Puno, którego mieszkańcy żyją głównie z rybołówstwa i turystyki.
Q 04Z jakiego języka pochodzi nazwa jeziora Titicaca?
Keczua
Nazwa wzięła się ze skojarzenia, jakie rodzi kształt akwenu, i w wolnym tłumaczeniu odnosi się do polującej pumy.
Q 05Jak nazywają się pływające sztuczne wysepki na jeziorze Titicaca?
Uros
Jest ich ponad 40, a część zamieszkują Indianie Uru; obok nich na jeziorze leży kilka wysp naturalnych.
Q 06Co spływa do Titicaca z okolicznych pól, stanowiąc dodatkowe zagrożenie dla jeziora?
Nawozy sztuczne
Zanieczyszczenia rolnicze dochodzą do problemów wywołanych przez nieoczyszczone ścieki z miast położonych nad jeziorem.
Q 07Na jakiej wysokości nad poziomem morza leży jezioro Titicaca?
3812 m
Jezioro ma 190 km długości, do 80 km szerokości i powierzchnię 8372 km², a jego maksymalna głębokość sięga 281 m.
Q 08Co w wolnym tłumaczeniu oznacza nazwa Titicaca?
Pumę polującą na królika
Tak jezioro widzieli Indianie, którzy dopatrzyli się zwierzęcego kształtu w zarysie akwenu.
Q 09Dla których ludów indiańskich Wyspa Słońca pozostaje miejscem świętym?
Ajmara i Keczua
Oba ludy zamieszkują zarówno Boliwię, jak i Peru, czyli państwa, między które podzielone jest jezioro.
Q 10W której części zagłębienia Altiplano leży jezioro Titicaca?
Północnej
Jezioro rozciąga się między wschodnimi i zachodnimi pasmami Andów, w obszarze zwanym Andami Środkowymi.
Q 11Gdzie na południowo-wschodnim brzegu Titicaca mieścił się główny ośrodek prekolumbijskiej kultury?
Tiahuanaco
Kultura, której centrum tam leżało, nosi tę samą nazwę co samo stanowisko; pozostałości budowli znajdują się po stronie boliwijskiej.
Q 12Czym w istocie jest Laguna Maracaibo, choć bywa nazywana jeziorem większym od Titicaca?
Zatoką morską
Po hiszpańsku nazywa się ją Lago de Maracaibo, stąd częste zaliczanie jej do jezior.
Q 13Jak Inkowie nazywali Słońce, które według legendy narodziło się na Wyspie Słońca?
Inti
Na tej samej wyspie mieli przyjść na świat pierwsi Inkowie: Manco Capac i jego siostra, a zarazem żona, Mama Ocllo.
Q 21Ilu Indian mieszka na Wyspie Słońca?
2000
Mieszkańcy żyją wśród licznych pozostałości z okresu inkaskiego, rozsianych po całej wyspie.
Q 22Jaka cieśnina łączy dwie części jeziora Titicaca?
Tiquina
Obie części noszą osobne nazwy: mniejsza to Lago Huinaymarca, większa – Lago Chucuito.
Q 23W którym wieku w kościele w Copacabanie pojawiła się figura Matki Boskiej Opiekunki Jeziora?
XVI
Wykonanie niewielkiej drewnianej figury przypisuje się potomkowi Inki, a miejscowość słynie dziś z pielgrzymek do niej.
Q 24W której epoce geologicznej najprawdopodobniej powstało tektoniczne jezioro Titicaca?
Q 14Wprowadzenie jakiej ryby zaburzyło równowagę ekosystemu jeziora Titicaca?
Pstrąga kanadyjskiego
Skutkiem było zubożenie mikrofauny i flory oraz wyginięcie niemal połowy i tak nielicznych gatunków ryb.
Q 15Na której wyspie jeziora Titicaca znajduje się klasztor kapłanek słońca?
Wyspa Księżyca
Ta wyspa jest nieco mniejsza od sąsiedniej, najchętniej odwiedzanej przez turystów wyspy z zabytkami inkaskimi.
Q 16Jak Peruwiańczycy nazywają większą część jeziora Titicaca?
Lago Grande
Boliwijczycy używają innych nazw: mniejszą część zwą Lago Huiñaymarca, a większą Lago Chucuito.
Q 17Ile waży maksymalnie Telmatobius culeus, żaba z jeziora Titicaca?
250 g
Żaba odżywia się głównie ślimakami i skorupiakami, a rozmnaża się przez cały rok.
Q 18Czym pokryta jest silnie zanieczyszczona zatoka Puno na jeziorze Titicaca?
Zieloną rzęsą
Miasta nad jeziorem, w tym Puno, nie mają oczyszczalni ścieków, stąd tak silne zanieczyszczenie zatoki.
Q 19Ile kilometrów długości ma Wyspa Słońca na jeziorze Titicaca?
10 km
Wyspa jest dwukrotnie dłuższa niż szersza: w najszerszym miejscu mierzy 5 km.
Q 20Jaka część nielicznych gatunków ryb Titicaca wyginęła po zaburzeniu ekosystemu?
Prawie połowa
Oprócz ryb ucierpiały mikrofauna i flora jeziora, które uległy znacznemu zubożeniu.
Miocen
Ślady dawnej linii brzegowej świadczą o tym, że w przeszłości jezioro było znacznie większe niż dziś.
Q 25Które miasto jest największym boliwijskim ośrodkiem nad jeziorem Titicaca?
Guaquí
Mieszkańcy nadjeziornych miast utrzymują się przede wszystkim z rybołówstwa i turystyki.
Q 26W którym roku założono Rezerwat Narodowy Titicaca?
1978
Rezerwat utworzono po peruwiańskiej stronie jeziora; ochronę utrudnia podział akwenu między dwa państwa o chłodnych relacjach.
Q 27Do jakiej rodziny należy Telmatobius culeus, płaz endemiczny dla jeziora Titicaca?
Telmatobiidae
To płaz bezogonowy zagrożony wyginięciem, którego populacja szybko maleje wraz z degradacją jego środowiska.
Q 28Pozostałością jakiego dawnego śródlądowego morza jest jezioro Titicaca?
Lago Ballivian
To dawne morze pokrywało niegdyś całe Altiplano, a jego poziom obniżyły procesy geologiczne i intensywne parowanie.
Q 29W skład którego kompleksu na Wyspie Słońca wchodzi święta skała z inkaskiej legendy stworzenia?
Chincana
Drugim najsłynniejszym zabytkiem inkaskim wyspy jest Pilko Kaina.
Q 30W której miejscowości na Wyspie Słońca działa muzeum znalezisk archeologicznych?
Challapampa
Część zgromadzonych tam przedmiotów archeolodzy odnaleźli na wyspie, a niektóre wykonano ze szczerego złota.