Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Vodou is sinds 2003 een officiële godsdienst van Haïti en ontstond uit de West-Afrikaanse vodun-religie, vermengd met het katholicisme dat slaven onder dwang kregen opgelegd. Eén God, honderden loa, priesters en priesteressen, trommels en offers: de religie zit vol verrassende details. Uit diezelfde Caraïbische folklore stamt de zombie, het ondode wezen dat via reisverhalen en Hollywood uitgroeide tot een wereldwijd popcultuurfenomeen. Deze quiz test wat je weet over de theologie en rituelen van de vodou, en over zombies in film, strips, games en muziek.
Alle 28 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Hoe kwam de West-Afrikaanse vodun-religie in Haïti terecht?
Slavernij
Ook in andere Caraïbische landen kwam de religie zo terecht; op Haïti groeide hieruit de eigen variant vodou.
Q 02Als wat werden de loa vermomd toen vodun zich met het katholicisme vermengde?
Katholieke heiligen
Plantagehouders kerstenden hun slaven onder dwang; de vermomming diende waarschijnlijk om de beoefening van vodou te verbergen.
Q 03Welke syncretistische religie komt voor in Suriname?
Winti
Vergelijkbare mengreligies zijn santería op Cuba en obeah op Jamaica; vodou zelf geldt als schoolvoorbeeld van syncretisme.
Q 04Hoe heet een priesteres in de Haïtiaanse vodou?
Mambo
De mannelijke priester heet houngan; priesters, priesteressen en bokors handelen in relatieve zelfstandigheid van elkaar.
Q 05Welke dieren worden bij een vodou-offerande gewoonlijk geslacht?
Kippen of geiten
Het vlees wordt na het offer gegeten door de gemeenschap van gelovigen; ook maaltijden van groenten of fruit worden geofferd.
Q 06Welke gebeurtenis werd in 1791 ingeluid door een vodou-ceremonie?
Haïtiaanse Revolutie
Vodou speelt tot op vandaag een belangrijke rol in de Haïtiaanse maatschappij; de meeste presidenten tolereerden of gebruikten de religie.
Q 07Hoe heet de kruidengeneeskundige en magische kant van de voodoo in Louisiana?
Hoodoo
Voodoo in Louisiana is een eigen variant naast de Haïtiaanse vodou en de West-Afrikaanse vodun.
Q 08Sinds welk jaar is vodou bij decreet een officiële godsdienst van Haïti?
2003
Het decreet werd uitgevaardigd op 4 april van dat jaar. Naast vodou is het rooms-katholicisme de grootste godsdienst op Haïti.
Q 09Welke geloofsrichting groeit op Haïti sterk naast vodou en katholicisme?
Protestantisme
Katholieke autoriteiten verzetten zich zonder veel succes tegen vodou; protestanten verzetten zich nog feller.
Q 10Wat ontbreekt in de Haïtiaanse vodou, anders dan in veel andere religies?
Heilig boek
Er bestaat evenmin een hogere clerus of een overkoepelend lichaam; wel zijn er lagere religieuze officials die bij ceremonies helpen.
Q 11In welk West-Afrikaans land is vodun de officiële godsdienst?
Benin
In Louisiana bestaat de variant voodoo, met daarnaast hoodoo, dat vooral de kruidengeneeskundige en magische kant vertegenwoordigt.
Q 12Waarmee houden de bokors in de vodou zich bezig?
Zwarte magie en tovenarij
Bokors zijn eerder te vinden in geheime gezelschappen zoals de Bizango, de Zobop, de Sanpwel en de Vlinbindingue.
Q 13In welke kleur gaan de hounsi gekleed tijdens een vodouceremonie?
Wit
De hounsi zijn dienaren, veelal vrouwen, die helpen bij een ritueel dat een hele nacht kan duren.
Q 21Welke rol vervult de houngenikon bij een vodouceremonie?
Ceremoniemeester
Een sérémoni vaudou kan makkelijk een hele nacht duren, met liederen, dansen, offers en trance.
Q 22Hoe heten in de vodou de geesten van de voorouders?
Les Morts
Een mens is volgens de vodou onsterfelijk via zijn universele ziel, die in de loop der tijd kan opgaan in de loa.
Q 23Welke loa bestaat uit een tweeling die samen één loa vormt?
Marassa
Naast de loa erkent de Haïtiaanse vodou ook het voortbestaan van de geesten van de voorouders.
Q 14Welke Haïtiaanse president stond bekend als vodou-aanhanger?
François Duvalier
De meeste Haïtiaanse presidenten tolereerden, steunden of misbruikten vodou om aan de macht te blijven.
Q 15Hoe heet de ene God die de Haïtiaanse vodou erkent?
Bondye
Hij wordt ook Gran Met genoemd; door dit ene opperwezen rekent men vodou tot de monotheïstische godsdiensten.
Q 16Welk soort offer is voorbehouden aan de hoogst ingewijde vodoupriesters?
Bloedoffers
De eenheid van de vodou komt niet voort uit hiërarchische controle, maar uit de manier waarop de religie zich ontwikkelde.
Q 17Wat is de poto mitan in een vodoutempel?
De centrale paal
Langs deze paal dalen de loa af naar de aarde en tot in de tempel; hij vormt letterlijk het centrum van het ritueel.
Q 18Welke groep loa huist volgens de vodou in de onderwereld en op het kerkhof?
Ghédé
De rada-loa gelden als 'cool' en de petro-loa als 'hot'; voor de kerkhofgroep zijn zwart en purper de kleuren.
Q 19Hoeveel drummers spelen er bij een vodou-eredienst?
Drie
Elke drummer bespeelt een drum van ander formaat: de papa, de manma en de petit.
Q 20Welke kleur hoort in de vodou bij de petro-loa?
Rood
Vodou kent een bijzonder duidelijke kleurcode; soms geldt voor deze 'hete' loa ook donkerblauw, en elke belangrijke loa heeft een eigen kleur.
Q 24Hoeveel loa zouden er volgens de overlevering zijn?
401
De loa zijn ingedeeld in zogenaamde nacions of naties en worden gezien als bemiddelaars tussen God en de mensen.
Q 25Hoe heet in de vodou de persoonlijke ziel, de 'kleine goede engel'?
Ti-bon-ange
Deze ziel huist in het hoofd en verlaat het lichaam wanneer iemand in trance gaat; de gwo-bon-ange is de universele ziel of 'dubbel'.
Q 26Welke naam, afgeleid van 'des anges', dragen de loa soms ook?
Zanges
Een andere benaming is mystères, de 'mysteriën' of 'geheimen'; de loa opereren tussen God en de mensen, net als engelen en heiligen.
Q 27Welke wijdingsgraad is in de Haïtiaanse vodou de hoogste?
Asogwe
De laagste wijding is hounsi, daarna volgt sur pwen; de vodou kent verder geen hogere clerus en geen overkoepelend lichaam.
Q 28Hoe heet de zeldzame vodoudrum van 150 tot 180 cm die vanaf een verhoging wordt bespeeld?
Assotor
De gewone Afrikaanse trom van de vodou heet tanbu; de ritmes ervan zijn van groot belang tijdens de eredienst.