Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Krucjaty, czyli wyprawy krzyżowe, to średniowieczne wyprawy zbrojne podejmowane na wezwanie papieża. Najsłynniejsze z nich kierowano w latach 1095–1291 do Ziemi Świętej. W quizie sprawdzisz, co wiesz o wodzach kolejnych wypraw, ich celach i klęskach, o krucjatach ludowych i dziecięcej, a także o wyprawach nad Bałtyk i przeciw heretykom. Nie zabrakło też pytań o templariuszy – zakon rycerski, który wyrósł z ruchu krzyżowego i trafił nawet na ziemie polskie.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Który papież wezwał do I wyprawy krzyżowej podczas synodu w Clermont?
Urban II
Wyprawa z lat 1096–1099 była jedyną, która zakończyła się pełnym sukcesem wojsk Zachodu.
Q 02Który król Anglii był jednym z trzech wodzów III wyprawy krzyżowej?
Ryszard I Lwie Serce
Jego siły zwyciężyły w bitwach pod Arsuf i Jafą, ale nie zdecydował się na oblężenie Jerozolimy i zawarł z przeciwnikiem ugodę.
Q 03Zdobycie Jerozolimy przez wojska którego władcy wywołało III wyprawę krzyżową?
Saladyna
Wyprawa trwała w latach 1189–1192, a na jej czele stanęli aż trzej monarchowie: cesarz oraz królowie Francji i Anglii.
Q 04Nad którym morzem toczyły się krucjaty północne, prowadzone od XII do XIV wieku?
Bałtyckim
Zalicza się do nich między innymi krucjaty połabskie, pruskie, liwońskie, szwedzkie i litewskie.
Q 05Które prawosławne miasto stało się ostatecznie celem IV wyprawy krzyżowej?
Konstantynopol
Pierwotnym celem wyprawy była Palestyna, a zmiany kierunku nie powstrzymało nawet potępienie ze strony papieża.
Q 06Pod które miasto wyruszyła w 1444 roku jedna z krucjat antytureckich?
Warnę
Papieże ogłosili trzy takie wyprawy do walki z Imperium Osmańskim; wcześniejsza, z 1396 roku, dotarła pod Nikopolis.
Q 07Co oznacza łacińskie słowo „templum”, od którego pochodzi nazwa templariuszy?
świątynia
Zakon miał siedzibę w Jerozolimie, w pobliżu budowli nazywanej wówczas imieniem króla Salomona.
Q 08Jak zginął cesarz Fryderyk I Barbarossa podczas III wyprawy krzyżowej?
utonął
Cesarz był jednym z trzech wodzów tej wyprawy; po jego śmierci walkę w Ziemi Świętej prowadzili królowie Francji i Anglii.
Q 09Ilu rycerzy na jednym wierzchowcu przedstawiała pieczęć zakonu templariuszy?
dwóch
Wizerunek ten symbolizował pokorę i ubóstwo zakonników.
Q 10Zdobycie którego miasta przez mameluków w 1291 roku zamyka epokę wielkich krucjat?
Akki
Epokę tę liczy się od synodu w Clermont w 1095 roku; później ruch krzyżowy zaczął zamierać.
Q 11Przeciw któremu krajowi skierowano V wyprawę krzyżową w latach 1217–1221?
Egiptowi
Krzyżowcom udało się zdobyć Damiettę, ale nie wykorzystali tego sukcesu i wkrótce zostali wyparci.
Q 12Utrata którego hrabstwa na rzecz muzułmanów stała się powodem II wyprawy krzyżowej?
Edessy
Wyprawa trwała w latach 1147–1149 i zakończyła się odstąpieniem krzyżowców od oblężenia Damaszku.
Q 13Które miasto zaatakowała w 1270 roku VII wyprawa krzyżowa?
Tunis
Celem było zmuszenie tamtejszego władcy do przejścia na chrześcijaństwo, lecz oblężenie się nie powiodło, a w obozie wybuchła zaraza.
Przeciw komu głównie skierowano krucjaty albigeńskie na początku XIII wieku?
Q 21W której krainie krzyżowcy ludowi dokonali w 1096 roku rzezi ludności żydowskiej?
Nadrenii
Po wkroczeniu do Azji Mniejszej uczestnicy tej wyprawy zostali zmasakrowani przez oddziały sułtana Kilidż Arslana.
Q 22Przeciw któremu państwu, świeżo nawróconemu na islam, skierowano krucjatę antytatarską?
Złotej Ordzie
Wyprawę przeprowadzono pod koniec XIV wieku i zakończyła się ona niepowodzeniem.
Q 23Dzięki staraniom którego księcia templariusze osiedlili się w 1226 roku na Śląsku?
Henryka Brodatego
Pierwszą na tych ziemiach siedzibę, czyli komandorię, zakonnicy założyli w Oleśnicy Małej koło Oławy.
katarom
Walki toczyły się w Langwedocji w południowej Francji i objęły także waldensów oraz inne grupy potępione przez Kościół rzymski.
Q 15Który król Francji zorganizował VI wyprawę krzyżową w latach 1248–1254?
Ludwik IX
Krzyżowcy ponownie zdobyli Damiettę, lecz po klęskach pod Al-Mansurą i Fariskur monarcha sam dostał się do niewoli.
Q 16Który kaznodzieja poprowadził w 1096 roku I wyprawę ludową?
Piotr z Amiens
W wyprawach ludowych szły tłumy chłopów, biedoty i pospolitych przestępców, często z całymi rodzinami.
Q 17Który cesarz rzymsko-niemiecki zorganizował wyprawę do Ziemi Świętej w latach 1228–1229?
Fryderyk II
Była to raczej misja dyplomatyczna niż wyprawa zbrojna: rokowania przyniosły krzyżowcom Jerozolimę, a także Betlejem i Nazaret.
Q 18Jak w Bizancjum i na Bliskim Wschodzie nazywano rycerzy lotaryńskich z I krucjaty?
Frankami
Obok nich w wyprawie szli Normanowie i Prowansalczycy, a jej zwieńczeniem było utworzenie Królestwa Jerozolimskiego.
Q 19Który papież zawiesił zakon templariuszy na soborze w Vienne w 1312 roku?
Klemens V
Papież uległ naciskom króla Francji, rzekomo zadłużonego u zakonu, a zarazem uniewinnił templariuszy od zarzutów o herezję.
Q 20Który doża wenecki nakłonił krzyżowców IV wyprawy do ataku na Bizancjum?
Henryk Dandolo
Krzyżowcy zdobyli najpierw Zadar, a po podboju stolicy cesarstwa utworzyli małe państwo nazwane Cesarstwem Łacińskim.
Q 24W którym kraju posiadłości templariuszy przejął nowy zakon Rycerzy Chrystusa?
Portugalii
Zdecydowały o tym wyjątkowe stosunki zakonu z tamtejszymi władcami, którzy nadawali mu przywileje w zamian za śluby wierności.
Q 25Który król Węgier był jednym z dowódców V wyprawy krzyżowej?
Andrzej II
Obok niego wyprawie z lat 1217–1221 przewodził między innymi książę Antiochii Boemund IV.
Q 26W którym roku muzułmanie po raz pierwszy zdobyli Jerozolimę?
638
Wydarzenie to wywołało ogromne poruszenie w świecie chrześcijańskim, podobnie jak ponowne zajęcie miasta przez Turków seldżuckich w XI wieku.
Q 27W którym roku krzyżowcy zdobyli i splądrowali Aleksandrię podczas wyprawy morskiej?
1365
Wyprawę tę nazywa się krucjatą aleksandryjską; doszło do niej już po tym, jak ruch krzyżowy zaczął zamierać.
Q 28Na terenie której krainy toczyła się pod koniec XIII wieku krucjata aragońska?
Katalonii
Kampania przeciw Królestwu Aragonii była częścią większej wojny o dominację nad południowymi Włochami.
Q 29Jak nazywano lekką jazdę syryjską służącą u boku templariuszy?
turkopole
Podstawową jednostką taktyczną zakonu był hufiec złożony z rycerzy i ich giermków, a oddziałami w boju dowodził marszałek.
Q 30Ilu elektorów liczyło kolegium wybierające wielkiego mistrza templariuszy?
13
W kolegium zasiadało ośmiu rycerzy, czterech serwientów i jeden kapelan, a wybór zapadał większością głosów.