Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Rośliny pokojowe towarzyszą nam od wieków: najpierw mirt i rozmaryn w naczyniach, potem palmy i kaktusy w salonach bogatych Europejczyków, aż po dzisiejsze monstery i pilee na parapetach. Za każdą popularną doniczką kryje się historia i nazwa, którą warto znać. Druga część quizu poświęcona jest gwieździe betlejemskiej, czyli wilczomleczowi nadobnemu – najważniejszej gospodarczo roślinie doniczkowej świata. Sprawdź, co wiesz o jej pochodzeniu, barwnych podsadkach, hodowcach i pielęgnacji.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jak nazywa się technika uprawy zminiaturyzowanych drzew w doniczkach?
Bonsai
Wśród roślin pokojowych nierzadko trafiają się gatunki, które w naturze są drzewami; zazwyczaj jednak w domach uprawia się byliny i pnącza.
Q 02Jakiego typu rośliny zazwyczaj trafiają do doniczek w mieszkaniach i biurach?
Wieloletnie
Często są to byliny i pnącza, a nierzadko gatunki, które w naturalnych warunkach wyrastają na drzewa – w doniczce pozostają znacznie mniejsze.
Q 03Czym w rzeczywistości są czerwone „płatki” gwiazdy betlejemskiej?
Przebarwionymi liśćmi
Te szczytowe liście podkwiatostanowe, zwane przysadkami, tworzą rozetę wokół niepozornych kwiatów i mogą być czerwone, różowe, białe lub żółtokremowe.
Q 04Z jakich dwóch krajów pochodzi gwiazda betlejemska?
Meksyku i Gwatemali
W krajach międzyzwrotnikowych uprawia się ją w gruncie jako roślinę ogrodową, a w strefie umiarkowanej wyłącznie w doniczkach.
Q 05Posiadanie jakiej rośliny świadczyło w XIX wieku o zamożności właścicieli domu?
Palmy
Egzotyczne gatunki trafiły do Europy już w XVII i XVIII wieku, ale jeszcze sto lat później pozostawały symbolem statusu.
Q 06Która roślina doniczkowa nazywana jest anginowcem pachnącym?
Pelargonia pachnąca
Gatunek Pelargonium graveolens od dawna uprawia się w domach jako roślinę o aromatycznych liściach.
Q 07Jaką wysokość osiągają zazwyczaj doniczkowe odmiany gwiazdy betlejemskiej?
50 cm
W naturalnym siedlisku ta sama roślina drewnieje i wyrasta na krzew lub niskie drzewo o wysokości kilku metrów.
Q 08Która roślina doniczkowa znana jest też jako pieniążek?
Pilea peperomiowata
Jej łacińska nazwa to Pilea peperomioides; okrągłe, tarczowate liście przypominają monety.
Q 09Jak brzmi polska nazwa Chlorophytum comosum, rośliny o długich, paskowanych liściach?
Zielistka Sternberga
Gatunek słynie z łatwego rozmnażania: na zwisających pędach tworzy gotowe do ukorzenienia młode rozetki.
Q 10W którym wieku uprawa roślin doniczkowych rozpowszechniła się wśród mieszczaństwa?
XIX
W mieszczańskich domach zadomowiły się wtedy wawrzyny, azalie, kamelie i oleandry.
Q 11Który lud przemieścił dzikie poinsecje w okolice dzisiejszego miasta Meksyk?
Aztekowie
Dzikie rośliny rosną tam do dziś, ale ich zagęszczenie w pobliżu dawnych skupisk ludzkich zdradza, że są pozostałością ogrodnictwa sprzed wieków.
Q 12Która roślina doniczkowa nosi nazwę róża pustyni?
Adenium arabskie
Jej łacińska nazwa to Adenium obesum, a charakterystyczny zgrubiały pień magazynuje wodę na czas suszy.
Q 13Do jakiej grupy roślin pod względem reakcji na długość dnia należy poinsecja?
Dnia krótkiego
Aby zakwitła, przez około dwa miesiące musi spędzać w ciemności 8–16 godzin na dobę, dlatego w domu nie wolno wtedy zapalać wieczorem światła.
Q 21Która roślina jest pod względem gospodarczym najważniejszą rośliną doniczkową świata?
Wilczomlecz nadobny
Zna się ją lepiej jako gwiazdę betlejemską; w latach 20. XIX wieku odkryto ją dla nauki i przewieziono z Meksyku do Stanów Zjednoczonych.
Q 22Jakie rośliny rosły w XIX wieku w domach uboższych?
Lipki pokojowe i aspidistra
Aspidistra wyniosła do dziś pozostaje popularną rośliną doniczkową, cenioną za odporność na cień i zaniedbanie.
Q 23Jaką polską nazwę zwyczajową nosi Ceropegia woodii, sukulent o zwisających pędach?
Lampion chiński
Pełna polska nazwa tego gatunku brzmi ceropegia Wooda; roślina należy do ulubionych gatunków ampelowych.
Q 14Kiedy poinsecja zyskała popularność dzięki odmianom znoszącym warunki mieszkań?
W połowie XX wieku
Wcześniej w ogrzewanych mieszkaniach strefy umiarkowanej roślina szybko marniała, więc uprawiali ją tylko nieliczni hobbyści.
Q 15W których wiekach do najbogatszych europejskich domów zaczęły trafiać rośliny z innych kontynentów?
XVII i XVIII
Były to głównie palmy, kaktusy, pelargonie, fuksje i hortensje – rośliny, które wówczas stanowiły prawdziwy luksus.
Q 16Co oznacza po łacinie epitet gatunkowy pulcherrima w nazwie Euphorbia pulcherrima?
Najpiękniejsza
Polska nazwa „wilczomlecz piękny” jest jednak błędna, bo odnosi się do innego gatunku doniczkowego – korony cierniowej Euphorbia milii.
Q 17Z jakiego rodzaju kaktusów pochodzi zygokaktus bożonarodzeniowy?
Schlumbergera
Innym popularnym kaktusem doniczkowym jest opuncja drobnokolczasta, ale w przeciwieństwie do zygokaktusa nie kwitnie zimą.
Q 18Wzdłuż jakiego wybrzeża ciągnie się liczący około 2000 km naturalny zasięg poinsecji?
Pacyfiku
W północnym Meksyku gatunek rośnie w stanach Durango i Sinaloa, a dalej na południe m.in. w Chiapas, Jalisco i Oaxace.
Q 19Które dwie rośliny od dawna uprawiano w naczyniach, zanim nastała moda na egzotykę?
Mirt i rozmaryn
W wiejskich domach hodowano w tym czasie przede wszystkim laki i goździki, a rośliny z innych kontynentów pojawiły się dopiero później.
Q 20Do jakiego rodzaju zalicza się obecnie wężownicę gwinejską, znaną dawniej jako sansewieria?
Dracaena
Jej łacińska nazwa brzmi dziś Dracaena trifasciata; do tego samego rodzaju należy też dracena obrzeżona o wąskich liściach na wysokim pniu.
Q 24Do jakiej grupy barwników należą związki decydujące o barwie podsadek poinsecji?
Antocyjanin
U trzech kultywarów za czerwień odpowiadają te same cztery barwniki, m.in. cyjanidyno-3-glukozyd i pelargonidyno-3-glukozyd.
Q 25Jak brzmi polska nazwa Tillandsia usneoides, epifitu o długich, zwisających pędach?
Oplątwa brodaczkowata
Roślina nie potrzebuje doniczki ani ziemi: w naturze zwisa z gałęzi drzew, a wodę pobiera z powietrza przez łuski na liściach.
Q 26Jaki odsetek przypadków spożycia poinsecji nie wiąże się z żadnym zatruciem?
92,4%
Legenda o silnej toksyczności nie znajduje potwierdzenia: w pozostałych przypadkach pojawiały się jedynie niewielkie dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
Q 27Jak nazywa się typowy dla wilczomleczy kwiatostan, w którym skupione są kwiaty poinsecji?
Cyjacjum
Ma zaledwie 6–8 mm wysokości, a zebrane w nim kwiaty są drobne, rozdzielnopłciowe i pozbawione okwiatu.
Q 28Jaki zawód wykonywał Euphorbus, upamiętniony w nazwie rodzajowej Euphorbia?
Lekarz
Ten Grek w I wieku n.e. leczył władcę Mauretanii Jubę II, używając m.in. soku mlecznego roślin z rodzaju wilczomlecz.
Q 29Z którego meksykańskiego stanu pochodzą, według badań genetycznych, uprawne odmiany poinsecji?
Guerrero
Kultywary rozpowszechnione na całym świecie wywodzą się z północnej i zachodniej części tego stanu, co potwierdza zarówno tradycja, jak i genetyka.
Q 30Jakie hormony wydłużają międzywęźla poinsecji, gdy rośnie średnia temperatura dnia?
Gibereliny
Ogrodnicy wykorzystują to zjawisko w praktyce, sterując różnicą temperatur dnia i nocy, by nadać roślinom na sprzedaż zwarty pokrój.