Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Orangutany to jedyne wielkie małpy człekokształtne Azji. Żyją w lasach deszczowych Borneo i Sumatry, niemal całe życie spędzają w koronach drzew i są dziś krytycznie zagrożone. Quiz sprawdza, co wiesz o ich budowie, trybie życia, taksonomii i ochronie – od malajskiego źródłosłowu nazwy, przez talerze policzkowe dominujących samców, po pierwszego orangutana urodzonego w Polsce. Pytania mają różny poziom trudności: od łatwych po eksperckie.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Na których dwóch wyspach żyją dziko orangutany?
Borneo i Sumatra
Ich domem są tamtejsze lasy deszczowe, w których niemal całe życie spędzają wysoko w koronach drzew.
Q 02Co w języku malajskim oznacza słowo orangutan?
Leśny człowiek
Nazwa łączy malajskie orang, czyli „osoba”, oraz hutan, czyli „las”.
Q 03Jaki kolor mają zazwyczaj długie włosy orangutana?
Czerwonawy
Rzadziej zdarzają się osobniki o brązowym owłosieniu.
Q 04Co wyróżnia twarz dorosłego samca orangutana?
Szerokie talerze policzkowe
To skórne, dyskowate twory; wykształcają je tylko samce dominujące, samce niższej rangi ich nie mają.
Q 05Przed produktami z jakim składnikiem przestrzega kampania edukacyjna gdańskiego zoo?
Olejem palmowym
Eksploatacja tego surowca uchodzi za jedną z głównych przyczyn degradacji siedlisk orangutanów.
Q 06Ile lat dożywają orangutany w stanie dzikim?
35–40 lat
W niewoli orangutany żyją znacznie dłużej – nawet ponad 60 lat.
Q 07Około ilu godzin śpią nocą orangutany?
12 godzin
Długość snu wiąże się z długością nocy na obszarach przyrównikowych; orangutany prowadzą dzienny tryb życia.
Q 08Przez ile lat matka orangutana opiekuje się swoim potomstwem?
6–8 lat
Dojrzałość płciową młode osiągają dopiero w wieku 10–12 lat.
Q 09W jaki sposób dominujący samiec orangutana oznacza swój rewir i przyzywa samice?
Charakterystycznym głosem
Samice zajmują na terenie dominującego samca własne, odrębne rewiry.
Q 10W których dwóch polskich miastach ogrody zoologiczne utrzymują orangutany?
Gdańsk i Łódź
W gdańskim zoo mieszkają Raja i Albert, oboje urodzeni w 1972 roku.
Q 11Jaką metodą orangutany przemieszczają się między koronami drzew?
Brachiacją
Orangutany to małpy nadrzewne, które niemal całe życie spędzają wysoko nad ziemią i rzadko z niej korzystają.
Q 12Jaki maksymalny rozstaw ramion osiągają orangutany?
225 cm
Długie ręce kontrastują z krótkimi nogami; twarz orangutana jest naga, a uszy małe i przylegające.
Q 13Ile trwa ciąża u orangutana?
260–270 dni
Rodzi się z reguły jedno młode, ważące po urodzeniu 1200–1600 g.
Q 14Kogo dzikie orangutany odwiedzają w prowadzonych przez ludzi ośrodkach adaptacyjnych?
Q 21W którym roku Bernard Germain de Lacépède zdefiniował rodzaj Pongo?
1799
Lacépède uczynił to w rozdziale o systematyce ssaków w książce z kursem historii naturalnej prowadzonym w Muzeum Historii Naturalnej w Paryżu.
Q 22W którym roku czasopismo Science opisało posługiwanie się narzędziami przez orangutany?
2003
Jak inne małpy człekokształtne, orangutany są wysoce inteligentnymi zwierzętami.
Q 23Jak nazywa się występowanie u orangutanów dwóch różnych rodzajów samców?
Bimorfizm
Samce dominujące mają na policzkach skórne, dyskowate twory, a samce niższej rangi są ich pozbawione.
Który gatunek orangutana wyróżniają białe włosy na talerzach policzkowych?
Osierocone młode
Dzikie osobniki nawiązują z nimi kontakt i prawdopodobnie pomagają im w powrocie do życia w naturze.
Q 15Które palce orangutana są krótkie w porównaniu z pozostałymi?
Kciuk i paluch
Długie pozostałe palce ułatwiają chwytanie gałęzi małpie, która prawie nie schodzi z drzew.
Q 16Który gatunek jest gatunkiem typowym rodzaju Pongo?
Orangutan borneański
Jako oznaczenie monotypowe przyjęto Pongo pygmaeus; populacje z obu wysp przez długi czas uznawano jedynie za podgatunki.
Q 17Ile wymarłych gatunków z plejstocenu zalicza się do rodzaju Pongo?
Trzy
Ich szczątki pochodzą z obszaru dzisiejszych Chin, Wietnamu, Sumatry i Jawy; dwa z nich opisał Hooijer w 1948 roku.
Q 18Kiedy odkryto, że jedna z populacji orangutanów regularnie używa narzędzi do zdobywania pokarmu?
W połowie lat 90. XX wieku
Podobnego odkrycia dokonała już wcześniej Jane Goodall, badając szympansy.
Q 19Dlaczego monopol dominującego samca orangutana na samice bywa naruszany?
Brak zorganizowanego stada
Osobniki są rozproszone terytorialnie, co utrudnia pilnowanie dostępu do samic z własnego rewiru.
Q 20Na ile szacowano w 2005 roku liczbę dzikich orangutanów sumatrzańskich?
7300
Populację borneańską szacowano w tym samym czasie na 45–69 tysięcy osobników.
Pongo tapanuliensis
Jest nieco mniejszy i jaśniejszy od dwóch pozostałych współczesnych gatunków, które przez długi czas klasyfikowano jako podgatunki.
Q 25Skąd Lacépède zaczerpnął nazwę Pongo, oznaczającą dużą małpę człekokształtną?
Języki bantu
Palmer sugerował też, że może to być rodzima nazwa z Borneo; w bantu (Kongo) słowo brzmi mpongi.
Q 26W ilu z 41 parków narodowych dochodzi do nielegalnego niszczenia siedlisk orangutanów?
37
Parki te są oficjalnie wyłączone z gospodarki leśnej i górnictwa, a mimo to większość tych działań jest nielegalna.
Q 27Co oznacza grecki człon boreios w nazwie Boreopithecus, dawnym synonimie rodzaju Pongo?
Północny
Nazwę Boreopithecus dawsoni nadał Friederichs w 1932 roku, lecz okazała się synonimem gatunku opisanego już przez Linneusza.
Q 28Jak ma na imię pierwszy orangutan urodzony w Polsce, w łódzkim zoo w 2026 roku?
Senyum
W Łodzi mieszkają też Ketawa (ur. 2013), Budi (ur. 2004) i Joko (ur. 2011).
Q 29Orangutan tapanulijski żyje na Sumatrze na południe od którego jeziora?
Toba
Populacja ta jest bliżej spokrewniona z orangutanami z Borneo niż z pozostałymi sumatrzańskimi populacjami.
Q 30Który podgatunek orangutana borneańskiego zamieszkuje malezyjską prowincję Sabah?
P. p. morio
Podgatunek wschodnioborneański żyje na północnym wschodzie i wschodzie wyspy, a centralnoborneański zasiedla indonezyjski Kalimantan.