Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
De nieuwe tijd is het tijdvak dat volgens de traditionele indeling rond 1450 op de middeleeuwen volgt. De driedeling oudheid, middeleeuwen en nieuwe tijd bedachten de humanisten van de renaissance, die hun eigen tijd als een herleving zagen. Het grootste deel van deze quiz duikt in een van de gewelddadigste episodes van de nieuwste tijd: de Culturele Revolutie in China, van het toneelstuk over Hai Rui en de eerste muurposter tot de massabijeenkomsten op het Tiananmenplein, de vlucht van Mao's opvolger en de arrestatie van de radicalen in 1976. Van instapvragen tot details voor echte Chinakenners.
Alle 29 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Wie was voorzitter van de Communistische Partij van China toen de Culturele Revolutie begon?
Mao Zedong
Hij zette de campagne in 1966 in gang om zijn tegenstanders hardhandig uit te schakelen en zijn absolute macht terug te krijgen.
Q 02Hoe werd het boek met citaten van voorzitter Mao ook wel genoemd?
Rode Boekje
De Rode Gardes zagen de citatenbundel als hun leidraad tijdens de Culturele Revolutie.
Q 03Welke periode zagen de humanisten als een tijd van verval en barbarij?
Middeleeuwen
Volgens de traditionele indeling loopt die periode van 476 tot 1450.
Q 04In welke periode ontstond de gewoonte om de westerse geschiedenis in drie tijdvakken te delen?
Renaissance
De humanisten idealiseerden de Oudheid en zagen hun eigen tijd als een hernieuwde bloei van kunst en wetenschap.
Q 05Vanaf ongeveer welk jaar begint volgens de traditionele indeling de nieuwe tijd?
1450
Voor niet-westerse culturen is deze periodisering niet gebruikelijk en meestal ook niet toepasbaar.
Q 06Hoe heette de radicale groep rond Mao's vrouw Jiang Qing?
Bende van Vier
Met steun van het leger werden alle leden van de groep op 10 oktober 1976 gearresteerd, een maand na de dood van Mao.
Q 07Door de mislukking van welke campagne had Mao zijn positie van absolute macht verloren?
Grote Sprong Voorwaarts
Bij die campagne stierven volgens uiteenlopende schattingen 18 tot 45 miljoen mensen door hongersnood en geweld.
Q 08Op welke datum stierf Mao?
9 september 1976
Er werd een periode van nationale rouw afgekondigd; pas daarna kon het beleid van de Culturele Revolutie echt worden beëindigd.
Q 09Welke Sovjetleider noemde Mao een revisionist en een verrader van het communisme?
Nikita Chroesjtsjov
Die leider had de denkbeelden van Stalin bekritiseerd in zijn toespraak Over persoonsverheerlijking en de gevolgen ervan.
Q 10Welke maarschalk werd in de partijconstitutie van 1969 vastgelegd als opvolger van Mao?
Lin Biao
Twee jaar later stortte zijn vliegtuig neer in Mongolië, volgens het officiële verhaal op de vlucht naar de Sovjet-Unie.
Q 11Welke rivier zwom de 72-jarige Mao in juli 1966 over om de pers zijn kracht te tonen?
Yangtze
Terug in Beijing bekritiseerde Mao de partijtop om het inzetten van werkteams en eiste hij op 24 juli hun terugtrekking.
Q 12Hoe wordt de periode na de vroegmoderne tijd in de regel genoemd?
nieuwste tijd
Vaak wordt ook het begin van de negentiende eeuw nog als vroegmodern beschouwd.
Q 13Hoeveel Rode Gardisten kwamen op 18 augustus 1966 naar het Tiananmenplein voor Mao's toespraak?
meer dan een miljoen
Tot november volgden nog zeven van zulke massabijeenkomsten, met bij elkaar meer dan 12 miljoen deelnemers; de regering betaalde hun reiskosten.
Q 21Welke titel droeg de groot-lettertekenposter die Mao in augustus 1966 zelf schreef?
Bombardeer het hoofdkwartier
Mao riep daarin op tot een aanval op de hoofdkwartieren van de contrarevolutie, zonder namen te noemen.
Q 22Welke historicus publiceerde eind 1961 het toneelstuk „Hai Rui ontslagen uit dienst”?
Wu Han
De schrijver was locoburgemeester van Beijing; Mao prees het stuk aanvankelijk, maar liet het in 1965 in het geheim aanvallen.
Q 23Hoe heette de machtsovername van het stadsbestuur van Shanghai door Rode Gardes in 1967?
de Januaristorm
Mao gaf op 8 januari zijn steun aan de machtsgreep in het Volksdagblad, waarna Rode Gardes ook in andere gemeentes de macht grepen.
Q 14Sinds welk jaar beschouwt de Chinese partij de Culturele Revolutie officieel als negatief?
1981
Mao zelf werd grotendeels vrijgepleit; de schuld werd gelegd bij zijn beoogde opvolger en de radicalen rond Jiang Qing.
Q 15Tussen welke aantallen variëren de schattingen van het dodental van de Culturele Revolutie?
1,7 en 8 miljoen
Alleen al op het platteland zouden volgens Roderick MacFarquhar en Michael Schoenhals 750.000 tot 1,5 miljoen mensen zijn vermoord.
Q 16Welke functie kreeg Deng Xiaoping in maart 1973 bij zijn terugkeer in de politiek?
vicepremier
Mao wilde hem als tegenwicht tegen de militaire factie en had het vertrouwen in de radicalen om de economie te besturen verloren.
Q 17In welk jaar verklaarde Mao de Culturele Revolutie officieel beëindigd?
1969
In de praktijk ging het beleid door tot de dood van Mao en de arrestatie van de radicalen rond Jiang Qing in 1976.
Q 18Op welke datum stierf premier Zhou Enlai aan kanker?
8 januari 1976
De radicalen vreesden grootschalige rouw en lieten publieke herdenkingstekens voor hem verwijderen.
Q 19Op de vooravond van welk festival werd Zhou Enlai in 1976 herdacht op het Tiananmenplein?
Qingmingfestival
Bijna twee miljoen mensen bezochten die dag het plein; kort na middernacht op 6 april werden alle herdenkingsstukken verwijderd.
Q 20Hoe heet de groot-lettertekenposter die tijdens de Culturele Revolutie zo vaak werd opgehangen?
dazibao
De eerste beroemde poster van 1966 viel het partijbestuur van een universiteit aan; Mao steunde de maakster.
Q 24In welke stad vielen de Rode Gardes de Tempel van Confucius aan?
Qufu
Rode Gardes van een universiteit in Beijing beschadigden er ook de Begraafplaats van Confucius en andere historische tombes.
Q 25Welke burgemeester van Beijing stond aan het hoofd van de Vijfmannengroep?
Peng Zhen
Hij zorgde ervoor dat het kritische artikel over het toneelstuk niet in het Volksdagblad en andere grote kranten mocht verschijnen.
Q 26Voor welke ontslagen legerleider zou de ambtenaar Hai Rui in het toneelstuk symbool staan?
Peng Dehuai
In hetzelfde artikel stond de corrupte en hebzuchtige keizer uit het stuk symbool voor Mao.
Q 27Wie schreef in opdracht van Mao het artikel tegen het toneelstuk over de ambtenaar Hai Rui?
Yao Wenyuan
Mao gaf de opdracht in februari 1965 in het geheim aan deze propagandist en aan zijn vrouw Jiang Qing.
Q 28Hoeveel moorden vonden in augustus en september 1966 alleen al in Beijing plaats?
1.772
In Shanghai waren er in september van dat jaar 704 zelfmoorden en 534 doden door moord.
Q 29Welke stafchef deed een zelfmoordpoging na zijn ontslag wegens tegenwerking van Mao?
Luo Ruiqing
Hem werd verweten dat hij de nadruk legde op militaire training in plaats van op maoïstische politieke bijeenkomsten.