Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Bitcoin to elektroniczny system gotówkowy peer-to-peer, który działa bez banków i rządów. Wprowadzony przez osobę lub grupę o pseudonimie Satoshi Nakamoto, opiera się na łańcuchu bloków, kryptografii klucza publicznego i dowodzie wykonanej pracy. W ciągu kilkunastu lat kurs bitcoina przeszedł drogę od kilku centów na giełdzie Mt.Gox do dziesiątek tysięcy dolarów, a kryptowaluta stała się środkiem płatniczym w Salwadorze i przedmiotem sporów regulatorów na całym świecie. Quiz sprawdza, co wiesz o technice bitcoina, o nagrodach za blok i ich zmniejszaniu, o historii kursu oraz o tym, jak różne państwa, w tym Polska, podchodzą do tej waluty.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01W którym roku wprowadzono kryptowalutę bitcoin?
2009
Twórca lub twórcy ukrywali się pod pseudonimem Satoshi Nakamoto; ta sama nazwa obejmuje też oprogramowanie węzłów i sieć komputerową typu peer-to-peer.
Q 02Do wydobywania jakiego kruszcu porównuje się generowanie nowych bitcoinów?
Złota
Generowanie ma charakter probabilistyczny: szansa na partię monet zależy od udziału mocy obliczeniowej użytkownika w mocy całej sieci.
Q 03Jak nazywa się serwisy internetowe do wymiany zwykłej waluty na bitcoiny?
Kryptogiełdy
Wymienia się tam euro, dolary, jeny, funty, ruble czy złote; ceny bitcoina nie da się jednak modelować zmiennymi makroekonomicznymi.
Q 04Jak nazywa się fizyczne urządzenie do przechowywania kluczy prywatnych bitcoina?
Portfel sprzętowy
Klucze prywatne można też trzymać w programie na komputerze osobistym albo w aplikacji na smartfonie; to one autoryzują każdą transakcję.
Q 05Ile maksymalnie bitcoinów może kiedykolwiek zaistnieć?
21 milionów
W maju 2020 roku pojedyncza partia nowych monet nie mogła przekroczyć 6,25 BTC, a nagrody mają maleć aż do zera.
Q 06Co ile minut średnio powstaje nowy blok w sieci bitcoin?
10
Jeśli bloki powstają zbyt szybko lub zbyt wolno, sieć odpowiednio podnosi lub obniża stopień trudności zadania.
Q 07Na czym, w odróżnieniu od walut fiducjarnych, nie opiera się bitcoin?
Zaufaniu do emitenta centralnego
Zamiast tego bitcoin korzysta ze zdecentralizowanej bazy danych rozproszonej między węzłami sieci oraz z kryptografii, która pilnuje, by monety wydano tylko raz.
Q 08Jak nazywa się zaprogramowane zmniejszanie o połowę nagrody za blok bitcoina?
Halving
Gdy wypłaty za bloki zmaleją, motywacją do utrzymywania węzłów generujących mają być opłaty transakcyjne.
Q 09Jakim skrótem oznacza się dowód wykonanej pracy chroniący bitcoin przed podwójnym wydawaniem?
PoW
Sieć działa jak rozproszony serwer czasowy, a żeby ograniczyć rozmiar magazynu całej historii transakcji, stosuje drzewo funkcji skrótu.
Q 10Jaka kryptowaluta narodziła się 1 sierpnia 2017 roku z rozdzielenia łańcucha bloków bitcoina?
Bitcoin Cash
Łańcuch bloków przechowuje całą kryptograficzną historię zmian posiadania każdej monety, od adresu emitenta po aktualnego właściciela.
Q 11Jak nazywa się grupowe wydobywanie bitcoinów przez wielu użytkowników naraz?
Pool
Węzły generujące mogą korzystać z procesorów CPU, kart GPU, układów FPGA oraz wyspecjalizowanych układów scalonych.
Q 12Jak nazywa się otwartoźródłowe oprogramowanie węzłów tworzących sieć bitcoin?
Bitcoin Core
Węzły z tym oprogramowaniem tworzą sieć komputerową typu peer-to-peer, określaną jako Bitcoin Network.
Q 13Ile bitcoinów wynosiła pierwsza nagroda za wydobyty blok w początkach sieci?
50 BTC
Nagroda maleje o połowę mniej więcej co cztery lata, a w maju 2020 roku partia nie mogła już przekroczyć 6,25 BTC.
Q 21Które portale w grudniu 2015 roku wskazały Craiga Wrighta jako możliwego twórcę bitcoina?
Wired i Gizmodo
Australijski przedsiębiorca z branży IT sam potem przyznał się do stworzenia bitcoina, lecz społeczność uznała jego dowody za oszustwo.
Q 22Od jakich cyfr zawsze zaczyna się klasyczny adres bitcoinowy?
1 lub 3
W adresach nie występują cyfra 0, wielkie litery O oraz I ani mała litera l, żeby uniknąć pomyłek przy odczycie.
Q 23Który kryptolog w latach 80. XX wieku położył fundamenty pod blockchain?
David Chaum
Jako pierwszy opracował system anonimowych, elektronicznych płatności, na którego koncepcjach opiera się dzisiejszy łańcuch bloków.
Q 14Kto w drugiej połowie 2022 roku dostarczał najwięcej mocy obliczeniowej sieci bitcoin?
USA
Według danych Uniwersytetu Cambridge drugie miejsce zajmowały wówczas Chiny, mimo ogłoszonego przez ich rząd zakazu transakcji kryptowalutowych.
Q 15Na ile jednostek zwanych satoshi dzieli się jeden bitcoin?
100 000 000
Dzięki temu przelew można wysłać na adres dowolnego uczestnika sieci w dowolnej części świata, nawet gdy chodzi o ułamek monety.
Q 16Jakich specjalizowanych układów używają od 2013 roku wszystkie liczące się kopalnie bitcoina?
ASIC
Węzły konkurują metodą prób i błędów o rozwiązanie zadania kryptograficznego, a znalazca ogłasza je sieci i deklaruje się posiadaczem nowej partii monet.
Q 17W którym roku sąd orzekł, że Craig Wright nieuczciwie podawał się za Satoshiego Nakamoto?
2024
W orzeczeniu uznano, że nie jest on autorem ani właścicielem praw do białej księgi bitcoina i nie działał pod tym pseudonimem w latach 2008–2011.
Q 18Jakiej mocy obliczeniowej wymagałoby, według naukowców, złamanie sieci bitcoin?
Połowy Internetu
Pojawienie się komputerów kwantowych będzie jednak wymagało wdrożenia nowych zabezpieczeń kryptograficznych.
Q 19Z ilu mniej więcej znaków składa się czytelny dla człowieka adres bitcoinowy?
34
Adres to ciąg liczb i liter, na przykład 16mfTR2HMw9zELLNezq2xvCnqRiPBLqwUC; generuje się go z klucza publicznego za pomocą funkcji haszującej.
Q 20W którym miesiącu 2024 roku nastąpiło ostatnie zmniejszenie nagrody za blok bitcoina?
Kwiecień
Poprzednie zmniejszenie miało miejsce 15 maja 2020 roku; cykl powtarza się mniej więcej co cztery lata.
Q 24Kto jest autorem konceptu bitgold, jednego z pierwowzorów bitcoina?
Nick Szabo
Drugim pierwowzorem był koncept b-money; obie idee bitcoin zrealizował w oparciu o sieć P2P.
Q 25W którym roku po raz pierwszy zmniejszono o połowę nagrodę za wydobyty blok bitcoina?
2012
Nastąpiło to 29 listopada, niecałe cztery lata po starcie sieci; od tej pory za blok wypłacano już tylko 25 bitcoinów.
Q 26Kto w 1998 roku jako pierwszy opisał koncept kryptowaluty na liście mailingowej cypherpunków?
Wei Dai
Jego koncept nosił nazwę b-money; bitcoin jest jedną z pierwszych praktycznych implementacji idei kryptowaluty.
Q 27Do jakiej wartości spadła nagroda za blok bitcoina po zmniejszeniu z 9 lipca 2016 roku?
12,5 BTC
Następne takie zmniejszenie nastąpiło 15 maja 2020 roku; obniżanie nagrody ma chronić wartość kryptowaluty.
Q 28Co ile nowych bloków nagroda za wydobycie bitcoina spada o połowę?
210 000
Emisja nowych monet maleje więc stopniowo nawet przy stałym wzroście wartości transakcji, a w praktyce spada o połowę mniej więcej co cztery lata.
Q 29Co ile bloków sieć bitcoin przelicza stopień trudności wydobycia?
2016
W praktyce zajmuje to średnio dwa tygodnie; węzeł używa średniej kroczącej celującej w określoną liczbę bloków na godzinę.
Q 30Ile wynosiła minimalna opłata za transakcję niskiego priorytetu w kliencie bitcoin 0.3.23?
0,0001 BTC
Transakcje mogą być darmowe, ale dobrowolna opłata przyspiesza ich zatwierdzenie i zachęca użytkowników do uruchamiania węzłów generujących.