Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Elizabeth I regeerde van 1558 tot 1603 over Engeland en Ierland. Onder de dochter van Hendrik VIII groeide Engeland uit tot een zeemacht met een eigen nationaal bewustzijn. Deze quiz volgt haar leven: de woelige jeugd aan het hof, de religieuze spanningen, de vele afgewezen huwelijkskandidaten, de strijd met Maria Stuart en de dreiging van de Spaanse Armada. Ook de steun aan de Nederlandse Opstand, de eerste koloniën en de culturele bloei komen aan bod.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Wie was de moeder van Elizabeth I?
Anna Boleyn
Hendrik VIII hoopte op een zoon, maar ook zijn tweede vrouw schonk hem een dochter. Bij gebrek aan een mannelijke erfgenaam werd het meisje meteen na haar geboorte tot troonopvolgster benoemd.
Q 02Welke bijnaam kreeg Elizabeth I omdat ze haar hele leven ongehuwd bleef?
Virgin Queen
In het Nederlands heet ze ook wel de maagdelijke koningin. Door niet te trouwen versterkte ze juist haar positie en ontstond er een ware cultus rond haar persoon.
Q 03Welk koningshuis kwam ten einde met de dood van Elizabeth I?
Tudor
Omdat de koningin ongehuwd en kinderloos bleef, ging de kroon naar een Schotse verwant. Zo ontstond een personele unie tussen twee koninkrijken.
Q 04Na de moord op welke stadhouder ging Engeland de Nederlandse Opstand openlijk steunen?
Willem van Oranje
De moord vond plaats in 1584. Samen met de Engelse kaperij tegen de Spaanse koloniën leidde die steun een jaar later tot een openlijke oorlog, die tot 1604 zou duren.
Q 05Onder welke bijnaam ging Maria I, de halfzus van Elizabeth I, de geschiedenis in?
Bloody Mary
Ze dankt die naam aan de vele protestanten die ze tijdens haar korte regeerperiode liet vervolgen. Haar katholieke overtuiging deelde ze met haar moeder.
Q 06Waar werd Elizabeth I opgesloten nadat brieven van een rebellenleider aan haar waren ontdekt?
Tower of London
De prinses hield vol dat ze niets van de opstand tegen haar halfzus wist. Antwoorden van haar op die brieven zijn dan ook nooit gevonden.
Q 07Wie volgde Elizabeth I in 1603 op als vorst van Engeland?
Jacobus VI van Schotland
Hij was de protestants opgevoede zoon van Maria Stuart en droeg zijn eerste kroon al sinds 1567. In Engeland kreeg hij de titel Jacobus I erbij.
Q 08Van welke echtgenote wilde Hendrik VIII af toen hij met de Kerk van Rome brak?
Catharina van Aragon
Zij had hem alleen een dochter geschonken. De breuk had in principe geen leerstellige betekenis: het was een persoonlijk conflict van de koning, dat de protestantse leer wel in de hand werkte.
Q 09Met welke Spaanse kroonprins trouwde koningin Maria I van Engeland in 1554?
Filips II
Het paar hoopte op een katholieke erfgenaam en wilde Engeland terugbrengen bij de moederkerk. De bruidegom zocht bovendien een bondgenoot tegen Frankrijk.
Q 10Na hoeveel dagen trad Jane Grey af als koningin van Engeland?
Negen
Jane Grey was een achternicht van Hendrik VIII en volgde de jonge Eduard VI op. Na haar korte bewind kwam Hendriks oudste dochter Maria op de troon.
Q 11Welke echtgenote schonk Hendrik VIII in 1537 eindelijk een zoon?
Jane Seymour
Die zoon was de latere Eduard VI. Door Hendriks voorkeur voor een mannelijke erfgenaam werd Elizabeth op haar beurt gepasseerd als troonopvolger.
Q 12Met welke graaf van Leicester had Elizabeth I volgens geruchten een relatie?
Robert Dudley
Ze overwoog waarschijnlijk serieus om met hem te trouwen. De dood van zijn vrouw in 1560 was echter zo verdacht dat een huwelijk haar reputatie zou hebben geschaad.
Q 13Hoe oud was Elizabeth I toen haar moeder werd onthoofd?
Twee jaar
De aanklacht luidde overspel en verraad. Waarschijnlijk speelden ook de vele miskramen en het uitblijven van een mannelijke erfgenaam een rol.
Q 21Welke veldheer moest in 1588 het Spaanse invasieleger naar Engeland overzetten?
Alexander Farnese
Deze hertog van Parma zou vanuit de Zuidelijke Nederlanden oversteken. Tegen zo'n groot leger aan wal had Engeland geen noemenswaardig verweer gehad.
Q 22Welke aartsbisschop van Canterbury stierf onder koningin Maria I op de brandstapel?
Thomas Cranmer
De felle vervolging van protestanten kostte velen het leven, maar had geen blijvend effect. Wel hield de vorstin er een bloedige bijnaam aan over.
Q 23Bij welke havenstad vernietigden de Engelsen in 1587 een deel van de Spaanse vloot?
Cádiz
De aanval vertraagde de Spaanse plannen om Engeland binnen te vallen. Pas in de zomer van het jaar daarop koos de grote invasievloot zee.
Q 14Hoeveel jaar zat Elizabeth I in totaal op de Engelse troon?
44
Ze werd in januari 1559 gekroond. Haar lange bewind stond in het teken van religieuze spanningen, al bleef het in Engeland rustiger dan op het Europese vasteland.
Q 15In welke plaats werd Elizabeth I geboren?
Greenwich
Ze kwam ter wereld op 7 september 1533 en was van november 1558 tot haar dood in 1603 koningin van Engeland en van Ierland.
Q 16In welke plaats aan de monding van de Theems sprak Elizabeth I in 1588 haar troepen moed in?
Tilbury
Ze droeg een klein zilveren harnas op paars fluweel en had geen lijfwacht bij zich. Het echte gevaar was toen al geweken: de Armada voer inmiddels ter hoogte van de Shetlands.
Q 17Welke minister van Elizabeth I ontdekte het Babingtoncomplot?
Francis Walsingham
Er doken aanwijzingen op dat Maria Stuart bij de samenzwering betrokken was. Zij moest daarop terechtstaan voor een rechtbank van veertig edelen, onder wie ook katholieken.
Q 18Uit hoeveel schepen bestond de Spaanse Armada die in juli 1588 uitvoer?
130
Aan boord waren meer dan 30.000 manschappen. De enorme oorlogsvloot zette koers naar Het Kanaal om een invasie van Engeland mogelijk te maken.
Q 19In welk kasteel werd Maria Stuart op 8 februari 1587 onthoofd?
Fotheringhay Castle
Het kasteel ligt in Northamptonshire. De Schotse koningin ontkende alle beschuldigingen, maar het mocht niet baten: ze werd schuldig bevonden.
Q 20Wat boden de Nederlandse Staten-Generaal Elizabeth I in arren moede aan?
Soevereiniteit
Ze kreeg het aanbod als naburige protestantse vorstin. Ze stuurde een vertrouweling als haar vertegenwoordiger naar de Republiek, maar dat werd geen succes.
Q 24Met welk islamitisch land sloot Engeland onder Elizabeth I een verbond tegen de Spanjaarden?
Marokko
Het verbond paste in een reeks stappen tegen de Spaanse koning, die zijn koloniale rijk in 1580 nog fors had uitgebreid door Portugal te annexeren.
Q 25Wie ontketende een rebellie tegen koningin Maria I vanwege haar Spaanse huwelijksplan?
Thomas Wyatt
Brieven van hem aan Elizabeth brachten ook de prinses in opspraak. Zij ontkende heftig en vasthoudend dat ze iets van de opstand wist.
Q 26Met welke tactiek wonnen de Engelsen de Negenjarige Oorlog in Ierland?
Verschroeide aarde
Ierse opstanden tegen het Engelse gezag kregen vaker steun van de Spanjaarden; nog in 1601 grepen zij in dit conflict in.
Q 27In welke plaats in Oxfordshire stond Elizabeth I vanaf 1554 onder huisarrest?
Woodstock
In 1555 werd ze van daaruit naar het hof geroepen, omdat haar halfzus zwanger leek en mogelijk in het kraambed zou overlijden. Die zwangerschap bleek ingebeeld.
Q 28Wat probeerde Elizabeth I al in 1563 per koninklijke proclamatie te regelen?
Verspreiding van haar portretten
De koningin stond bekend als ijdel en had een scherp gevoel voor publiciteit. Ze presenteerde zich graag als een vorstin die met haar volk getrouwd was.
Q 29Welk parlementslid belandde driemaal in de Tower omdat hij Elizabeths opvolging aankaartte?
Peter Wentworth
Het parlement drong er sterk op aan dat de koningin zou trouwen om de troon veilig te stellen. Zij weigerde het onderwerp echter met het Lagerhuis te bespreken.
Q 30Met welke pauselijke bul werd Elizabeth I in 1570 geëxcommuniceerd?
Regnans in Excelsis
Paus Pius V riep katholieken daarmee op haar niet langer als koningin te erkennen. Zo'n maatregel tegen een regerend vorst had dus ook politieke betekenis.