Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Jeanne d'Arc was een boerendochter die als tiener naar het hof van de Franse dauphin trok en het verloop van de Honderdjarige Oorlog veranderde. Nog geen twintig jaar oud stierf ze op de brandstapel. Deze quizvragen volgen haar hele verhaal: haar jeugd en de stemmen die ze hoorde, de veldtocht langs de Loire, de kroning van de koning, haar gevangenneming en het proces. Ook het vervolg komt aan bod: het eerherstel, de heiligverklaring en haar plaats in boeken, films en de Franse politiek.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01In welke stad werd Karel VII op 17 juli 1429 tot koning gekroond, met Jeanne d'Arc erbij?
Reims
De tocht erheen ging door Bourgondisch gebied en verliep zonder problemen; het gezelschap was op 29 juni uit Gien-sur-Loire vertrokken.
Q 02In welk dorp stond de boerderij waar Jeanne d'Arc in 1412 werd geboren?
Domrémy
Haar ouders, Jacques d’Arc en Isabelle de Vouthon, waren welgestelde boeren die hun eigen land bewerkten.
Q 03In welke stad, zetel van de Engelse bezetting, werd het proces tegen Jeanne d'Arc gevoerd?
Rouen
Blijkbaar was men bang om het proces elders, bijvoorbeeld in Parijs, te voeren; de Engelsen financierden het.
Q 04Welke aartsengel sprak volgens de getuigenissen van Jeanne d'Arc regelmatig tot haar?
Michaël
Samen met twee vrouwelijke heiligen hoorde hij voor Jeanne bij het dagelijks leven; hun afbeeldingen zag ze in de kerken die ze bezocht.
Q 05Hoe oud was Jeanne d'Arc ongeveer toen ze tot de doodstraf werd veroordeeld?
19
Het vonnis kwam van een partijdige kerkelijke rechtbank; ze stierf op de brandstapel.
Q 06Welke bisschop voerde het proces tegen Jeanne d'Arc nadat zij aan hem was overgeleverd?
Pierre Cauchon
Hij was een fervent aanhanger van de Engelsen en hield Jeanne verantwoordelijk voor het verlies van zijn bisdom en een groot deel van zijn inkomsten.
Q 07In welke rivier werden de as en de beenresten van Jeanne d'Arc na haar verbranding geworpen?
Seine
Meer bleef er na de verbrandingen niet over; alle vermeende relieken van Jeanne zijn vervalsingen.
Q 08Naar welke belegerde stad trok Jeanne d'Arc zonder toestemming van de koning?
Compiègne
Tijdens een uitval uit de stad werd ze op 23 mei 1430 gevangengenomen; de bastaard van Wandomme trok haar van haar paard.
Q 09Aan welke twee heiligen schreef Jeanne d'Arc op 27 februari 1431 haar stemmen toe?
Catharina en Margaretha
In de middeleeuwen waren deze heiligen zeer populair; hun beelden stonden in kerken in en rond Jeannes geboortedorp.
Q 10Op welke leeftijd hoorde Jeanne d'Arc naar eigen zeggen voor het eerst de stem van God?
13
De stem droeg haar op zich goed te gedragen en veel naar de kerk te gaan, en drong erop aan dat ze naar Frankrijk moest gaan.
Q 11Wat besloot de rechtbank op 12 mei 1431 over het martelen van Jeanne d'Arc?
Ervan af te zien
Drie dagen eerder was ze met de marteltuigen bedreigd; ze zei dat ze elke zo afgedwongen verklaring voor de rechtbank zou herroepen.
Q 12Welke bijnaam droeg de Franse koning Karel VI, de vader van de latere Karel VII?
Waanzinnige
Hij was 12 jaar toen zijn vader in 1380 overleed; tot 1388 voerde een Regentschapsraad van zijn ooms het feitelijk gezag.
Q 13Welke slag op 18 juni 1429 was de enige echte open veldslag van de Loirecampagne?
Patay
Het Engelse leger stond onder leiding van John Fastolf, die met versterkingen uit Parijs was aangekomen.
Q 21Welke paus liet het proces tegen Jeanne d'Arc 25 jaar na haar dood herzien?
Calixtus III
Hij trad aan op 8 april 1455; kardinaal Guillaume d’Estouteville wist hem van de noodzaak van een herziening te overtuigen.
Q 22Welke Bourgondische vorst werd op 10 september 1419 vermoord bij een ontmoeting met de dauphin?
Jan zonder Vrees
Door de moord werd elk akkoord onmogelijk en dreigde Frankrijk ten onder te gaan aan interne conflicten; zijn zoon verbond zich met de Engelsen.
Q 23In welk jaar verwierp een nieuw vonnis de veroordeling van Jeanne d'Arc?
1456
Het vonnis noemde de eerdere zitting onder meer corruptie, bedrog en fraude; de medewerkers van de oorspronkelijke rechter werden met rust gelaten.
Q 14Welk dier schoten Engelse longbowschutters in juni 1429 neer, wat hun stelling verried?
Hert
Het rumoer trok de aandacht van Franse verkenners; de voorhoede viel de schutters aan op de flanken, waar de verdediging nog niet klaar was.
Q 15Welke paus verklaarde Jeanne d'Arc op 16 mei 1920 heilig?
Benedictus XV
Haar zaligverklaring was in april 1909 voorafgegaan; ze wordt inmiddels gerekend tot de patroonheiligen van Frankrijk.
Q 16Bij de hoeveelste poging kreeg Jeanne d'Arc in Vaucouleurs een onderhoud en een escorte?
Derde
Ze vertrok uit Vaucouleurs gekleed als man, met een zwaard dat ze van de kapitein had gekregen.
Q 17Op welke datum wordt de kerkelijke feestdag van de heilige Jeanne d'Arc gevierd?
30 mei
Het is de dag waarop ze in 1431 op de brandstapel stierf.
Q 18Welke kapitein moest Jeanne d'Arc van haar stemmen eerst om steun gaan vragen?
Robert de Baudricourt
De stem wees erop dat ze maar een eenvoudig meisje was dat niet kon paardrijden of oorlog voeren.
Q 19Voor hoeveel pond verkocht Jan van Luxemburg Jeanne d'Arc op 21 november 1430 aan de Engelsen?
10.000
Zo'n handel in een krijgsgevangene was in strijd met de toen geldende gedragscode: die werd gewoonlijk vrijgelaten in ruil voor losgeld.
Q 20Naar welke stad werd Jeanne d'Arc gestuurd voor een verhoor door universiteitsgeleerden?
Poitiers
De notulen van de ondervragingen zijn verloren gegaan, maar de bewaard gebleven conclusies zijn zeer lovend over Jeanne.
Q 24Rond welk feest hief Jeanne d'Arc in 1429 het beleg van La Charité-sur-Loire op?
Kerstmis
Daarna keerde ze terug naar Jargeau; in oktober had ze met haar eigen troep nog Saint-Pierre-le-Moûtier ingenomen.
Q 25Van hoeveel meter hoogte sprong Jeanne d'Arc bij haar tweede ontsnappingspoging uit een toren?
21
Ze raakte bij de sprong ernstig gewond en werd daarna naar Arras overgebracht.
Q 26Waarvan beschuldigde inquisiteur-generaal Jean Bréhal de overleden rechter van Jeanne d'Arc?
Ketterij
In een samenvatting van 55 pagina’s beschreef hij Jeanne als een martelares; op basis van dat document werd ze volledig in eer hersteld.
Q 27Aan welke ziekte overleed Hendrik V van Engeland in 1422 vermoedelijk?
Dysenterie
Hij stierf onverwachts in Bois de Vincennes, bij Parijs; de Franse koning Karel VI overleed anderhalve maand later.
Q 28Uit ongeveer hoeveel personen bestond het rechtscollege in het proces tegen Jeanne d'Arc?
120
Verscheidene leden getuigden later dat ze onder dwang hadden gehandeld, onder wie vice-inquisiteur Jean Lemaître.
Q 29Op welk concilie deed Jeanne d'Arc tijdens haar proces tevergeefs een beroep?
Basel
Ook haar beroep op de paus werd verworpen; vanaf 10 maart werden er geen openbare zittingen meer gehouden.
Q 30Welke kardinaal drong erop aan dat er niets van het lichaam van Jeanne d'Arc zou overblijven?
Henry Beaufort
De kardinaal van Winchester vreesde dat resten als reliek gebruikt zouden worden en tot een postume verering van Jeanne zouden leiden.