Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Morze Czerwone to wąski, rozsuwający się ryft między Afryką a Półwyspem Arabskim – morze bez ani jednej wpływającej rzeki, z rafami koralowymi i kurortami od Szarm el-Szejk po Akabę. Quiz obejmuje geografię i geologię morza, hipotezy o pochodzeniu jego nazwy oraz biblijne przejście Izraelitów. Osobna część dotyczy Kanału Sueskiego: od kanału faraonów i Dariusza, przez Lessepsa i polskich inżynierów, po nacjonalizację przez Nasera i blokadę przez Ever Given. Pytania układają się od łatwych po eksperckie, każde z krótkim wyjaśnieniem.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Za czyim pośrednictwem według Septuaginty Jahwe sprawił, że morze rozstąpiło się przed Żydami?
Mojżesza
Pogoń wojsk faraona zginęła w odmętach wód powracających na swoje miejsce.
Q 02Jak nazywał się kontenerowiec, który w marcu 2021 roku zablokował Kanał Sueski?
Ever Given
Statek obsługiwany przez Evergreen Marine osiadł na mieliźnie 23 marca i zablokował ruch w obie strony na sześć dni.
Q 03Jaki półwysep otaczają z dwóch stron Zatoka Sueska i Zatoka Akaba?
Synaj
Obie zatoki tworzą północne, rozwidlone zakończenie Morza Czerwonego.
Q 04Kto znacjonalizował Kanał Sueski w 1956 roku?
Naser
Nacjonalizacja stała się przyczyną wojny sueskiej, w której przeciw Egiptowi wystąpiły wojska izraelskie, francuskie i brytyjskie.
Q 05Kto zdobył poparcie wicekróla i francuskich akcjonariuszy dla Kompanii Kanału Sueskiego?
Ferdinand de Lesseps
Brytyjczycy, choć mogli wiele zyskać na krótszej drodze do Indii, akcji nie kupowali, a rząd w Londynie starał się projekt udaremnić.
Q 06Jaką operę Isma'il Pasza zamówił u Verdiego z okazji otwarcia Kanału Sueskiego?
„Aida”
Dzieło nie zdążyło jednak na uroczystość i nie zostało wystawione w planowanym terminie.
Q 07W którym państwie leży kurort Akaba nad Morzem Czerwonym?
Jordanii
Najwięcej ośrodków wypoczynkowych rozwinęło się na wybrzeżu egipskim, m.in. w Szarm el-Szejk, Hurghadzie i Marsa Alam.
Q 08Przez którą cieśninę Morze Czerwone łączy się z Morzem Arabskim?
Bab al-Mandab
Drugie połączenie z oceanem światowym prowadzi na północ, przez Kanał Sueski do Morza Śródziemnego.
Q 09W jakich latach wykopano Kanał Sueski?
1859–1869
Kanał powstał na Przesmyku Sueskim i należy do najważniejszych dróg wodnych świata.
Q 10Gdzie zatrzymano ofensywę państw osi, zanim dotarła do Kanału Sueskiego?
Al-Alamajn
Dzięki temu podczas II wojny światowej bezpośrednio nad kanałem nie toczyły się żadne walki.
Q 11Ile rzek wpływa do Morza Czerwonego?
Żadna
Mimo braku dopływów jest to jeden z najważniejszych szlaków żeglugowych między Europą a Azją.
Q 12Co biegnie środkiem dna Morza Czerwonego?
Dolina ryftowa
Choć to morze śródlądowe, nie jest morzem szelfowym – jego dno to skorupa oceaniczna.
Q 13Który brytyjski premier wykupił akcje Kanału Sueskiego?
Benjamin Disraeli
Od 1882 roku kanał znalazł się pod pełną kontrolą brytyjską i zyskał dla Londynu znaczenie strategiczne w skali światowej.
Kiedy uroczyście otwarto Kanał Sueski?
Q 21Ile statków na dobę wynosi średnia przepustowość Kanału Sueskiego?
60
Co 10 km wybudowano zatoki, w których mijają się statki płynące w przeciwnych kierunkach.
Q 22Które archipelagi leżą na Morzu Czerwonym?
Farasan i Dahlak
Rafy koralowe występują w tym morzu głównie w jego południowej części.
Q 23Od którego wicekróla Egiptu Lesseps uzyskał w 1854 roku zgodę na rozpoczęcie prac przy kanale?
Muhammad Said Pasza
Egipt był wówczas częścią Imperium Osmańskiego, a kanał miał biec najkrótszą trasą na północ od Suezu przez Jezioro Gorzkie.
17 listopada 1869
Na uroczystość przybyli m.in. cesarz Franciszek Józef i cesarzowa Eugenia, a międzynarodowa eskadra przedefilowała z Port Saidu do Suezu.
Q 15O ile kilometrów Kanał Sueski skrócił trasę żeglugową z Londynu do Mumbaju?
7,5 tys. km
Krótsza droga do Indii była argumentem, którego rząd brytyjski długo nie chciał uznać, nazywając projekt niewykonalnym.
Q 16Który perski król w 522 roku p.n.e. wrócił do budowy kanału i ogłosił jego ukończenie?
Dariusz I
Według Herodota statki potrzebowały czterech dni na przebycie tego kanału, a mogły nim płynąć obok siebie dwie triremy.
Q 17Zakwit jakich organizmów sprawia, że woda Morza Czerwonego wydaje się czarno-brązowa?
Sinic
Przez resztę roku woda sprawia wrażenie zielono-niebieskiej; zakwity Trichodesmium to jedna z hipotez o pochodzeniu nazwy morza.
Q 18Ile kilometrów ma obecnie Kanał Sueski?
193 km
Po modernizacji szerokość kanału sięga około 300 m, a dopuszczalne zanurzenie statków 23 m.
Q 19Jaką roślinę wymienia hebrajska nazwa Jam Suf, którą Biblia określa rozstąpione morze?
Trzcinę
Dlatego bibliści skłaniają się ku utożsamianiu tego akwenu ze śródlądowymi mokradłami między Morzem Czerwonym a Śródziemnym.
Q 20W którym roku ponownie otwarto Kanał Sueski po wojnie Jom Kipur?
1975
Prace nad oczyszczeniem i odbudową kanału ruszyły w lutym 1974 roku, po przywróceniu kontroli Egiptu nad oboma brzegami.
Q 24Który polski inżynier hydrotechnik i wynalazca pracował przy budowie Kanału Sueskiego?
Stanisław Janicki
Wśród Polaków na budowie byli też kierownik robót Mieczysław Geniusz i urzędnik Cyprian Kuczewski.
Q 25Ile wyniosły w 2020 roku wpływy Egiptu z opłat za korzystanie z Kanału Sueskiego?
5,6 mld dolarów
Opłaty za przejście pobiera Egipt, który odzyskał pełną kontrolę nad kanałem po jego nacjonalizacji.
Q 26Za panowania którego faraona przekopano pierwszy kanał od odnogi Nilu do Jezior Gorzkich?
Necho II
Starsze przekazy przypisują projekt takiego połączenia Senuseretowi I, ale nie potwierdziły ich żadne znaleziska archeologiczne.
Q 27W którym roku podpisano konwencję konstantynopolitańską o wolnej żegludze przez Kanał Sueski?
1888
Konwencja gwarantuje wolne przejście wszystkim statkom i okrętom, także w czasie wojny, niezależnie od bandery.
Q 28Ile kilometrów ma nowy tor wodny Kanału Sueskiego zbudowany w latach 2014–2015?
72 km
Równoległy tor pozwala na ruch statków w obu kierunkach jednocześnie i skrócił czas przejścia z około 22 do 11 godzin.
Q 29Za którego cesarza rzymskiego na nowo przekopano kanał łączący Nil z Morzem Czerwonym?
Trajana
Kanał dostał wtedy nowe ujęcie na Nilu, kilka kilometrów na północ od Kairu; w 767 roku kalif Al-Mansur kazał go zamknąć.
Q 30Ile statków przepłynęło Kanał Sueski w 2008 roku?
21 415
Rok później przez kanał przeszło już ponad 35 tysięcy jednostek, z czego co dziesiąta była tankowcem.