Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
China heeft een van de oudste beschavingen ter wereld, met een ononderbroken ontwikkeling van de prehistorie tot nu. Dynastieën volgden elkaar op, van de Shang tot de Qing, tot het keizerrijk plaatsmaakte voor een republiek. Deze quiz loopt door die hele geschiedenis: mythische oerkeizers, neolithische culturen, de eerste keizer, de Verboden Stad en de twintigste eeuw. Elke vraag heeft vier antwoorden en een korte uitleg, zodat je er meteen iets van opsteekt.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Wie verenigde China in 221 v.Chr. als eerste keizer?
Qin Shi Huangdi
Het keizerrijk dat hij stichtte, zou in wisselende vorm tot 1912 blijven bestaan, ruim tweeduizend jaar later.
Q 02Naar welk eiland vluchtten de aanhangers van de Kwomintang na de Chinese Burgeroorlog?
Taiwan
Op het vasteland vestigde Mao Zedong daarna een bewind dat het dagelijks leven strikt controleerde.
Q 03Welk volk had in China de macht toen Marco Polo het land rond 1280 zou hebben bezocht?
Mongolen
Zijn reisverslag behoort tot de eerste westerse berichten over China, al wordt het waarheidsgehalte ervan betwist.
Q 04Wie was de eerste president van de Republiek China?
Sun Yat-Sen
Hij gaf het ambt al in 1912 op en leidde van 1921 tot zijn dood in 1925 gebieden in Zuid-China.
Q 05Welk gewas teelden de neolithische culturen langs de Jangtsekiang?
Rijst
In het noorden draaide de landbouw in dezelfde tijd juist om twee soorten gierst: trosgierst en pluimgierst.
Q 06Met welke mythische heerser, ook Huangdi genoemd, begint de traditionele Chinese geschiedenis?
Gele Keizer
Aan hem en zijn ministers werden uitvindingen toegeschreven als het schrift, boten, trekkarren, de zijderupsenteelt en de acupunctuur.
Q 07Waarop staan de oudste geschreven historische bronnen van China, uit de 13e eeuw v.Chr.?
Orakelbotten
Uit dezelfde tijd zijn er ook inscripties op koperen vaten; pas later werden gebeurtenissen aan het hof in strakke annalen opgeschreven.
Q 08Van de naam van welke staat is de landsnaam China afgeleid?
Qin
Die staat annexeerde in 256 v.Chr. het koninklijk gebied en veroverde in de decennia daarna ook alle andere staten.
Q 09Welk stelsel gaf in het Chinese keizerrijk ook niet-adellijke personen kans op hoge posities?
Examenstelsel
In het zuidelijke deel van de Verboden Stad werden later de proeven voor mandarijnen afgenomen.
Q 10Welke dynastie regeerde China van 618 tot 907?
Tang
Na een lange periode van verwarring was dit een van de rustpunten; vanaf de 9e eeuw verschoof het economische centrum naar het zuiden.
Q 11Tot welke mensensoort wordt de Pekingmens gerekend?
Homo erectus
Hij leefde zo'n 400.000 jaar geleden nabij het huidige Peking; de veel oudere Yuanmoumens uit Yunnan hoort bij dezelfde soort.
Q 12Wat is de eerste Chinese dynastie waarvan men het eens is dat ze zeker heeft bestaan?
Shang
Haar ontstaan wordt rond 1750 v.Chr. geschat; de overgeleverde lijst van haar heersers bleek dankzij teruggevonden inscripties grotendeels te kloppen.
Q 13Welk volk stichtte de Qing-dynastie, die China vanaf 1644 regeerde?
Mantsjoe
Onder hun bewind nam de druk vanuit het Westen op China opnieuw toe, nadat de voorgangers buitenlandse invloed juist hadden geweerd.
Q 21Wat betekent de Chinese keizerstitel Tianzi?
Zoon des Hemels
De titel ging over op de eerste keizer van een nieuwe dynastie zodra de laatste keizer van de oude wegens wanbestuur was afgezet.
Q 22Met hoeveel eisen probeerde Japan in de Eerste Wereldoorlog China soevereiniteit af te nemen?
21
Japan had officieel ook de kant van de geallieerden gekozen, maar bezette intussen de Duitse concessie in Shantung.
Q 23Welke neolithische cultuur bestond van 5000 tot 3000 v.Chr. in de vallei van de Gele Rivier?
Yangshaocultuur
Ze is als eerste ontdekt en daardoor het langst onderzocht, maar ze is niet de oudste en ook niet de enige uit de nieuwe steentijd in China.
Q 14Welke periode van verdeeldheid in China duurde van 220 tot 280?
Drie Koninkrijken
In de traditionele geschiedschrijving wees een nieuwe dynastie achteraf steeds één van de gelijktijdige heersershuizen aan als wettige voorganger.
Q 15Welke dynastie hield langer stand dan elke andere in de geschiedenis van China?
Zhou
Tegen het einde viel het rijk uiteen in tientallen oorlogvoerende staten en had de koning buiten de omgeving van zijn hoofdstad weinig te zeggen.
Q 16Welke Chinese hoofdstad bezette Japan in 1937, samen met grote delen van Oost-China?
Nanjing
De stad werd ook de hoofdstad van het door Japan bezette China, dat officieel een onafhankelijke staat heette.
Q 17Met de val van welk rijk vergeleken westerse historici het einde van de Han-dynastie in 220?
West-Romeinse Rijk
Uit die vergelijking kwam het begrip Chinese Middeleeuwen voort; over het moment waarop die eindigden, bleven de meningen verdeeld.
Q 18Naar welk land zond China in de Eerste Wereldoorlog duizenden arbeiders voor de loopgraven?
Frankrijk
China koos de kant van de geallieerden, maar in Versailles gingen de Duitse gebieden in China toch naar Japan.
Q 19In welk jaar kwam de Ming-dynastie in China aan de macht?
1368
Onder deze keizers kwam de nadruk op de eigen Chinese waarden te liggen en werd invloed van buitenaf geweerd; hun bewind duurde tot 1644.
Q 20Welk boek behandelt als eerste de hele Chinese geschiedenis, tot in de Han-tijd?
Shiji
Het werk werd begonnen door Sima Tan en rond 90 v.Chr. voltooid door zijn zoon Sima Qian; tot eind 19e eeuw gold het als model voor de officiële dynastieke geschiedenissen.
Q 24Welke vindplaats bij Luoyang brengen Chinese archeologen in verband met de Xia-dynastie?
Erlitou
De vondsten daar worden gedateerd tussen 1900 en 1500 v.Chr.; schriftelijke bronnen uit die tijd ontbreken, dus zeker is het verband niet.
Q 25Welk jaar vóór Christus werd eind 19e eeuw tot begin van de Chinese jaartelling gemaakt?
2698
De keuze viel samen met de opkomst van het nationalisme, toen behoefte ontstond aan een doorlopende jaartelling in plaats van een telling per regeerperiode.
Q 26Welke cultuurheld leerde de mensen volgens de Chinese klassieken de vijf granen te verbouwen?
Shennong
Hij zou de mensen ook geneeskrachtige kruiden hebben leren gebruiken; in de traditie golden zulke cultuurhelden als echte clanleiders.
Q 27Met welke twee keizers begint de Chinese geschiedenis in het Boek der Documenten?
Yao en Shun
Beiden zijn mythische figuren die later zijn gerationaliseerd tot clanleiders, van de Taotang-clan en de Yu-clan.
Q 28Onder welke keizersnaam wilde Yuan Shikai in 1915 zelf de Chinese troon bestijgen?
Hongxian
Verzet van andere militaire machthebbers en zijn voortijdige dood in 1916 voorkwamen dat het keizerrijk werd hersteld.
Q 29Op wiens berekeningen gaat de traditionele chronologie van de Chinese oudheid terug?
Liu Xin
Hij rekende met kosmologische modellen in plaats van met echte gebeurtenissen; toch spelen zijn jaartallen nog altijd een rol in het Chinese historische denken.
Q 30Wie werd in 1931 het nieuwe staatshoofd van de Republiek China?
Lin Sen
In hetzelfde jaar viel Japan Mantsjoerije binnen, waarmee in feite de Tweede Chinees-Japanse Oorlog begon.